୦୧- ଡ୍ରେସ୍ ନା ମଟନପହିଲି ରଜ ବୁଧବାର । ଭଲ ବାରୀ । ଦୁଇଦି2ନ ହେବ ସାଇ ମଝିରେ ତିନୋଟି ଖାସି ବନ୍ଧା ହୋଇଛି ଦାସ ଘର ବାଡ଼ି ପଟେ । ଯାଉଣୁ ଆସୁଣୁ ସାଗର ଖାସି ଗୁଡିକୁ ଦେଖି ମେଂ ମେଂ ହୁଏ ଜିଭ କାଢି । ଗୋଟିଏ ଉପରେ ହାତ ବୁଲେଇ ଆଣି କୁହେ "ଆଉ ଦୁଇ ଦିନରେ ଭୋଜି !" ଘରେ ପ୍ରତି କଥାରେ ତା ବୋଉକୁ କହେ "ଆମର କେଜିଏ ଆଣିବୁ ।" ତା ବୋଉ କିଛି କହେ ନାହିଁ ।
ବୁଧବାର ସକାଳୁ ସକାଳୁ ସାଗର ର ବାପା କେଜିଏ ପୋଖରୀ ମାଛ ନେଇଆଣିଲେ । କହିଲେ "ତା ପାଇଁ ଡ୍ରେସ ହଳେ ଆଣିଲି । ଭାରି ରେଟ୍ , ଖାସି ମାଉଁସ ତେଣେ ୮୫୦ ଟଙ୍କା । ତାକୁ ଯେମିତି ହେଲେ ବୁଝେଇଦିଅ ।"
ସଗାର ର ବୋଉ ଟିକିଏ ମନଦୁଃଖ କରି କହିଲା "ହଉ , ଦେଖୁଛି ।"
ସାଗର ସବୁ ଶୁଣୁଥାଏ । ମିଛିମିଛିକା ପୁଣି ଶୋଇପଡ଼ିଲା ।
◆◆◆
୦୨- ସଂକ୍ରାନ୍ତି ସିମେଇ
ସକାଳୁ ସକାଳୁ ପାପୁନ ନୂଆ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧି ଜେଜେମା ସହ ମନ୍ଦିର ବାହାରିଗଲା । ବାଟ ସାରା ଦୋଳି ଖେଳ , ମଉଜ ଆଉ ମିଠା ପିଠାର ମିଠା ମିଠା ବାସ୍ନା ।
ମନ୍ଦିରରୁ ଫେରିଆସି ହଠାତ ତା ବୋଉ କୁ କହିଲା "ମାମ୍ମା ମୁଁ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ସିମେଇ ଖିରି ଖାଇବି ।"
"ସଂକ୍ରାନ୍ତି ସିମେଇ ଖିରି ? ସେଇଟା ପୁଣି କଣ୍ ? ଆରେ ଆମର ଆଜି ପୋଡ଼ ପିଠା , ମଣ୍ଡା କାକରା ଆଉ ଚାଉଳ ଖିରି ହେଉଛି । ତୋ ପାଇଁ ପୁଣି ଏ ସିମେଇ ଖିରି କରିବାକୁ ହବ ନା କ'ଣ ?" ପାପୁନା ର ବୋଉ ଏତିକି କହି ରୋଷେଇ ଘରକୁ ଚାଲିଗଲେ ।
ପାପୁନା ମନ ଦୁଃଖରେ ବସିଲା । ସେତିକିବେଳେ ତା ଜେଜେବାପା କହିଲେ "ମୁଁ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ସିମେଇ ଖିରି ତୋ ବାପାର ପିଲାବେଳେ ବୋହୁତ ତାକୁ ଖୁଏଇଥିଲି । ତୁ ଖାଇବୁ ଯଦି ପାର୍ଲେଜି ବିସ୍କୁଟ ଦି-ପକେଟ ଆଣେ ।"
ସିମେଇ ରେ ପାର୍ଲେଜି ବିସ୍କୁଟ ପଡି ଖିରି ହେଲା । ଆଗରୁ କେବେ ପାପୁନା ଏମିତି ଖିରି ଖାଇ ନଥିଲା । ତାକୁ ଖୁବ୍ ସୁଆଦ ଲାଗିଲା । ଜେଜେ ନାତି ମିଶି ସଂକ୍ରାନ୍ତି ସିମେଇ ଖିରି ଖାଉଥିଲେ ଆଉ ଘରଲୋକେ ଚାଉଳ ଖିରି ।
◆◆◆
୦୩- ଦୋଳି ଦଉଡି
ଗାଁରେ ସବୁତକ ଦଉଡି କାମରେ ଲାଗି ପଡିଛି । କୂଅ ତ ଆଜିକାଲି ନାହିଁ । କେବଳ ସାହୁ ଘର ଗୋଟିଏ କୂଅ ଅଛି । ସେଇ ଦଉଡି ଟି ହୁଏତ ରଜ ଦୋଳି ରେ ଲାଗି ନାହିଁ । କିନ୍ତୁ ଗରା କି ବାଲ୍ଟି ଉଠେଇ ଉଠେଇ ଓଦା ହୋଇ ପଡ଼ିଥିଲା ଯାହା ।
ସାହୁ ଘର ପାଖ ବଗୁଲି ଗଛରେ ଯେଉଁ ପଟା ଦୋଳି ଲାଗିଥିଲା ସେଥିରୁ ଗୋଟିଏ ପାଖ ଦଉଡି ଛିଣ୍ଡି ଗଲା । ଯେଉଁଟା ଛୋଟ ଛୁଆ ସବୁ ଖେଳୁଥିଲେ । ୮/୧୦ ଟି ଛୁଆ ଏକା ସଙ୍ଗେ ଖେଳୁଥିଲେ । ସନିଆ ବୁଢ଼ା ଦୋଳି ଝୁଲେଇ ଦେଉଥିଲା । ତଳେ ବାଲି ଥିବାରୁ କିଛି କ୍ଷତି ହେଲା ନାହିଁ ।
ଛୁଆ ସବୁ କାନ୍ଦିଲେ ଅଝଟ କଲେ ଦୋଳି ଖେଳିବାକୁ । କିନ୍ତୁ ଏ ଉଦୁଉଦିଆ ଖରାବେଳେ ରେ ସନିଆ ବୁଢ଼ା ନା ଦଉଡି ସଜାଡି ଦୋଳି ବାନ୍ଧି ପାରିବ ନା ଦଉଡି ଯୋଗାଡ଼ କରିପାରିବ ! ତେଣେ ସାମ ପଧାନ ସାହୁ ଘର କୂଅ ଦଉଡି ଖଣ୍ଡକ ଆଣି ଦୋଳି ବାନ୍ଧିବାକୁ ତର ହେଉଥାଏ , ଧୋବ ଦଳେଇ ଅଣ୍ଟାରେ ହାତ ମାରି ସ୍ୱର ଲମ୍ବେଇ କହିଲା "ଛି ଇ.. ଏଇଟା କ'ଣ ସମାଳିବ କିରେ ପୁଅ ? ପାଣି ଖାଇ ଖାଇ ଖତି ମାରିଯାଇଥିବ ପା !"
ସନିଆ ବୁଢା ତା ନାତୁଣୀ କୁ ତୁନି କରୁ କରୁ ହସି ହସି କହିଲା "କିରେ ଧୋବ… ତୁ ପୁଣି ପାଣୁ ସାହୁର ଦଉଡି ବଳା ଉପରେ ସନ୍ଦେହ କଲୁ ? ତୋ କୂଅ ଦଉଡି ପା ସେଇ ବଳି ଦେଇଥିଲା ! ଶେଷରେ ଶଗଡ଼ ଭିଡ଼ା ହେଲା ଆଉ ଏଇ ଖଣ୍ଡକ ଯେଉଁ ଦୋଳିରେ ଭଲ ଅଛି ସେଇଟା ପା ।"
◆◆◆
#ଗଳ୍ପକବିତା
ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ
ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଢେଙ୍କାନାଳ ୭୫୯୦୧୬
