"ଗୌରୀପ୍ରଭା"ର ପ୍ରଥମ ବର୍ଷ

 ଏବେ “ଗୌରୀପ୍ରଭା” ପହଞ୍ଚିଛି ତୃତୀୟ ବର୍ଷରେ । ତିନି ବର୍ଷର ଯାତ୍ରାରେ ଭେଟିଛି ଅନେକ ଅନୁଭବ । ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବେ “ଗୌରୀପ୍ରଭା” ବାର୍ଷିକ ପତ୍ରିକାର ପ୍ରଥମ ବର୍ଷର ପାଠକୀୟ ଆଲୋଚନା । କେମିତି ଥିଲା ସେ ବର୍ଷର ମୋ ପାଠକୀୟ ଅନୁଭବ ।

   ଜଣେ ପ୍ରତିଭାବାନ୍ ଯୁବ ସମ୍ପାଦକଙ୍କ ମାତୃସ୍ମୃତି ରୂପକ ଅଲୌକିକ ସନ୍ତକ । ଭଦ୍ରକର ଭଦ୍ର , ସାହିତ୍ୟର ସହଯୋଗୀ ଓ ମାତା ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାବାହକ ।

ସମ୍ପାଦକ:- ଶ୍ରୀ ପତିତପାବନ ପାଣି

ସହ ସମ୍ପାଦକ:- ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ସୁରଞ୍ଜନ ପାତ୍ର

ସମ୍ପାଦନା ମଣ୍ଡଳୀ :- ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରମୋହନ ମହାପାତ୍ର , ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ପ୍ରକାଶ କୁମାର ବେହେରା , ଶ୍ରୀମତୀ ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନାରାଣୀ ପାଣି

ଉପଦେଷ୍ଟା ମଣ୍ଡଳୀ :- ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଗୌରୀଶ୍ୟାମ ପାଣି , ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ପବିତ୍ର ପାଣିଗ୍ରାହୀ , ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ କିଶୋର ପାଣିଗ୍ରାହୀ

ପ୍ରଚ୍ଛଦ :- ଚୂଡ଼ାମଣି

ପ୍ରକାଶକାଳ- ୨୦୨୪

୭ଟି ପ୍ରବନ୍ଧ ,୧୦୯ଟି କବିତା ଓ ୧୦ଟି ଗଳ୍ପ ସହିତ ୧୦୦ ପୃଷ୍ଠାର ସମାହାର ଏଇ ପ୍ରଥମ ବର୍ଷର ପତ୍ରିକା ।

   ଶକ୍ତ ଓ ମସୃଣ ପୃଷ୍ଠା ଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରତି ମୋର ଅହେତୁକ ଲୋଭ ଥାଏ । କୌଣସି ବହି ପୃଷ୍ଠା ମୋତେ ସେତିକି ଆକର୍ଷଣ କରେ ଯେତିକି ପ୍ରଚ୍ଛଦ । ପତ୍ରକର ପ୍ରଚ୍ଛଦଟି ଅତି ସୁନ୍ଦର ଓ ଲୋଭନୀୟ । ଏବଂ ପ୍ରଥମ ପୃଷ୍ଠା ପୂର୍ବରୁ ସମ୍ପାଦକଙ୍କ ମା ଗୌରୀପ୍ରଭା ଦେବୀଙ୍କ ଶାନ୍ତ ନିରୀହ ଭାବମୂର୍ତ୍ତିର ଏକ ଚିତ୍ର । 

ସମ୍ପାଦକୀୟ... "ମାଆର ସ୍ମୃତିରେ ମାଆ ପାଇଁ"

   ଅନେକ ସମ୍ପାଦକୀୟ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ପତିତପାବନ ପାଣିଙ୍କ ସମ୍ପାଦକୀୟ ଲେଖାଟି ଅତି ଭାବବିହ୍ଵଳ ଲାଗିଲା । ମାଆଙ୍କ ସ୍ମୃତି ପାଇଁ ଏ ସାହିତ୍ୟ ଯାତ୍ରା ଓ ମାଆଙ୍କ ଆଶା ସଫଳ ହେଉ ଏତିକି ମୋର ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପାଖେ ପ୍ରାର୍ଥନା ।

.

.

.

.

ଆସନ୍ତୁ ଆରମ୍ଭ କରିବା ❣️ପ୍ରବନ୍ଧ❣️ । ଶୁଣିଥିଲି "ପ୍ରବନ୍ଦ ସାହିତ୍ୟର ମୁଖବନ୍ଧ"

   

'ମାଟି ଅଗଣାରେ ବିରହ ବିଧୁର ଗାଥା -ମୋ ଗାଁ'ର କଥା'

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଉମାକାନ୍ତ ରାଉତ

  ମୁଖ୍ୟତଃ ପ୍ରବନ୍ଧମାନଙ୍କରେ ସାହିତ୍ୟ ଶବ୍ଦ ଓ ନିଶବ୍ଦ ରୂପ ନେଇ ଯେଉଁ ପାଠକ ମନରେ ଗଭୀର ଘାତପ୍ରତିଘାତ ରୂପକ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଚିନ୍ତା ରଖିଥାଏ ! ଏଇ ପ୍ରବନ୍ଧଟି ସେଥିରୁ ମୁକ୍ତ । ଗାଁ କୁ ନେଇ ଏଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଅତି ଆତ୍ମିକ ଓ ଭାବଯୁକ୍ତ ଲାଗିଲା । ଆଃ…!

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଡ଼ ରବୀନ୍ଦ୍ର ବିହାରୀଙ୍କ ପ୍ରବନ୍ଧ "କବିତା ଚର୍ଚ୍ଚା:-ଜଣେ ବିପକ୍ଷବାଦୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ" ପଢ଼ି ଭଲ ଲାଗିଲା ଯେ ସମାଜର କିଛି ଅକବି ଯଥା ନିର୍ଦ୍ୱନ୍ଦରେ ନିଜ କବିତାକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣୁଥିବା ସ୍ୱଗର୍ବୀଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ "ସମୀକ୍ଷାସମ ପ୍ରବନ୍ଧ" ମାଧ୍ୟମରେ ଆରିସି ଦେଖାଇଲେ ।

ହେ ସମୟ ! ହେ ସମୟ !

✍️ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ସଂଗ୍ରାମ କେଶରୀ ପୃଷ୍ଟି 

ଜୀବନ ଶବ୍ଦ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟବାଚକକୁ ଦେଖି ପ୍ରବନ୍ଧଟି ମନମତାଣିଆ ହେବ ସମ୍ଭାବନାଟି ଯାହା ଥିଲା ତାହା ମଉଳିଗଲା । ଲେଖାରେ ନୂତନତ୍ୱ ମିଳିଲା ନାହିଁ । ପୁନରାବୃତ୍ତି ଲାଗିଲା ଆଗରୁ ପଢ଼ୁଥିବା କିଛି ଅଳ୍ପ ସମୀକ୍ଷାର । ସମୟର ସଠିକ ସମୀକ୍ଷା ମଧ୍ୟ ହେଲା ନାହିଁ ।

✍️ ଶ୍ରୀ କୈବଲ୍ୟ ନାୟକଙ୍କ ପ୍ରବନ୍ଧ ରୂପୀ ଏ ଏକ "ଆତ୍ମସମୀକ୍ଷା" ଭଦ୍ରକ ପ୍ରତି ,ମାନବତା ପ୍ରତି । "ସାଳନ୍ଦୀ ,ଭଦ୍ରକର ଗଳାହାର"

   ତାଙ୍କ ଲିଖିତ ଗଦ୍ୟ ପଢ଼ିଲା ବେଳେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱର ଓ ମୁଖଶୈଳୀର କବିତା ମୋତେ ମନେପଡ଼ିଯାଏ । ତାଙ୍କର ଏ ଚେଷ୍ଟା ଧନ୍ୟବାଦ ଓ ପ୍ରଶଂସା ଯୋଗ୍ୟ ।

 ଶବ୍ଦ ଓ ଜାଗୃକତାର ବାଣ ଆହୁରି ଭୀଷଣ ହେବାର ପ୍ରୟୋଜନ ।

ଅମୁଲ୍ ଦି ଟେଷ୍ଟ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ"

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ରମାକାନ୍ତ ସାମନ୍ତରାୟଙ୍କୁ ଧନ୍ୟବାଦ ଅର୍ପଣ ଏପରି ଏକ ବିଷୟ ଓ ତଥ୍ୟ ପ୍ରବନ୍ଧ ପାଇଁ । ଏହି ପ୍ରବନ୍ଧଟି ପ୍ରତ୍ୟକଙ୍କୁ ପଢ଼ିବା ଆବଶ୍ୟକ । ଏହା ସେ ସମୟର ଏକ ବିପ୍ଳବ ଥିଲା , ଏବେ ମଧ୍ୟ ଅଛି ।

ମୋର ମଧ୍ୟ ଏହି କ୍ଷୀରଗୁଣ୍ଡ ପସନ୍ଦ । ଆଜି ଏମିତିକି ମୋ ପୁଅ ର ମଧ୍ୟ ପ୍ରିୟ ।

✍️ଶ୍ରୀ ବିଚିତ୍ର ବିଶ୍ୱାଳଙ୍କ "ଗାଁ' କୁ ଫେରିବାର ବେଳ" ପ୍ରତି ମୋର ସନର୍ଥନ ଯେତିକି ରହିଲା ସେତିକି ଅଭିମାନ , ସହର ପ୍ରତି କଥାକାରଙ୍କ ଆକ୍ଷେପ ! ଭାଗିଦାରୀ ଓ ଭାଗମାପ ଜୀବନର ସବୁଠୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଥାଏ "ପରିବାର" । ସହରୀଙ୍କ ପାଇଁ ସହର ଓ ଗାଉଁଲିଙ୍କ ପାଇଁ ଆମ ଗାଁ । ନିଜ ନିଜର ପୃଥିବୀ ,ତଥାପି ଗାଁକୁ ଦେଇଥିବା ତାଙ୍କ ସ୍ନେହ ।

"ସମାଜ ପ୍ରତି ଆମର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ" ✍️ଡ଼ ସଦାନନ୍ଦ ପରିଡ଼ାଙ୍କ  ସମାଜ-ଜୀବନ-କର୍ତ୍ତବ୍ୟ-ଦର୍ଶନ ପଢ଼ିସାରି ସିଧା ମୁଁ ପାରି ହେଲି ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ପହଞ୍ଚିଲି ପ୍ରିୟ କବିତା ଗୁଡିଙ୍କ ପାଖେ ।

                            💕  କବିତା ଭିଭାଗ 💕

ମୋ ପାଇଁ...

"କବିତା ହେଉଛି ପ୍ରେମିକା

ଗଦ୍ୟ ତା'ର ଭାଇ ,

ଗଳ୍ପ ତା'ର ଜେଜେମା

ପ୍ରବନ୍ଧ ଅଟଇ ଧାଈ ।

ଉପନ୍ୟାସ ତା'ର ଦାଦା-ଖୁଡି-ମାମୁଁ

ଅଟେ ପଇସା ପିଉସୀ ନାଟକ

ଭଉଣୀ ତା'ର ଏକାଙ୍କିକା ଗୋଟେ

ପ୍ରେମିକା ପଦ୍ୟ ରୂପେ ଅତି ଛଟକ ।"

   ୧୦୯ ଟି କବିତାର ଆରମ୍ଭ ମୋ ପିଲାଦିନର ଅବୁଝା ପ୍ରିୟ କବି "ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଫନି ମହାନ୍ତି"ଙ୍କ ଠାରୁ ! ପିଲାବେଳେ କେତେ କେତେ କବିତା ଯେ ପଢ଼ିଛି ତା'ର ହିସାବ ନାହିଁ । କିଛି କବିତା ଖବରକାଗଜ କି ପତ୍ରିକାରୁ କାଟି ସାଇତିଥିବି । ଆଉ ଆଜିର କବିତା "ବାଟବଣା ଲୋକଟିଏ" ।

.

.

.

କବିତା "ବାଟବଣା ଲୋକଟିଏ" ରେ କବି ✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଫନି ମହାନ୍ତିଙ୍କ ବିଧିବଦ୍ଧ ସୁଚିନ୍ତିତ ବିରୋଧ , ସମାଜ ପାଇଁ ବିଦ୍ରୋହର ବାର୍ତ୍ତା ଓ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମାଜ ପାଇଁ ଚିନ୍ତାଜନକ ମତାମତ ଅତି ଚମତ୍କାର ଓ ଜଣେ ପାଠକ ପାଇଁ ତାହା ବିଯୁକ୍ତାତ୍ମକ ସାମ୍ୟକ ଭାବନା ହୋଇପାରେ ।

✍️ ଶ୍ରୀମତୀ ଅପର୍ଣ୍ଣା ମହାନ୍ତି

"ଲୁହ ଜୁଡୁବୁଡୁ ଗୋଟିଏ ନିରୀହ କବିତା"

... ତଥାପି ଥରୁଥିଲା ,

ଗଣଭୋଜନରେ ,

ଝିଅଟିଏ କି

ପୋଡ଼ା କୁକୁଡ଼ାଟିଏ ର

ତଫାତ ବାରିହେଉନଥିଲା , ..."

ଆଃ ଚମତ୍କାର କବିତାଟି ।

ଆୟୋଜନ'

✍️ ବିପିନ ନାୟକ

"...କାଳେ ଜଳିଉଠିବି ବୋଲି

ମୋତେ ଲିଭେଇ ଦେବାକୁ ହେବ

ସାମାନ୍ୟତମ ସ୍ଫୁଲିଙ୍ଗ ବିଜୁଳିର ,

କାଳେ ସୁନ୍ଦର ଦିଶିବ ବୋଲି

ମୁଁ ବିନ୍ଧିବି ଅନ୍ଧାର..."

କବିତାଟି ବଢ଼ିଆ ହୋଇଛି…

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ସୌଭାଗ୍ୟବନ୍ତ ମହାରଣା ସାର୍ ଙ୍କୁ ଆଗରୁ କେଇଥର ପଢ଼ିଛି । ଆଜିର କବିତା "ସର୍ଜନାର ସ୍ୱରୂପ" ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ରଚନାର ଏକ ସୁନ୍ଦର ନିଦର୍ଶନ ।

"ମାନବ ମାନବ ବାସୁଥିବାର ଫୁଲ ବଗିଚାରେ

ନାରୀମାନେ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ପାଲଟିଯାଆନ୍ତି

ସାଂସାରିକ ହେବାର ରହସ୍ୟକୁ

ତାଙ୍କ ଛାତି ତଳର ନିଷିଦ୍ଧ କୋଠରୀରେ

ସାରା ଜୀବନ ବନ୍ଦୀ କରିବାକୁ ।"

   ବେଳେବେଳେ କବିତାରେ ନିଜକୁ ଦେଖିବାର ପ୍ରୟାସ କିମ୍ବା ପ୍ରଶ୍ନ କରିହୁଏ । ଲାଗେ କବିତାଟି ଭିତରେ ମୁଁ ଅଛି । ନିଜକୁ ପଚାରୁଛି ଓ ଉତ୍ତର ନିଜେ ଖୋଜୁଛି । ସେଇ ଆଲୋଡନ ଅଛି ଶ୍ରୀମତୀ ପ୍ରବାସିନୀ ମହାକୁଡ଼ଙ୍କ କବିତା "ପ୍ରବାସିନୀ ଆଜିକାଲି କ'ଣ କରୁଛ ରେ " ।

କବିତାଟିରେ ମୁଁ ପ୍ରବାସିନୀ ବଦଳରେ "ହିମାଂଶୁ"କୁ ସ୍ଥାନଦେଇ ଥରେ ପଢ଼ିନେଲି ।

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ତ୍ରିନାଥ ସିଂହ ଙ୍କ କବିତା "କେନ୍ଦୁଝର" ଅତି ଚମତ୍କାର ରଚନା । କିଛି ବନ୍ଧୁ ଓ ମୋ ସାନ ଭାଇ ସର୍ବଦା କେନ୍ଦୁଝରର ଗୁଣଗାନ କରନ୍ତି । ଏଇ କବିତା ମାଧ୍ୟମରେ ପୁରା ବନରାଜିପାହାଡ଼ ଝରଣା ସବୁ ଯେପରି ଦେଖି ହୋଇଗଲା ।

"ନହୁଲିପାଦରେ ଛମ୍ ଛମ୍ ସୁନାର ପାଉଁଜି ବିଭୂଷିତା

ଗୋଟେ ଭୁଆସୁଣୀ ଝିଅ : କେନ୍ଦୁଝର..."

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ କିଶୋର ମିଶ୍ରଙ୍କ କବିତା "ବସ୍ତ୍ର ହରଣ" ଟି ପୁରୁଷଙ୍କ ରାକ୍ଷସ ପ୍ରବୃତ୍ତି ପ୍ରତି ଅତି ଚମତ୍କାର ଭାବେ ରଚନା କରାଯାଇଅଛି । ପୁରୁଷର ମାନସିକତା ହିଁ ନାରୀର ଉଲଗ୍ନତାକୁ ଦର୍ଶାଇଥାଏ ତାହା କବିତା ମାଧ୍ୟମରେ ଇଙ୍ଗିତ ।

କବିତା "କର୍ଣ୍ଣ"

✍️ ଭାସ୍କର ବାରିକ

"ସବୁ ଜାରଜଙ୍କୁ କହିବା କି କର୍ଣ୍ଣ

କେବଳ ଜନ୍ମକୁ ନେଇ

ଯଦି ନାହିଁ ତା'ର ବୀରତ୍ବର ସ୍ଵଭାବ

ଯଶରେ ବଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ?"

"କୁନିଝିଅର ନାନାବାୟା ଗୀତ" ରେ ✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର କୁମାର ନାୟକ ଙ୍କ କବିତାଖଞ୍ଜା ଓ ତା ଭିତରେ ଥିବା ରାଜନୈତିକ ଓ ସାମାଜିକ ବିଶ୍ଳେଷଣ ଟି ଭଲ ଲାଗିଲା । ପ୍ରଶ୍ନ ସହିତ ଆପେକ୍ଷ ଓ ପାଠକ ପ୍ରତି ଏକ ଦାୟିତ୍ବର ବାର୍ତ୍ତା ମଧ୍ୟ ଦେଇଥିବାରୁ ଅନେକ ଧନ୍ୟବାଦ ଓ ସାଧୁବାଦ ।

    କିଛି କବିତା ଆଧୁନିକ । କିନ୍ତୁ ମୋ ମତରେ ଏତେ ଆଧୁନିକତା ର ଆବଶ୍ୟକରେ 'ଉର୍ଦୁ' ଶବ୍ଦ ବଳାତ୍କାର ପୂର୍ବକ ରଖିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ । ଇତିମଧ୍ୟରେ ଦୁଇ ତିନୋଟି କବିତାରେ ଅପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଉର୍ଦୁ ଶବ୍ଦ ମିଳିଲାଣି ଯାହା କବିତାରେ ଅନାବଶ୍ୟକ । ଓଡ଼ିଆ ଶବ୍ଦ ରହିଥିଲେ କବିତାର ମାନ ଉଚ୍ଚା ହୋଇଥାନ୍ତା ମୋ ମତରେ । ଯେମିତି କି ଗୋଟିଏ ଶୁଦ୍ଧ ଓଡ଼ିଆ କବିତା "ପାଦ ଚିହ୍ନ" ✍️ଶ୍ରୀମତୀ ରତ୍ନପ୍ରଭା ବାଈ ଙ୍କ କଲମରୁ ।

"ମୁଁ , ବେଦନା ବନର ପକ୍ଷୀ

ମୋର , ବିଳପିତ ଦୁଇ ଆଖି ,

ପତ୍ର ଝଡା ଏଇ ତରୁର ଶାଖାରେ

ବସିଛି ଆଜି ଏକାକୀ ।"

ଆଃ..କବିତାଟି ପଢ଼ିବାକୁ ପାଠକ ଜଣେ ଆରମ୍ଭ ରୁ ଉଚ୍ଛନ୍ନ ହୋଇଉଠିବ ।

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ତ୍ରିଲୋଚନ ଦାସଙ୍କ "କବିତା ଗୋ..." ଏବଂ ✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ସୁନୀଲ ମିଶ୍ରଙ୍କ କବିତା "ନଈର କପାଳ" ବଢ଼ିଆ ଲାଗିଲା  । ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ସ୍ୱାଦ ।

"ଫୁଲ ବିକୁଥିବା ଝିଅ" କବିତାର କବୟତ୍ରୀ  ✍️ ପ୍ରିୟଙ୍କା ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ ଦାସ ଅତି ଚମତ୍କାର ଓ ଅତି ସୁଚାରୁରୂପେ କବିତାରେ ଗୋଟିଏ ଗରିବ ଝିଅର ଜୀବନ ଆଙ୍କିଛନ୍ତି । ବଢ଼ିଆ ଲାଗିଲା । ଲାଗିଲା ଯେପରି ଆଗରୁ କେବେ ଏଇ କବିତାଟି ପଢ଼ିଛି । ବଢ଼ିଆ କବିତାଟି ।

“ଚିତ୍ରଲେଖା" ✍️ଶ୍ରୀମତୀ ପଦ୍ମଜା ଚରଣ

"ଲିଭି ଆସୁଥିଲା ଚିତ୍ରଲେଖାର ଦେହ

ମିଳେଇ ଯାଉଥିଲା ମାଂସ , ହାଡ଼

ଖୋଲି ଯାଉଥିଲା ଖଞ୍ଜାର ବନ୍ଧନ

ଅଚାନକ ପବନରେ

ଉଡ଼ିଗଲା ମୁଠେ ପାଉଁଶ..."

“ଦେଶ"

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ସ୍ୱାଇଁ ।

ଅତି ସୁନ୍ଦର କବିତା । ପ୍ରତ୍ୟକ ଧାଡ଼ିରେ ଦେଶ-ଜାତି-ପ୍ରଥା ପ୍ରତି ଆଦର , ପ୍ରଶ୍ନ ଆଉ ଉତ୍ତର ଖଞ୍ଜି ଦେଲେ । ଖୁବ କମ କବିତା ଥାଏ ଯାହାର ରଚନାରେ ସବୁ ପଂକ୍ତି ଗୁଡିକ ସାବଲୀଳ ଥାଏ । ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ଏଇ କବିତାଟି ଅନ୍ୟତମ ।

✍️ସୁଦୀପା ସାହୁ ଙ୍କ କବିତା "ଜୀବନ ଗୋଟିଏ ବାଲିଘର" ର ଆରମ୍ଭରୁ ଅଧା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗୋଟିଏ ଛନ୍ଦ ଓ ପରେ କବିତାର ଅଧାରୁ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନ୍ୟ ! ହଠାତ ଯେମିତି ଭାବନା ସମୁଦ୍ରରୁ ତନ୍ଦ୍ରା ଛିନ୍ନ କରି ମୁକୁଳିଗଲା ନିଦଟି ! ମୋତେ ଅଧା ପରେ ଅଡୁଆ ଲାଗୁଥିଲା । ପୁଣି ସେଇ ଅଧାରୁ ପଢ଼ିଲି । ଭଲ ଲାଗିଲା ।

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଭଗବାନ ସାହୁଙ୍କ କବିତା "ମୁଣ୍ଡପୋତା"

କବିତାଟି ପଢ଼ିଲା ବେଳେ ଆଖିଆଗରେ ମୁଣ୍ଡପୋତା ଜଣେ ମଣିଷ ପିଲାଦିନର ସ୍ମୃତିରୁ ଆସିଗଲା । ଏବେ ସେସବୁ ଖେଳ ଲୁପ୍ତ । ଟାକରା ମାରି ନାକରେ ଆମ୍ବ ଟାକୁଆ ଲଗେଇ ଡେଉଁଥିବେ । ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମାଟି ଦେହ ।

ଚମତ୍କାର ରଚନା । କିନ୍ତୁ ଶେଷ ତିନିଧାଡ଼ି ଗୋଟିଏ ଭାବନା ବ୍ୟୁହ ! ସତରେ ଆମ ଦେଖଣାହାରୀ କେତେ ଅସହଜ , ଅସମ୍ବେଦନଶୀଳ । ହଁ , ଆମେ ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ମୁଣ୍ଡପୋତା ନୁହେଁ କି ?

କବିତା "ଆସନ୍ତାକାଲି ର ମୁର୍ଦ୍ଦାର"

✍️ ମନୋଜ କୁମାର କୁଣ୍ଡ

"ଯେବେ ରୋଗୀଠାରୁ

ଔଷଧର ମୂଲ୍ୟ ବଢିଯାଏ

ସେତେବେଳେ ଅପେକ୍ଷାରେ ଥାଏ

ହେବାକୁ ଆସନ୍ତାକାଲିର ମୁର୍ଦ୍ଦାର.."

ଚମତ୍କାର..।

ଏଇତ ଜୀବନ ! ବଢ଼ିଆ ଲେଖିଛ ।

“ସଂଜ୍ଞା ସନ୍ଧାନ"

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିପ୍ଳବ ରଞ୍ଜନ ପତି

".... ଟଙ୍କାକରେ କିଲେ ଚାଉଳ କିଣି ଆଣି

ଲୁହ ଭରା ଡ଼େକିଚିରେ ପାଣି ଦେବା ହିଁ

ସ୍ୱାଧୀନତା ।"

କବିତାଟି ଅତି ସୁନ୍ଦର ହୋଇଛି ।

"କାହିଁତ କିଛି

ବଦଳିବା ପରି ଲାଗୁନି

ଆମ ଗାଁ ,

ଯେଉଁଠି ମାଟିକାନ୍ଥ ଠଣାରେ

ଆଜି ବି ଡିବିରି ଜାଳି ଖୋଜୁଛି

ତା' ପିଲାଙ୍କ ଭବିଷ୍ୟତ

ନବେ ବର୍ଷର ବିଧବା"

ଗାଁ କବିତାଟି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭାବୁକ ✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୂତି ଭୂଷଣ ଗ୍ରହାଚାର୍ଯ୍ୟ ଙ୍କ କବିତା "ଆମ ଗାଁ" ରେ ।

ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ✍️"ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦାସ" ଙ୍କ "ମାଟି ମନ୍ତ୍ରରେ ମେଘ" କବିତା ମଧ୍ୟ ଏକ ଭିନ୍ନ ସ୍ୱାଦ ଦେଉଛି ପ୍ରେମିକ ହୃଦୟ କଥାର । ପାଞ୍ଚ ପଦ ରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମର୍ପଣ ରହୁଛି । କବିତାରେ ଯେତିକି ପ୍ରେମ ସେତିକି ଅଭିମାନ । ସେତିକି ଅପୂର୍ଣ୍ଣତା ସେତିକି ପୂର୍ଣ୍ଣତା ।

 

...ଧୁ ଧୁ ଖରାବେଳ

ଥଳ ହେଉ କି ଅଥଳ

ଭରପୁର ନଦୀ ଅନ୍ତପୁର

ପ୍ରେମ ଛଇଳା ନଦୀ

ପ୍ରେମିକ ନିମିତ୍ତ ମାତର ।"

✍️ଡ଼ ମମତା ସାହୁ

"ନାରୀ କେବେ ନଈ"

✍️ଲିପିରେଖା ଶତପଥୀ ଙ୍କ "ଗପ" ଟି ୨୩ ଧାଡି । ଗୋଟିଏ ଜୀବନ ଅସରନ୍ତି ଆଶା ଓ ଗୋଟିଏ "୨୩ ପୃଷ୍ଠାର ଗଳ୍ପ" । ଅଳ୍ପରେ ଅନେକ ଭାବନା ରହିଥିବା କବିତାଟି ।

“ତୁମେ ଆସନ୍ତନି ଟିକେ.."

✍️ସୌମ୍ୟା ସତ୍ୟତୀର୍ଥ

"...ଅନେକ ପ୍ରତିକ୍ଷିତ ବେଳାର ପୁଞ୍ଜି ତୁମେ ।

ହଁ , ମୋର ଏତିକି ପ୍ରିୟ ତୁମେ ।"

ଅତି ସୁନ୍ଦର ଓ ଭାବ ଆବେଗର ସ୍ପର୍ଶରେ ଲେଖାଯାଇଥିବା ଗୋଟିଏ  ଏକାନ୍ତ ମୁହୂର୍ତ୍ତର "ଆବାହନ କାବ୍ୟ" ଲାଗିଲା । ପ୍ରତ୍ୟକ ପୂର୍ଣ୍ଣଛେଦରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାବନାରେ ପୁଲକିତ ଭରିଦେଉଥିବା କବିତା ।

"ମୁଁ ଆଉ ନୀଳରଙ୍ଗ" 

✍️ଶ୍ରୀମତୀ ମିତା ପଟ୍ଟନାୟକ

ଏଇ କବିତାର  ନୀଳ ରଙ୍ଗ ମୋର ମଧ୍ୟ ପସନ୍ଦ , ଅନ୍ତରଙ୍ଗ । ଆକାଶ ଆଉ ଜୀବନ । ନୀଳ ଆଉ ଅନାବିଳ । ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ଗୋଟିଏ ସୁନ୍ଦର କବିତା ।

କବିତା "ବୋଉ"

✍️ଆଶୁତୋଷ ମିଶ୍ର

ବୋଉ ପାଇଁ ଲେଖାଯାଉଥିବା ଓ ପଢ଼ା ଯାଉଥିବା ଅନେକ କବିତା ମଧ୍ୟରୁ ଏଇ କବିତାରେ ଭାବପ୍ରବଣତା , ସ୍ନେହ-ଶ୍ରଦ୍ଧା ଅଧିକ । ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟକ କବିତା ବହୁତ ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇ ଥାଏ । ଯେତେଥର ପଢ଼ିଲେ ନୂଆ ଲାଗେ ।

   ଈଶ୍ୱରୀ ହେବାର ଆଶାରେ କେତେ ଜଳାଞ୍ଜଳି ଦିଏ ନାରୀ ? ଈଶ୍ୱରୀ ହେବାର ଇଛାରେ କେତେ ଜଳିପୋଡ଼ି ମରେ ନାରୀ ? ଈଶ୍ୱରୀ ହେବା ଆଶୀର୍ବାଦ କି ଅଭିଶାପ ତାହା ଜଣେ ନାରୀ ହିଁ ଠିକ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ଦେଇପାରେ । ଆମେ ପୁରୁଷ ଯାହା ଅନୁମାନ କରୁ । କବିତା "ଈଶ୍ୱରୀ" ଟି କବୟିତ୍ରୀ ✍️ବନସ୍ମିତା ନାୟକଙ୍କ କଲମରୁ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ନିସୃତ ହୋଇଛି ।

“ଶାନ୍ତି”

✍️ ବିଚିତ୍ରାନନ୍ଦ ଜେନା

ଗୋଟିଏ ଶାନ୍ତିର ନିରୀହ-କଠୋର ଗୁହାର । ବୁଝ ନଚେତ ବୁଝେଇଦିଆଯିବ ର ଶକ୍ତ ବାର୍ତା । ଶାନ୍ତି କିଏ ଅବା ନଖୋଜେ ! କବିତାଟି ଶାନ୍ତିର ଏକ ତାଗିଦ ସ୍ୱର ।

ପ୍ରିୟମ୍ବଦ !

ଗୋଟିଏ ଶବ୍ଦ ହିଁ ଯଥେଷ୍ଟ ଦୁଇଟି ହୃଦୟ ବୁଝିବାକୁ । କେଇ ବର୍ଷର ଗୋଟିଏ ପୁରୁଣା ପୃଷ୍ଠା ଯେପରି ମୁଁ ପଢ଼ିନେଲି ମୋ ଭିତରେ । ଗୋଟିଏ ଲୁକ୍କାୟିତ ନିଜ ଇତିହାସ ଜିଇଁ ଗଲି କେଇ ଧାଡ଼ିରେ । 

"ଚମତ୍କୃତ....!!!"

କବିତାଟିର ପ୍ରଶଂସାରେ କେବଳ ଏତିକି କହିବି "ଅଶେଷ ଧନ୍ୟବାଦ” ✍️ନିର୍ଲିପ୍ତା ସେଠୀ ।

“ଆଜିବି ମାଆ ଠିକ ସେଇମିତି ଅଛି” ✍️ମମତାରାଣୀ ଦାଶ

କବିତାଟି ଓଡ଼ିଆ ଘରର ବୋଉ ପାଇଁ । ଗୋଟିଏ ନିରୀହ ଈଶ୍ୱରୀ , ଗୋଟିଏ ଉଜ୍ବଳ ଦିକିଦିକି ତାରକା ଓ ଶାନ୍ତ ଗୋଟିଏ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାର ଜହ୍ନ । ମାଆ ଠିକ ସେଇମିତି ଥିଲା , ଅଛି ଆଉ ରହିବ । 

   ଛୋଟ କବିତାରେ କେଡ଼େ ସୁନ୍ଦର ସାରମର୍ମ ରଖିଦେଲେ ✍️ଦୀପିକା ଦାଶ । କବିତା  "ତେଜଣାପକାଠି" ।

“କୁହ ହଜୁର” ସହ ସମ୍ପାଦକ ✍️ସୁରଞ୍ଜନ ପାତ୍ର

   ମନୁଷ୍ୟର ମୌନତାକୁ ଏକ ତିକ୍ତ ପ୍ରଶ୍ନ । ଉଜାଗର କରିବାକୁ ଏକ ଆବାହନ ।

…… “ଆଉ କେତେ ଦଶନ୍ଧି ଧରି 

ଭିଜୁଥିବ କୁହ

ଲୁହର ସକାଳ

ବୟସକୁ ବାର୍ଚ୍ଛାମାରି ଆଉ କେତେକାଳ

ଗଢ଼ିହେବ ସୁଖର ସ୍ଥାପତ୍ୟ ?”.....

   ଜୀବନର "ଛକି ଶୂନ" ଖୁବ ଜଟିଳ । କିନ୍ତୁ କବିତା ବୁଝିଲେ ସେଇ ଜୀବନ ଗଣିତ ଉପରେ ନିଜକୁ ଦେଖିହୁଏ । ଦେଖିହୁଏ ଜୀବନଟା ଖାଲି ନୁହେଁ କି ପୂର୍ଣ୍ଣ ନୁହେଁ । ✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ସତ୍ୟ ସାହୁଙ୍କ କବିତାଟି ମଧ୍ୟ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଲାଗିଲା ।

ଋତୁରାଜକୁ ନବଜନ୍ମା କୋଇଲିର ନିରୀହ ଆକୁଳ ଏ କବିତା “ନୀରବରେ ତୁମେ ଭଲପାଅ” ✍️ତେଜସ୍ୱିନୀ ପଣ୍ଡା

✍️ଶାଶ୍ୱତୀ ପତି’ଙ୍କ କବିତା "ଏକ ନୂଆ ଆରମ୍ଭ" । କବିତାଟି ପଢ଼ିଲା ବେଳେ ଯେପରି ସମତାଳରେ ୟୁଟିୟୁବ ରୁ ତାଙ୍କ ସ୍ୱର ମୋ କାନରେ ଗୁଞ୍ଜନ ହୋଇଉଠୁଥିଲା ଭଳି ପ୍ରତେ ହେଲା । ଲାଗୁଥିଲା କବିତାଟି ମୁଁ ଶୁଣୁଛି । ବଢ଼ିଆ ଲାଗିଲା କବିତାଟି ।

"ତୁମ ନାଁର କଳଙ୍କ ନ ନେଇ ମଧ୍ୟ

ଛାଇର ରଙ୍ଗ କଳା ,

ତୁମେ ଥିଲେ କ'ଣ

ଏ କଳା ରଙ୍ଗକୁ ଆବୋରି ନଥାନ୍ତ..?"

ଚମତ୍କାର କବିତାଟି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି ✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ କ୍ରିଷ୍ଣା ବିଶ୍ୱନାଥ ସାର୍ ଙ୍କ କଲମରୁ । ବହୁତ ସୁନ୍ଦର କବିତାଟି "ଛାଇ" ।

କବିତା "ଅଫଲାଇନ୍" 👌

✍️ଶ୍ରୀସିକ୍ତା ଶୁଭଦର୍ଶିନୀ ନାୟକ

ଏ ଆଧୁନିକ କବିତାଟି ବହୁତ ଭଲ ଲାଗିଲା । ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଗୁଡିକୁ କିପରି ସାଉଁଟି ଜଣେ ପାଠିକା ଏଇ କବିତା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଜକୁ ନାୟିକା ସାଜି ପାରିବ ତାହାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବାତାବରଣ ଯେପରି ଖୁନ୍ଦି ହୋଇ ଅଛି ।

ଶେଷ କବିତାଟି ସମ୍ପାଦକ ✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ପତିତପାବନ ପାଣିଙ୍କ  "ମା' ତୁ ଗଲା ପରେ!! " କବିତାରେ ନିଜ କଥା , ବ୍ୟଥା ଓ ମା'ଙ୍କ ପ୍ରତି ସେଇ ଭଲପାଇବା ପଢ଼ିଲି ଯାହା ଦୀର୍ଘ ମାସ ହେବ ତାଙ୍କ ଅନେକ କବିତାରୁ ମିଳିଛି । ଏକ ନିରବଚ୍ଛିନ୍ନ ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ଭକ୍ତି ଓ ଭଲପାଇବା ।

                                  ❣️ ଗଳ୍ପ ବିଭାଗ ❣️

   ମୋ ମତରେ ଗଳ୍ପ ଏକପ୍ରକାର ଅନୁଭୂତି ଅତୀତ ପୃଷ୍ଠାର । ପୁଣି ପ୍ରେମ ଗଳ୍ପ ଏକ ଅତିର ଜୀବନର ଅଙ୍ଗ । ଗଳ୍ପ ହେଉଛି ମନୁଷ୍ୟର ଛାଇ ।

ଗଳ୍ପ "ନିଜ ଠିକଣା ଖୋଜୁଥିବା ଲୋକ" ✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ପବିତ୍ର ପାଣିଗ୍ରାହୀ ।

ଗଳ୍ପର ନାଁ ଓ କାହାଣୀରେ ଯେଉଁ ଅନ୍ତରଟି ଅଛି ତାହା ହେଉଛି "କିଏ ? ଅନୁ ! ନା , ଅମିତ ?" । ଅଳ୍ପ ବୟସୀ ଅନୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେଇ ଅମିତ କାହାଣୀରେ ରହିଗଲା ।

ଗଳ୍ପ "ମତଦାନ"

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରମୋହନ ମହାପାତ୍ର

ଗଳ୍ପଟି ସମାଜ ପାଇଁ ଯେତିକି ଆବଶ୍ୟକ ସେତିକି ନୂତନ ମତଦାତାଙ୍କ ପାଇଁ । ହୁଏତ ଗଳ୍ପଟି ମୁଁ ଏଇ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ପଢ଼ିଥାନ୍ତି କି ! କିଛି ଲୋକଙ୍କୁ ଏଇ ଗଳ୍ପର ଉଦାହରଣ ଦେଇପାରିଥାନ୍ତି । 

ଅତି ସୁନ୍ଦର ଓ ମାର୍ମିକ ଗଳ୍ପଟି । ପ୍ରତ୍ୟକ ନାଗରିକଙ୍କୁ ପଢିବା ଉଚିତ ।

ଗଳ୍ପ "ଝଡ଼"

✍️ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ରାଜୀବ ଗୋପାଳ ସ୍ୱାଇଁ

ଗଳ୍ପଟି ଭାବୁକ । ଗଳ୍ପର ପ୍ରଶଂସା ରେ କେବଳ ଏତିକି କହିବି କି "ଜୀବନର ସାର୍ଥକତା ଏଇ ଗଳ୍ପର ଦୁଇଟି ଚରିତ୍ରରେ ଅଛି । ଯଦି ଆପଣ ପୁରୁଷ ତେବେ ଆପଣ ଅନିମେଶ ହୋଇଯାଆନ୍ତୁ । ଯଦି ନାରୀ ତେବେ ସରଳା ।"

ଗଳ୍ପ "ନାଚାର ପ୍ରେମିକ"

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିପ୍ଳବ

   ଦୁଇଦିନ ପୂର୍ବରୁ ଟୁଇଟରରେ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ପ୍ରଶାନ୍ତ ସାହୁ ସାର୍ ଙ୍କ କାହାଣୀରୁ ମୋ ଭାବନା ସ୍ତରକୁ ମୁଁ ମୁକୁଳାଇ ନାହିଁ ଆଉ ହଠାତ ଏ କାହାଣୀର ଗୋଟିଏ ପୃଷ୍ଠା ପଢ଼ିବା ଭିତରେ ମୁଁ ଗମ୍ଭୀର ହୋଇପଡିଥିଲି । କିନ୍ତୁ ଶେଷ ଭାଗ ଆକର୍ଷଣୀୟ ନଥିଲା । ଏକ ବିଯୁକ୍ତାତ୍ମକ ଚିନ୍ତା ଆଣିଦେଲା ଭାବନାରେ ,ତଥାପି ଚଳିବ ।

ଗଳ୍ପ "ଘର ବାହୁଡା"

✍️ଅନିତା ଦାସ

ଗଳ୍ପଟି ବହୁତ ଭଲ ଲାଗିଲା । ସମ୍ପର୍କ ଦୈହିକ କିମ୍ବା ନିବିଡ଼ ହେବାରେ ସଂସାର ନଥାଏ । ସମ୍ପର୍କ ସାଧାରଣ ଭାବେ ବନ୍ଧୁତା ରେ ମଧ୍ୟ ଦୃଢ଼ ହୋଇରହେ । ଦୁଇଟି ଚରିତ୍ରଙ୍କୁ ଏପରି ଅଦ୍ଭୂତ ଭାବେ ସଂଯୋଜନା କରିଛନ୍ତି ଲେଖିକା ଗଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ । ଚମତ୍କାର …

ଗଳ୍ପ "ଜୀବନ ଜାତକ"

✍️ ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ (ମୁଁ ନିଜେ) 

   କେବଳ ଏତିକି କହିପାରେ କି କାଗଜ ପୃଷ୍ଠାରେ ଗଳ୍ପଟି ଦେଖି ମୋ ବୋଉଙ୍କ ବହୁତ ଖୁସି ହୋଇଯାଇଥିଲେ ବୋଲି ମୋ ସାନ ଭାଇ ଫୋନ କରି ମୋତେ ଜଣାଇଲା । ଗଳ୍ପର ପ୍ରଶଂସା ନିଜେ କରିପାରିବି ନାହିଁ । କିନ୍ତୁ ଗଳ୍ପ ଅତି ଆଦରରେ ଲେଖିଥିଲି କିଛି ଜାଗାରେ ନିଜକୁ ଅସହାୟ ମଣି , ଲୁହ ଝରାଇ ।  । ଯଦି କେହି ପଢ଼ିଥିବେ , ଭଲ/ମନ୍ଦ ଲାଗିଲେ ଜଣେଇବେ ।

ଗଳ୍ପ "ନିଃସଙ୍ଗତାର ସ୍ୱରଲିପି"

✍️ ଶ୍ରୀମତୀ କମଳିନୀ ମଲ୍ଲିକ

ଗଳ୍ପର ପୃଷ୍ଠଭୂମି ଠିକ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ ସତ୍ୟଜିତ ଓ ସ୍ନିଗ୍ଧା ର ସମ୍ପର୍କ ଭିତରେ ପାଠକ ହିସାବରେ ବିଲକୁଲ ଭଲ ଲାଗିଲା ନାହିଁ । ଏଭଳି ପ୍ରେମ କାହାଣୀ ଏକ ଅଯୁକ୍ତିକର ଘଟଣା ବୋଲି ମନେ ହେଲା ।

“ପୁରୁଷ ଆଖିରେ ଲୁହ"

✍️ ସୁଶ୍ରୀ ସଂଗୀତା ସେଠୀ

   ଗଳ୍ପଟିରେ ମୋର ମନେପଡ଼ିଲା କଲେଜ ବେଳର ଗୋଟିଏ ଘଟଣା । କଲେଜ ପାଖ ଜଣେ ପିଲା ପ୍ରେମ ପାଇଁ ଆତ୍ମହତ୍ୟା କରିବା ପରେ ଆମ ସାର୍ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ "ପୃଥିବୀରେ କେଇଜଣ ନିଜ ବାପା ବୋଉ କି ଭାଇ ଭଉଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ଆତ୍ମହତ୍ୟା କରିଥିବା ଖବର ଶୁଣିଛ କି ?"

ଏଇ କାହାଣୀର ଶିକ୍ଷା ଠିକ ସେଇଭଳି ।

ଗଳ୍ପ "ମିଳେଇ ଯାଉଥିବା ମାଟିର ସ୍ୱର"

✍️ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ କୈଳାସ ବେହେରା

   ଗଳ୍ପ ଗୋଟିକ ବହୁତ ଭଲ ଲାଗିଲା । ଏବେର ରାଜନୀତି, କୂଟନୀତି ଓ ହୀନନୀତି କୁ ନେଇ ଏକ ଜୀବନ୍ତ ଗଳ୍ପ । ଏବଂ କୌଣସି ଲଢେଇ କିମ୍ବା ପ୍ରତିବାଦ ପରେ ଯେଉଁ ରାଜନୈତିକ ଲାଭ ବାହାରେ ତାହା ଉପରେ ମାର୍ମିକ ବିବରଣୀ ମଧ୍ୟ ।

ଶେଷ ଗଳ୍ପ "ପ୍ରତୀକ୍ଷା"

✍️ରଚିତା ଋତୁପର୍ଣ୍ଣା ଜେନା

   ୧୦୦ ପୃଷ୍ଠା ମଧ୍ୟରେ କିଛି କବିତା ଓ ଗଳ୍ପରେ ଯେଉଁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣତା ରହିଯାଇଥିଲା ଏଇ ଗଳ୍ପର କାହାଣୀ ଓ ଶବ୍ଦଭାବ ଛନ୍ଦାରେ ସବୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା । ବଢ଼ିଆ ଲାଗିଲା କାହାଣୀଟି ।

    ଦୀର୍ଘ ତିନିବର୍ଷ ବିତିଗଲାଣି । ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଏ ପତ୍ରିକାର ଆଲୋଚନା ହୋଇଥିବ , ଆଦର ପାଇଥିବ , ସ୍ନେହ ନେଇଥିବ କିମ୍ବା ପ୍ରଶଂସା ସାଉଁଟିଥିବ । ଏଇ ତିନିବର୍ଷ ଭିତରେ ତିନୋଟି ପତ୍ରିକା ଓଡ଼ିଶାର ସୁଧି ମହଲରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଛାପ ଛାଡ଼ିଥିବ । କିଛି ନୂଆ ଲେଖକ/ଲେଖିକାଙ୍କୁ ନିଜର କୃତି ଦେଖାଇ ଚିମୁଟେ ହସ ଓ ଦଲକାଏ ଖୁସି ଦେଇଥିବ । ଅନେକ ପାଠକଙ୍କୁ ନୂଆ ନୂଆ ଅନୁଭୂତି ଦେଇଥିବ । ତେବେ ଏଇ ତିନିବର୍ଷ ଭିତରେ ମୁଁ ଗୋଟିଏ ବିଲକ୍ଷଣ ଦେଖିଲି କି ପ୍ରଥମ ବର୍ଷ ପତ୍ରିକା ପାଇଁ ଯେଉଁ ଲେଖାର ଆବଶ୍ୟକ ପଡୁଥିଲା ଅର୍ଥାତ ପ୍ରଚାର ହୋଇଥିଲା ତାହା ଏଇ ଦୁଇବର୍ଷ ହେବ ହଉନାହିଁ । ଏହାର ଦୁଇଟି କାରଣ ହୋଇପାରେ କି ପତ୍ରିକା ବହୁତ ଆଦୃତ ହୋଇସାରିଛି କିମ୍ବା ନୂଆ ଲେଖକ/ଲେଖିକା ଚାହୁଁନାହିଁ !

   ଶେଷରେ ସମ୍ପାଦକ ଓ ସହ ସମ୍ପାଦକଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିବି କି ନୂଆ ଲେଖାର ଆବଶ୍ୟକ ପାଇଁ ପ୍ରଚାର ଆସିଲେ ଲୁକ୍କାୟିତ ପ୍ରତିଭା ଆଖିଆଗକୁ ଆସିବ । ଗୋଟିଏ ବୃକ୍ଷରେ କଅଁଳ ପତ୍ର ମଧ୍ୟ ବହୁତ ଆବଶ୍ୟକ !!! ପତ୍ରିକାର ସୁଦୀର୍ଘ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ସୁଭମନାସ । ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପତ୍ରିକାଟି ଅଗ୍ରଣୀ ରହୁ ଏତିକି ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବି ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପାଖେ ।

ଜଣେ ପାଠକ ✍️ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ 

‘ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଉତ୍ଥାନ ପତନ’ - ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱର ଚୟନ

   ନିଜର ଉତ୍ଥାନ ପତନ ବେଳେ "ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଉତ୍ଥାନ ପତନ" ବହିଟି ପାଇବା ଓ ପଢ଼ିବା , ହୁଏତ ଏକ ସଂଯୋଗ ମାତ୍ର !  ସ୍ବୀକାରୋକ୍ତିରୁ ଅବଶ୍ୟ ମୋର ସନ୍ଦିହାନ ରହିନଥିଲା କି 'ଅଶ୍ୱମେଧର ଘୋଡ଼ା' ଉଲ୍ଲେଖ ରହିନଥିବ ! ଉପନ୍ୟାସ ଗୋଟିକ ସେତିକି ରୋଚକ ମଧ୍ୟ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ ପାଠକ ହିସାବରେ ଅନେକ ବହି ନପଢ଼ିପାରିଥିବାର ଏକ ଦୁଃଖ ରହେ । ଯାହା ଅଗୋଚର ରହୁ । କିନ୍ତୁ କଥାକାର ଯାହା ଉଲ୍ଲେଖ କରିଗଲେ ତାହା ପାଠକଙ୍କ ପାଇଁ ପାପୁଲିଏ ଆଶୀର୍ବାଦ ବୃଷ୍ଟି ।

   ପ୍ରଥମତଃ "ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଅନ୍ତ୍ୟେଷ୍ଟି" ଉକ୍ତିଟି ସହିତ "ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଉତ୍ଥାନ ପତନ" ଯେ କି ପ୍ରଥମ ବିଷୟ ତାହା ସମାନ୍ତରାଳ ସୃଷ୍ଟି ।  ଅନେକ ଦଶକର ଅନେକ ତତ୍ୱବିତ ମାନଙ୍କ ଦୃଢ଼ ଉକ୍ତି ଉପସ୍ଥାପନ କରି ସାଧାରଣ ପାଠକ କିମ୍ବା ଈଶ୍ୱର ବିଶ୍ୱାସୀଙ୍କୁ  କଥାକାର ଅସିଧାରେ କହିଦେଲେ "ତୁମେ ସବୁ ଅନ୍ଧ ବିଶ୍ୱାସୀ" । ଆଉ ଉଦାହରଣରେ ରଖିଲେ ଗୋଟିଏ ହାତର ଆଙ୍ଗୁଠି ଗଣତି କେଇଜଣ ଲେଖକ/ଦାର୍ଶନିକଙ୍କ ଦୃଢ଼କ୍ତି । କିନ୍ତୁ ଈଶ୍ୱର ବିଶ୍ୱାସୀ ଙ୍କ ପକ୍ଷ କାହିଁ ? ନିଜ ମତ କାହିଁ ? ଏ ପକ୍ଷପାତ କାହିଁକି ? ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ମାନିବା ଓ ନମାନିବାର ଏକ ରେଖା ମଧ୍ୟ ନରଖି ସିଧା ସିଧା ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଅବିଶ୍ୱାସ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ ରଖିଦେଲେ । ଦେଖିବା ଆଗକୁ କ'ଣ ଅଛି !!!

    ଦ୍ଵିତୀୟ ବିଷୟ "ଦଳିତ ସାହିତ୍ୟ"  ୧୯୨୬ରୁ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଏକ ଅବସମ୍ଭାବ୍ୟ ଘଟଣାକ୍ରମର ପର୍ଯ୍ୟାୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ହୋଇ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବାର ଏକ ଦୃଢ଼ ଆଲୋକପାତ ପଢ଼ିବାକୁ ମିଳିଲା । ଅବଶ୍ୟ ତଥ୍ୟ ଓ ଘଟଣାକ୍ରମକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟକରି ବିମୁଖ ହୋଇପାରିବେ ନାହିଁ କେହି । ଜାତିବାଦ ଓ ଘୃଣା ଯେ ଏହାର ମୂଳ କାରଣ ତାହା ହିଁ ସ୍ପଷ୍ଟ । ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସହମତ ।

   ୧୯୨୬ , ପୂର୍ବ କିମ୍ବା ପର ସମୟରେ ବଦଳିଛି କ'ଣ ? ହଁ , କିଛି ଛୁଆଁ ଅଛୁଆଁ ଭଳି ଶବ୍ଦ ମାନର "ଆକ୍ଷରିକ ମାନ" ବଦଳିଛି କିମ୍ବା କହାଯାଇପରେ କି ଦବି ରହିଛି ଆଧୁନିକତାର ଚାପରେ । ନଚେତ ଗୋତ୍ର , ଜାତି ଓ ଧର୍ମ ଲୋପ ପାଇ ସାରନ୍ତାଣି !! କିନ୍ତୁ ଏହା କେତେଦୂର ଆଲୋଚ୍ୟ ବିଷୟ ? ହୁଏତ ଅସରନ୍ତି ଏ ଆଲୋଚନା ହବ । ଏହିଦୃଷ୍ଟିରୁ କଥାକାର ଦୁଇଟି 'ଦଳିତ ସାହିତ୍ୟ' ଆଲୋଚନା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିଛନ୍ତି । ୧- ସାହିତ୍ୟ ରଚନାକାରଙ୍କ ଦଳିତ ସାହିତ୍ୟ ୨- କେବଳ ଦଳିତ ଜାତି ରଚିତ ଦଳିତ ସାହିତ୍ୟ । ହଁ ସାହିତ୍ୟର ବିଭକ୍ତିକରଣ ଯଦି ଆପଣ ଭାବୁଛନ୍ତି ତେବେ ତାହା ମଧ୍ୟ ଠିକ । ଯଦି ବାମପନ୍ଥୀ ସାହିତ୍ୟ , ଦେଶଭକ୍ତି ସାହିତ୍ୟ , ସମାଜ ସଂସ୍କାର ସାହିତ୍ୟ କିମ୍ବା ଭାଷା ଜନିତ ପୃଥକ ପୃଥକ ସାହିତ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି ତେବେ ଦଳିତ ସାହିତ୍ୟ କାହିଁକି ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ ? ଏହା ବ୍ୟାପକ ନହୋଇପାରିଲେ ମଧ୍ୟ କିଛିଙ୍କୁ ଭାବିବାକୁ ଖୋରାକ ଯୋଗାଇବ । ମୋ ମତରେ ଏଭଳି ସାହିତ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରି ଯେତିକି ଜାତିଭେଦ ଭିତରେ ବିରୋଧ ଅବଲମ୍ବନ ହେଉଛି ସେତିକି ହିନ୍ଦୁ ସମାଜକୁ ଛିନ୍ନ କରୁଛି । 

   ପରବର୍ତ୍ତୀ ଆଲୋଚନା 'କୃଷ୍ନାଙ୍ଗ-କାହାଣୀ' ! ଈଶ୍ୱର , ଜାତିପ୍ରଥା ଉପରେ ସାହିତ୍ୟର ମତଭେଦ ଓ ରଙ୍ଗ ର ପାର୍ଥକ୍ୟତା ନେଇ ଆଲୋଚନା ଧୀରେ ଧୀରେ ମଣିଷର ବ୍ୟବହାର ଓ ପ୍ରକୃତି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଖୋଲି ରଖୁଛି । ଅବଶ୍ୟ ଏ ଆଲୋଚନା ଭାରତ ବାହାର ଆମେରିକାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଶେଷ ହୋଇଛି । କାରଣ ସେ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଭାରତୀୟ କଳା ଥିଲେ ।

   ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମଧ୍ୟ କଳା ଗୋରା ପ୍ରତି ଭାରତୀୟ ଏତେ ଅସହଜ ହୋଇନାହାନ୍ତି । ଭବିଷ୍ୟତ କଥା କିଏ କହିବ ! ତଥାପି ବେଳେବେଳେ ଏଇ ତାରତମ୍ୟ ବିବାହ କିମ୍ବା ପ୍ରେମ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ରେ ଦେଖାଯାଏ ପ୍ରଚୁର । କିନ୍ତୁ ବହିରେ ଯେଉଁ ଆମେରିକା ଗୋରା ଓ ଆଫ୍ରିକୀୟ କଳା ବିଷୟରେ ଦର୍ଶା ଯାଇଅଛି ତାହା ବିଚାର ଯୋଗ୍ୟ । କ୍ରୀତଦାସ ଓ କ୍ରେତା ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ ! ସେଇ ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ ଗୋଟିଏ ଉପନ୍ୟାସର ଉଦାହରଣ ରଖିଛନ୍ତି କଥାକାର । "Uncle Tom's Cabin' ଯେଉଁଥିରେ ଜଣେ ନିଗ୍ରୋ ଜାତୀୟ ନିଜକୁ ପାଇଛନ୍ତି ଆଫ୍ରିକାରେ ନିଜ ପୂର୍ବପୁରୁଷଙ୍କ ମୂଳ । ଅବଶ୍ୟ ଏଇ ଉପନ୍ୟାସ ଟି ଏବେ କିଣି ପଢ଼ିବାକୁ ଇଛୁକ ମୁଁ ହୋଇସାରିଛି । କାହାଣୀର ପଟ୍ଟଭୂମି ଜାଣିଲେ ଆପଣ ମଧ୍ୟ ନିଜକୁ ରୋକି ପାରିବେ ନାହିଁ ।

   ପଞ୍ଚମଭାଗ "ଜୟଦେବ ବିତର୍କ"ର ପ୍ରଥମ ସଂଧ୍ୟା ! ଗୋଟିଏ ପଟେ ଓଡ଼ିଆଙ୍କ ଜୟଦେବ କୃତ ଗୀତ ଗୋବିନ୍ଦ ପ୍ରେମ ତ ଗୋଟିଏ ପଟେ ବଙ୍ଗାଳୀଙ୍କ ଜୟଦେବ ଜନ୍ମର ବାରମ୍ବାର ଯୁକ୍ତି । ଅବଶ୍ୟ ଏହା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଓଡ଼ିଆ ପ୍ରମାଣସିଦ୍ଧ କରିପାରି ନାହିଁ । ଯଦି 'ରସଗୋଲା ଆମର' ଭଳି ଗୋଟିଏ ଟ୍ରେଣ୍ଡ ହୋଇନଥାନ୍ତା ତେବେ ଏବେ ମଧ୍ୟ ରସଗୋଲା ବଙ୍ଗାଳୀ ସୃଷ୍ଟି ବୋଲି ବାକି ରାଜ୍ୟ ମାନିସାରିଥାନ୍ତା । ଏଥିପାଇଁ ସରକାର ଯେତିକି ଦାୟୀ ଇତିହାସ ସେତିକି ଦୋଷୀ । ତେବେ କବି ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ରାଉତରାୟଙ୍କ ମତ ଭିନ୍ନ ରହେ ବୋଲି ପ୍ରକାଶିଛନ୍ତି କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ । ଅବଶ୍ୟ କଥାଟି ଅକାଟ୍ୟ ଓ ପ୍ରମାଣ ସିଦ୍ଧ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ଦେହ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ଚୈତନ୍ୟଙ୍କ ଆଗମନ ନେଇ ।

୧- ଗୀତ ଗୋବିନ୍ଦ ରଚନାରେ (ଦ୍ୱାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀ ମଧ୍ୟଭାଗ) ଶ୍ରୀରାଧା ଆରାଧ୍ୟା ହେଲେ ।

୨- ଚୈତନ୍ୟଙ୍କ ଆଗମନ ବେଳେ ଚୈତନ୍ୟ ଗୀତଗୋବିନ୍ଦ ବିଷୟରେ ଅଜ୍ଞ ଥିଲେ ।

ଅର୍ଥାତ ଦୁଇଟି ଯୁକ୍ତି ଦେଖିଲେ 'ଜୟଦେବ' ଖାଣ୍ଟି ଓଡ଼ିଆ ହିଁ ଲାଗିବେ

ପ୍ରଶ୍ନ ଆସେ ଜୟଦେବ ଯଦି ବଙ୍ଗାଳୀ ତେବେ ଗୀତଗୋବିନ୍ଦ ପରେ ଓ ପୂର୍ବରୁ ସେଇପରି ରଚନା କାହିଁକି ହୋଇନାହିଁ ? ବାକି ଚୈତନ୍ୟଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ଓ ମୋଗଲଙ୍କ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ବିଷୟରେ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ମହାନ୍ତି ତ ଲେଖିଛନ୍ତି ! ଯଦି "କୃଷ୍ନାବେଣୀରେ ସଂଧ୍ୟା" କୁ ଠିକଭାବେ ଅନୁଧ୍ୟାନ କରାଯାଏ ତେବେ ଚୈତନ୍ୟଙ୍କ ଜ୍ଞାନରେ ଗୀତଗୋବିନ୍ଦ କାହିଁକି ନଥିଲା ଧରିହେବ । ସେ ଆଲୋଚନା ଏଠାରେ ପ୍ରୟୋଜନ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏତିକି କହାଯାଇପରେ କି ଓଡ଼ିଆଙ୍କୁ ଭୁଆଁ ବୁଲେଇବା ସେବେଠୁ ଅଛି । 

   ତେବେ ଦ୍ଵିତୀୟ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଆଲୋଚନା ହୋଇଛି ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ । କିଛି ପତ୍ରିକାରେ କଥାକାର ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ରାଉତରାୟ ଙ୍କ ବକ୍ତବ୍ୟକୁ ଉତ୍ଥାପନ କରାଯିବା ସହିତ ଜୟଦେବଙ୍କ ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ଓ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମର ଶହ/ହଜାର ବର୍ଷ ପରେ ତାଙ୍କୁ ନେଇ ବିତର୍କ କେମିତି ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି ସେଥିରେ ସେ ବଙ୍ଗାଳୀ ବୋଲି ପ୍ରମାଣ ମିଳୁନାହିଁ ।

   ଯଦି ଭାଷାର ଆଧୁନିକ ଭୌଗୋଳିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଦେଖିବା ତେବେ ଇଂରେଜିରେ "Jayadeva" ଓ "Gita gobinda" ଆସେ । ବଙ୍ଗାଳୀଙ୍କ ଭାଷାଶ୍ରୁତି ହିସାବରେ "ଜୋୟୋଦେବୋ" "ଗୀତୋ ଗୋବିନ୍ଦ(ନ୍ଦ ରେ ଓ କାର) ଆସେ ନାହିଁ । ଯାହା ମୂଳ ଭାଷାରୁ ଭିନ୍ନ । ଏ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ବଙ୍ଗାଳୀ ସହିଛନ୍ତି କେମିତି? କାରଣ ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତି ସେମାନଙ୍କ ଯୁକ୍ତି ବ୍ୟର୍ଥ ହବ । ଆଉ ହଁ ,ମୋ ମତରେ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦ ରାଉତରାୟଙ୍କୁ ଶ୍ରୀ ଜୟଦେବଙ୍କ ଅର୍ଥେ ସମାଲୋଚନା ଚକ୍ରକୁ ଆଣିବାପାଇଁ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ ଏକ ଆଲୋଚନାର ବ୍ୟୁହ ରଖିଛନ୍ତି ବହିରେ । ଯଦି ଆଲୋଚନାଟି ସତ୍ୟ , ତେବେ ହୋଇଥାଇପରେ କି ବାକି ସଦସ୍ୟ କାଳ୍ପନିକ ନୁହନ୍ତି ।

   ଷଷ୍ଠ ଭାଗରେ ଉପନ୍ୟାସ "ୟୁଲିସିସ୍"କୁ ଯେଉଁଭଳି ପୁଙ୍ଖନୁପୁଙ୍ଖ ଭାବେ ଅବତାରଣା କରାଯାଇଛି ତାହା ବିଚାର ସାପେକ୍ଷ । ଏଭଳି ସମୀକ୍ଷା କିମ୍ବା ସପକ୍ଷବାଦୀ ଆଲୋଚନା କ୍ଵଚିତ ମିଳେ ।  ବିଷୟବସ୍ତୁ , ସାମାଜିକ ଆକଳନ ଓ ସେ ସମୟର ଲେଖକଙ୍କ ମନସ୍ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଆକଳନ କରି ତଥ୍ୟ ଲେଖିବା କେବଳ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହିଁ ସମ୍ଭବ । ଏଥିରେ ଦ୍ବିମତ ନାହିଁ ।

   ସପ୍ତମ ଭାଗ "ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାଟ୍ୟକାର : ଆର୍ଥର ମିଲର୍" । 

ମୋର ମନେପଡୁଛି ମୁଁ ସ୍ୱଚକ୍ଷୁରେ ଦେଖିଥିବା ଶେଷ ନାଟକ "ରେବତୀ , ସେବତୀ ଓ ଏବତୀ" ସାଳନ୍ଦୀ ସାହିତ୍ୟ ମଞ୍ଚରୁ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଟକର ଏକ ଧର୍ମ ଥାଏ । ତାହା ହେଲା କୌଣସି ବିଷୟବସ୍ତୁକୁ ମନୁଷ୍ୟର କୌଣସି ନିହିତ ଭାବନା ସହିତ ଜଡ଼ିତ କରି ତାକୁ ସର୍ବସମ୍ମୁଖରେ ରଖିବା । ସେଇ ଭିତରୁ ମଣିଷ ବାଛିନିଏ ନିଜ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ବାଦକୁ । ଯଦି ଅନ୍ତରରେ ଗଭୀର ଛାପ ପଡ଼େ ତେବେ ଭୁଲେ ନାହିଁ । ଯେପରି "ରେବତୀ ସେବତୀ ଓ ଏବତୀ" ନାଟକ ଓ ପିଲାବେଳେ ଆକାଶବାଣୀ କଟକରୁ ଶୁଣିଥିବା ନାଟକ "ମଶାଣି ଫୁଲ" । କିନ୍ତୁ  ସାହିତ୍ୟର ସମୟବଦ୍ଧତା ଭିତରେ 'ଏବତୀ'ର କାହାଣୀରୁ ମୁଁ ବଞ୍ଚିତ ହୋଇଯାଇଥିଲି ।

   ତେବେ ଆର୍ଥରଙ୍କ କାହାଣୀ ଉପରେ କଥାକରଙ୍କ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିଆସିଛି । ସାମ୍ୟବାଦ ହେଉ କି କମ୍ୟୁନିଜିମ ! ଜଣେ ନାଟ୍ୟକାରର ଜୀବନ କିଭଳି ଏଇ ରାଜନୀତି ଉତ୍ଥାନ ପତନରେ ନାଟକୀୟ ହୋଇଉଠିଛି ତାହା ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପେ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି । ଅବଶ୍ୟ ମୁଁ ପଢ଼ିଥିବା ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଜୟ ମଲ୍ଲଙ୍କ "ଦଶ ଦିଶାରୀ"ରେ ଏଇଭଳି ତଥ୍ୟ ଥିଲା ଓଡ଼ିଆ ନାଟ୍ୟକାରଙ୍କ ବିଷୟରେ । ଟିକିଏ ସୁସ୍ଥିଆ ଓଡ଼ିଆ ଭଙ୍ଗୀରେ ଆମ ନାଟ୍ୟକାର ଥିଲେ ନିର୍ଭୟ । ତଥାପି କହାଯାଇପାରେ କି ଆର୍ଥରଙ୍କୁ ଯେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନେଇ ତତ୍କାଳୀନ ସରକାର ହଇରାଣ କରୁଥିଲେ ତାହା ସମୟ ସାପେକ୍ଷ ,କିନ୍ତୁ ଆର୍ଥରଙ୍କ ଉତ୍ତର ଯଥାର୍ଥ । ଅଷ୍ଟମ ଭାଗ ଅର୍ଥାତ "ନାଟ୍ୟକାର ଓ ଅଭିନେତ୍ରୀ" ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆର୍ଥରଙ୍କ କାହାଣୀ ଲମ୍ବିଛି । ମୋ ମତରେ ଜଣେ ଭଲ ନାଟ୍ୟକାର ଓ ଅଭିନେତ୍ରୀ , ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ସେମାନଙ୍କ ବାରମ୍ବାର ବିବାହ-ବିବାହବିଚ୍ଛେଦ ମଧ୍ୟରେ କଥାକାର ବିବାହ ବିଚ୍ଛେଦକୁ ଏଇ ଭାଗରେ ଏପରି ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଲାଗିବ ଶାଶ୍ୱତ ପ୍ରେମ ଏକ ପ୍ରହସନ । ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ଦେଶରେ ହୁଏତ ଏସବୁ ସାଧାରଣ କଥା । କିନ୍ତୁ ଯଦି ଦୁଇଟି ମଣିଷ ନିଜ ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରେମ , ବୁଝାମଣା , ସହାବସ୍ଥାନ କିମ୍ବା ଅତ୍ମୀୟତା ବଜାୟ ରଖିପାରୁନାହାନ୍ତି ତେବେ ଜୀବନ ନାଟକୀୟ ନୁହେଁ ନାରକୀୟ ମୋ ମତରେ । ଆର୍ଥର ହୁଅନ୍ତୁ କିମ୍ବା ମେରଲିନ୍ , କଥାକରଙ୍କ ବ୍ୟାଖ୍ୟାନରେ କିନ୍ତୁ ଦୁଇଟି ମହାନ ଚରିତ୍ର ହୋଇପାଇଛନ୍ତି । 

   ପ୍ରଶ୍ନ ଆସେ "ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଉତ୍ଥାନ ପତନ" ସହିତ ଏସବୁର ସଂଯୋଗ କ'ଣ ? କାହିଁକି ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ ମହୋଦୟ ପ୍ରଥମ ଭାଗରେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଅବମାନନା ତଥ୍ୟ ପ୍ରଦାନରେ ଜୋର ଦେଇ ଧୀରେଧୀରେ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ସଭ୍ୟତାର କୁସଂସ୍କାର ଉପରକୁ ଢଳିଗଲେ ? ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ ଆସିପାରେ କି ବହିଟିର ନାଁ ‘ସଭ୍ୟତାର ଉତ୍ଥାନ ପତନ’ ହେଲାନି କାହିଁକି ?

   କିନ୍ତୁ ନବମ ଅଧ୍ୟାୟ "ଡ୍ରମ ବାଦକର ନୋବେଲ ପ୍ରାପ୍ତି" ଓ ଦଶମ ଅଧ୍ୟାୟ "ଲେଖକ , ପାଠକ ଓ ଏବଂ ଭ୍ଲାଦମିର୍ ନବକୋଭ" ଆଣିଦେବ ଭିନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ । ସାମୟିକ ଚରିତ୍ର ଉର୍ଦ୍ଧ୍ବରେ ଦିଶିବ ପରିଶ୍ରମ ଓ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତି ଉଦିତ ଉତ୍ସର୍ଗ । ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଦାୟରେ କିଭଳି ଜଣେ ଲେଖକଙ୍କୁ ଭୋଗିବାକୁ ପଡୁଛି ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ଆକ୍ରୋଶ । ନାଜିବାଦ ଓ ଇହୁଦି ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ସମ୍ମୁଖରେ ଡ୍ରମ ବାଦକ "ଅକସାର୍ ମାଚଥେରାସ" ପାଲଟନ୍ତି ଏକ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ 'ଟିନ ଡ୍ରମ' ଉପନ୍ୟାସ ମାଧ୍ୟମରେ । ଆଉ ଆତ୍ମହତ୍ୟା କରନ୍ତି ସେଇ ବାଦକ ଉପହାର ଦେଇଥିବା 'ମାରକୁସ୍' ! ଆଃ..ସମାଜ ସଂସ୍କରଣ ପାଇଁ ଏକ ଲଜ୍ଜାବୋଧ ଇତିହାସ ଏ । ଗୁଣ୍ଟର ଗ୍ରାସ୍ ମାଧ୍ୟମ ପାଲଟନ୍ତି ଏଇ କଳଙ୍କରୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦିଗ ମଧ୍ୟରେ ।

    ତେବେ ଦଶମ ଭାଗରେ ପାଠକଙ୍କ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଯେଉଁ ତଥ୍ୟ ରହିଛି ତାହା ବିଚାରଯୋଗ୍ୟ । ହୁଏତ ଅଧିକାଂଶ ଜାଣିନଥିବେ ଓଡ଼ିଆରେ ଯେଉଁ ମିଛୁଆ ରାଧୁଆ କାହାଣୀ ସର୍ବ ବିଦିତ ତାହା ରୁଷ ଦେଶ ଲେଖକ ଭ୍ଲାଦିମିର ନବକୋଭଙ୍କ ରଚିତ ।  ଅବଶ୍ୟ ସାହିତ୍ୟ ଏକ ପାଠକ ପୃଥିବୀ ସଂମ୍ପନ , ଆକାଶ ଭଳି ବ୍ୟାପ୍ତ । ସେଇପରି ପାଠକ ଏକ ବିଚାରୀୟ ବିଷୟ । ଏହି ପର୍ଯ୍ୟାୟର ଏକ ଆଲୋଚନା ଚକ୍ରରେ ନବକୋଭଙ୍କ ମତରେ ପାଠକର ସଂଜ୍ଞା ନିରୂପଣ ଖୁବ ଭଲ ଲାଗିଲା । ୧୦ ଗୋଟି ସଂଜ୍ଞା ମଧ୍ୟରୁ ପାଠକ ଓହରି ଯାଇନପାରେ । ଏହି ଗୁଣ ହିଁ ପାଠକଙ୍କୁ ଲେଖା ଓ ଚରିତ୍ରର ମୌଳିକତା ସହିତ ଯୋଡ଼ି ରଖେ । ଜଣେ ମହାନ ପାଠକ ହିଁ ସାହିତ୍ୟକୁ ରୁଦ୍ଧିମନ୍ତ କରିବାରେ ସହାୟକ ହୋଇଥାଏ ।

   ପୂର୍ବ ଏକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଆର୍ଥରଙ୍କ ପ୍ରେମ/ନାରୀ ଉଦ୍ଦୀପନା କଥାରେ ସହମତ ହେଉନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏକାଦଶ ଭାଗରେ ପ୍ରେମ ସମ୍ବନ୍ଧକୁ ଯେଉଁଭଳି କଥାକାର ଉତ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି ତାହା ମଧ୍ୟରେ ମୋ ମନରେ ଜାପଲ୍ ଙ୍କ ପ୍ରତି କରୁଣତା ଭରି ଆସିଲା । ଅବଶ୍ୟ ପତ୍ନୀଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ବହୁ ଯୁବତୀଙ୍କ ସହିତ ପରୋକ୍ଷରେ ସମ୍ବନ୍ଧ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ !

 ପ୍ରେମ ଓ ପ୍ରେମ ପାରିପାର୍ଶ୍ବିକ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଆଲୋଚନା ଅସରନ୍ତି । ସେଇମିତି “ଇଂରେଜୀ ଭାଷାରେ ଭାରତୀୟ କୀର୍ତ୍ତି” ରେ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିକ୍ରମ ଶେଠଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସ “An equal music” ର ଦୁଇ ଚରିତ୍ର “ମଇକେଲ ଓ ଜୁଲିୟା” କଥାରେ ଜାଣିହେଉଛି କିପରି ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଲେଖକ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ଦେଶର କଥାକୁ ଟିକିନିଖି ଲେଖିପାରି ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ସୁନାମ ଅର୍ଜନ କରିପାରନ୍ତି ! ଅବଶ୍ୟ ଭାରତ ସ୍ୱାଧୀନ ପରେ ଇଂରେଜୀ ଭାଷାର ଯେଉଁ ଆଦର ପାଉଥିଲା ପରୋକ୍ଷରେ କିମ୍ବା କହାଯାଇପରେ କି ଏହା ଏକ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ହୋଇଯାଇଥିଲା ସେଥିପ୍ରତି ସେ ସମୟରେ କୌଣସି ଭାରତୀୟ ଲେଖକ ସର୍ବ ବିଦିତ ହେବା ଅବଶ୍ୟ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କଥା । କିନ୍ତୁ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ମଞ୍ଚରେ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିକ୍ରମ ଶେଠ’ଙ୍କ ଆଲୋଚନା ନହେବା ହୁଏତ ଏକପ୍ରକାର ଦୁଃଖଦ କଥା । ଯାହାଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସ ୧୯୯୩ରେ ଦୁଇକୋଟି ଷାଠିଏ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଅଗ୍ରୀମ ପାଇଥିଲା !!!

   ବହିଟିର ମୂଳଲକ୍ଷ୍ୟ ଏକ ଇତିହାସ ସମ୍ପନ୍ନଯୁକ୍ତ ଯୁକ୍ତିକୁକ୍ତ ତଥ୍ୟ ଭିତ୍ତିକ ଉଦାହରଣ ନବାଗତ ପାଠକ କିମ୍ବା ଉପନ୍ୟାସ/ଉପନ୍ୟାସିକା ଲେଖୁଥିବାଙ୍କ ପାଇଁ । କାରଣ ବିଗତ କିଛିବର୍ଷ ହବ ଓଡ଼ିଆ ଉପନ୍ୟାସରେ ଆଶାନୁରୂପ ତୀବ୍ରତା ଆସିନାହିଁ । ଅନେକ ସାହିତ୍ୟ ମଞ୍ଚରେ ଓଡ଼ିଆ ଉପନ୍ୟାସ ଗୋଟିଏ ବୃଦ୍ଧ କଇଁଛ ଗତି ବୋଲି ଆଲୋଚ୍ୟ ହେଉଅଛି । ସେଇ ଦିଗରେ ଗଳ୍ପ କିମ୍ବା କବିତା ଦେଖିଲେ ତାହାର ତୀବ୍ର ଅକଳନୀୟ ଅର୍ଥାତ ଉପନ୍ୟାସ ଯେ ଧୀରେଧୀରେ ପ୍ରବନ୍ଧର ସ୍ଥାନ ନେଉଛି କହିଲେ ଭୁଲ ହବନାହିଁ । ସେଇଥିପାଇଁ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ ସାର୍ ବହିରେ ମୂଳ ଚରିତ୍ର ଭାବେ ଉପନ୍ୟାସକୁ ବାଛିଛନ୍ତି ।

   ସେଇ ଉପନ୍ୟାସ କେଉଁଠି ପ୍ରେମର କଥା କହୁଛି ତ କେଉଁଠି ଜାତି ଉପଜାତିର ବ୍ୟଥା ବଖାଣୁଛି । ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ମୁଲକରାଜ ଆନନ୍ଦଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସ  ଆଲୋଚନାରେ ଜାତିବାଦ କଥା ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଅଛି । କିନ୍ତୁ ଏସବୁ ଯେ ଦଳିତ ସାହିତ୍ୟର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ତାହା ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ । ଅର୍ଥାତ ଜାତିବାଦ କଥା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ କେବଳ ଉପନ୍ୟାସ ଜାତିକୁ ହିଁ ଅବଲୋକନ କରିପାରିଛି । ଠିକ ସେଇପରି ପରବର୍ତ୍ତୀ ବିଷୟରେ ଅର୍ଥାତ “ନଇପଲ , ରୁସିଦ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସ” ଓ “ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ବିତର୍କିତ ଉପନ୍ୟାସ , ଦି ସାଟାନିକ ସର୍ଭେସ” ରେ ଧାର୍ମିକ ଭାବନାକୁ ନେଇ ବାଦ ବିବାଦ କଥା ଅଛି । କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଯେତିକି ଜାଣିଛି କିମ୍ବା ବିଗତ କିଛିବର୍ଷ ଭିତରେ ସଲମାନ ରୁସିଦଙ୍କୁ ଯେତିକି ସମାଲୋଚନା କିମ୍ବା ଘୃଣା ଦେଇଛନ୍ତି କିଛି ଭାରତୀୟ ସେ କଥା ଏଠାରେ ଆଲୋଚନା ହୋଇନାହିଁ । ସିଧାସଳଖ କଥାକାର ନିଜକୁ ସଂଯତ ରଖିଛନ୍ତି ଅର୍ଥାତ ସେ ବିବାଦରେ ପଶିବାକୁ ଚାହିଁ ନାହାନ୍ତି ।

  ଭାଗ ୧୬ “ପିଜୁଳି ବଗିଚାରେ ହୋ ହଲ୍ଲା” ସଲମାନ ରୁଷଦିଙ୍କ ଏକ ଗ୍ରନ୍ଥର ଉକ୍ତି ଓ ଲେଖିକା କିରଣ ଦେଶାଇଙ୍କ ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ତଥ୍ୟ ଯାହା ପରୋକ୍ଷରେ ଆଜିର ସାହିତ୍ୟ (ମୁଖ୍ୟତଃ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟକୁ ଆମେ ନେଇପାରିବା) କ୍ଷେତ୍ରରେ ସମ୍ପର୍କର କିମ୍ବା ଆମେ କହିପାରିବା ‘ନାଲିସ’ ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବେସିତ । ସଲମାନ ରୁଷଦି ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଗୋଟିଏ ବହିର ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ସାହିତ୍ୟରେ ଲେଖକ ଲେଖିକା ନିଜ ବହି ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ବହିର ଉଚ୍ଚାରଣ ମଧ୍ୟ କରିବାକୁ କୁଣ୍ଠା କରନ୍ତି । ସେଇ ହେଉଛି ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ । ତୋଷାମଦ ଆବଶ୍ୟକ ।

   କିନ୍ତୁ “ଅରୁନ୍ଧତୀ ରାୟ : ଦି ଗଡ଼ ଅଫ ସ୍ମଲ୍ ଥିଙ୍ଗସ୍” ଉପନ୍ୟାସର କ୍ଷୁଦ୍ର ସମୀକ୍ଷା ଗୋଟିକ ଭଲ ଲାଗିଲା । ସେଇଭଳି ଲେଖା ଏବେ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ । ତଥାପି ମୋତେ ଲାଗିଲା କି ଯେଉଁ ବିବାଦ ଅରୁନ୍ଧତୀ ରାୟଙ୍କୁ ନେଇ ସମାଜରେ ହୁଏ ସେଥିପ୍ରତି ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ ସାର୍ ଅଧିକ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେଇବାକୁ ଦେଲେନାହିଁ । ପୁଣି ବିବାଦକୁ ଟାଣି ବିବାଦ ଗୋଟିଏ ଠିଆକରେଇବା ଉଚିତ ମଣିଲେ ନାହିଁ । ଅବଶ୍ୟ ଏହା ହିଁ ଉଚିତ ବିଚାର ।

   ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦୁଇଟି ଅଧ୍ୟାୟ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଫଣୀଶ୍ୱର ନାଥ ରେଣୁଙ୍କ ଜୀବନୀ ଓ ସାହିତ୍ୟ ଯାତ୍ରା କଥା ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ପରିଚିତ କରାଇଦେଲେ କଥାକାର । ମୋତେ ଲାଗିଲା ଦୁଇଟି ବିଷୟରେ ମୁଁ ଗୋଟିଏ ଉପନ୍ୟାସ ପଢ଼ିଲି ଜଣେ ଔପନ୍ୟାସିକଙ୍କର । ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ରେଣୁଙ୍କ ଜୀବନୀ ମଧ୍ୟ ସେଇପରି । ଗୋଟିଏ ଅସମାହିତ ଉପନ୍ୟାସ ।

  ‘ଶୋଭା ଦେ’ଙ୍କ ଆତ୍ମକଥା’ ଓ ମହାଶ୍ବେତା ଦେବୀଙ୍କ ରଚିତ ଉପନ୍ୟାସ ସମୂହ ବିଷୟରେ ପଢ଼ି ବହୁତ କିଛି ଜାଣିବାକୁ ମିଳିଲା । ମୁଁ ଯେଉଁ “ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଉତ୍ଥାନ ପତନ”ରେ ଜାତି , ଧର୍ମ କିମ୍ବା କର୍ମ ଖୋଜୁଥିଲି ହୁଏତ ତିନୋଟି ବିଷୟ ପଢ଼ି ଜାଣିଲି ଯେ ସେଇ ଈଶ୍ୱରମାନ ହେଉଛନ୍ତି ବହିରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଲେଖକ-ଲେଖିକାଙ୍କ ରଚନା ଓ ସ୍ୱୟଂ ସେମାନେ । ପରିବାର , ସମାଜ , ବିବାହ , ବିଚ୍ଛେଦ , ନିଜ ସୃଷ୍ଟ ଚରିତ୍ରର ଲୁହ ଏମିତି ସବୁକିଛି ଲେଖି ବଞ୍ଚୁଥିବା ମରୁଥିବା ରଚନାକାରୀ ତ ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ଈଶ୍ୱର ! ଶ୍ରୀମତୀ ଶୋଭା ଦେ’ଙ୍କ ଜୀବନୀ ହେଉ କି ଶ୍ରୀମତୀ ମହାଶ୍ୱେତା ଦେବୀଙ୍କ ଜୀବନୀ ! ସାଧାରଣ ତ ନୁହେଁ । ଏବଂ ଈଶ୍ୱର ମଧ୍ୟ ସାଧାରଣ ନୁହେଁ ।

   ଇତିମଧ୍ୟରେ ଯେତିକି ଉପନ୍ୟାସର ଆଲୋଚନା ପଢ଼ିଲି ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ଦୁଇଟି ପଢ଼ିବାକୁ ବହୁତ ଇଚ୍ଛୁକ ହୋଇଗଲିଣି । ୧- ମିସେସ୍ ହାରିଏଟ୍ ଏଲିଜାବେଥ ବିଚର ଷ୍ଟୋ’ଙ୍କ “UNCLE TOM'S CABIN” ଓ ଶ୍ରୀମତୀ ମହାଶ୍ବେତା ଦେବୀଙ୍କ “ହାଜାର ଚୁରାଶିର ମା” ! ଉପନ୍ୟାସ ବିଷୟରେ ଅବଗତ ହେଲାପରେ ମନଟା ଆନ୍ଦୋଳିତ ହୋଇଗଲାଣି ।

   “ନବନାଟ୍ୟ ଆନ୍ଦୋଳନର ଅନ୍ୟତମ ନିର୍ମାତା : ଗିରିଶ କାନ୍ନାଡ଼” ରେ ଉକ୍ତ ନାଟକ “ହୟବଦନ” ବିଷୟରେ ତଥ୍ୟ ଜାଣି ବହୁତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗିଲା । ଏଭଳି ଏକ କାହାଣୀ ଏତେବର୍ଷ ହେବ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର/ନାଟକ ଇତ୍ୟାଦି ମାଧ୍ୟମରେ କିପରି ଦେଖିପାରି ନାହିଁ ସେଥିପାଇଁ କ୍ଷୋଭ ମଧ୍ୟ ଲାଗିଲା । କିନ୍ତୁ ଶେଷ ପାରାଗ୍ରାଫ ପଢ଼ି ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଗିରିଶ କାନ୍ନାଡ଼ଙ୍କ ପ୍ରତି ଅଳ୍ପ ସହାନୁଭୂତି ମଧ୍ୟ ଜାଗ୍ରତ ହେଲା । କାରଣ ଏତେ ଜ୍ଞାନୀ କେବଳ ଧର୍ମନିରପେକ୍ଷବାଦ କଥାରେ ରହିଲେ କିନ୍ତୁ ନରସଂହାର ବିପକ୍ଷରେ ଚୁପ ରହିବାଟା ଏକ ଧର୍ମ ପ୍ରତି ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟି ଦେଖିବାରେ ହିଁ ଜୀବନ ବିତିଗଲା । ଏଥିରେ ତାଙ୍କ ନିଜ ଜୀବନର ନିରପେକ୍ଷତା କାହିଁ ? ଏହି କ’ଣ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ପତନ ?!

   

    ଅନ୍ତିମ ଭାଗ ପୂର୍ବରୁ କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ ସାର୍ ଙ୍କ ‘ନମିତା ଗୋଖଲେ’ଙ୍କ ପ୍ରତି ଚିନ୍ତାବ୍ୟକ୍ତ ବହୁତ ଖୁସି ଦେଲା । ଏତେ ତର୍ଜମା ମଧ୍ୟରେ ଜଣେ କଥାକାର ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ସମାଜରେ ଭୁଲେଇ ନଦେବାର ପ୍ରୟାସ ହିଁ ତାଙ୍କୁ ମହାନ କରାଏ । ପୂର୍ବ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଆଲୋଚନା/ସମୀକ୍ଷା ହିଁ ଏହି ଉପରେ ଆଧାରିତ ।

  ଶେଷ ଭାଗ “ସ୍ତବ୍ଧ ସ୍ରୋତସ୍ବତୀ” ରେ ଦୁଇଟି ମହାନଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଭେଟିଲା ଭଳି ଲାଗିଲା । ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଗୋପୀନାଥ ମହାନ୍ତିଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସ ପଢ଼ି ମୁଁ ଅନେକ ଲୁହ ଝରେଇଛି । ଆଜି ତାଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନରୁ କିଛି ଜାଣି ଶାନ୍ତି ଲାଗିଲା । ଏଇ ହେଉଛି ସାହିତ୍ୟ ଓ ସାହିତ୍ୟିକଙ୍କ ମହାନତା । କୋଟି ପ୍ରଣାମ ।

   ବହିଟି ସରିଲା ପରେ ଲାଗୁଛି ନସରିଥାନ୍ତା କି ! ମୁଖ୍ୟତଃ ଶେଷ ଭାଗଟି ।

                                      ◆◆◆

✍️ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଢେଙ୍କାନାଳ , ୭୫୯୦୧୬

ଅମରେଶ ସାର୍ ଙ୍କ ସାନ ପ୍ରେମିକାମାନେ….

   ୨୦୨୦ ମସିହାରେ ଏକ ପୁସ୍ତକ ଯାହା ଯୁବପୀଢ଼ିଙ୍କ ଭାବନାରେ ନୂଆ ଉନ୍ମାଦ ଆଣିଦେଇଥିଲା ସେ ହେଉଛି କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଅମରେଶ ବିଶ୍ୱାଳ ମହାଶୟଙ୍କ “ପ୍ରେମିକାର ସାନ ଭଉଣୀ” । ୨୦୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ସଂଖ୍ୟାରେ “ପ୍ରେମିକାର ସାନ ଭଉଣୀ”  ଜୁନ ୨୦୧୬ ସଂଖ୍ୟାରେ “ଶିବାନୀ ଏକ ପ୍ରେମ କଥା” ଓ “ଘୃଣା ମିଶ୍ରର ଫଟୋ” ଜୁନ ୨୦୧୭ ମସିହା କଥା ସଂଖ୍ୟାରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇସାରିଥିଲା । ବାକି ଗଳ୍ପ ଗୁଡ଼ିଙ୍କୁ ମୁଁ ଭେଟିଲି ବହି ମଧ୍ୟରେ । ତେବେ ସଙ୍କଳନର ଶୀର୍ଷକ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରେମିକଙ୍କୁ ବାଧ୍ୟ କରେଇ ଦେଉଥିଲା ପ୍ରେମିକା ପରର ଅନ୍ୟ ଏକ ସୁପ୍ତ ଚରିତ୍ର ଯେ କି କଥାକାରଙ୍କ ମତରେ “ପ୍ରେମିକାର ସାନ ଭଉଣୀ , ଯେଉଁମାନେ ଭିତରେ ଭିତରେ ଜଳିଜଳି ପ୍ରେମ ଭୋଗନ୍ତି ।” ସେମାନଙ୍କ ଚାରିତ୍ରିକ ଭୂମିକାକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେବା । ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତୁ , ଗଳ୍ପ “ପ୍ରେମିକାର ସାନ ଭଉଣୀ” ୨୦୧୫ ମସିହାରେ ଯେତେବେଳେ ମାସିକ ପତ୍ରିକା ‘କଥା’ରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା ତା ପୂର୍ବରୁ ଏ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଅନେଶ୍ୱତ ଭାଗ ପ୍ରେମିକଙ୍କ ଭିତରେ ଆସିନଥିଲା !!!

   ୨୦୧୫ ରୁ ୨୦୨୬ , ଦୀର୍ଘ ୧୧ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନ ତା’ର କିପରି ପ୍ରଭାବ ଅର୍ଥାତ ସମୟାନୁପଯୋଗୀ ରହିଆସିଛି ତାହାର ନିଦା ଉଦାହରଣ ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପ “ଫେସବୁକ ଫ୍ରେଣ୍ଡ”ରେ ପ୍ରାଞ୍ଜଳ ଅଛି । ଏବେର ଜେନ-ଜି ହୁଏତ ହସରେ ନେଇପାରନ୍ତି କିନ୍ତୁ ଫେସବୁକ ଏକ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ମାଧ୍ୟମ ଥିଲା ଜୀବନ୍ତ ସ୍ୱପ୍ନ ମାନଙ୍କର ସେ ସମୟରେ । ଗଳ୍ପରେ ଖୁବ ଚମତ୍କାର ଭାବେ କଥାକାର ପରିସ୍ଥିତି ଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁନ୍ଥିଛନ୍ତି । ଓବେଗ ଇମା ଓ ସମରେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମ୍ପର୍କ ଧୀରେ ଧୀରେ କିପରି ଆତ୍ମିକ ହୋଇଉଠୁଛି ଏବଂ ଗଳ୍ପରେ ଦୁଇଟି ଦେଶର ଆର୍ଥିକ ଓ ମାନସିକ ଅବସ୍ଥିତି ଦର୍ଶାଉଛି ତାହା ବିଚାର ଯୋଗ୍ୟ । ବନ୍ଧୁ ବୟସ ଖୋଜେନା ବରଂ ହଜାର ହଜାର ମାଇଲ ଦୂରରୁ ଟିକିଏ ସହାନୁଭୂତି ଲୋଡ଼େ ।

   ଦ୍ଵିତୀୟ ଗଳ୍ପରେ ଟିକିଏ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଲାଗିଲା । ହୁଏତ ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପର ଅପୂର୍ବ ସ୍ପର୍ଶ ପାଇଲା ପରେ ଦ୍ଵିତୀୟକୁ ଭୋଗି ହେଲା ନାହିଁ । କାହାଣୀ ପ୍ରଥମରୁ ଯେପରି ରୋମାଞ୍ଚ ଆଣିଦେଉଥିଲା ସାରିଆସିଲା ବେଳକୁ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଲା କି “ଏପରି ହୁଏ କି ? ଜଣେ ଯୁବତୀର ପରପୁରୁଷ ପ୍ରେମ ଏମିତି ହଠାତ ସଦାନନ୍ଦ ପାତ୍ର ପ୍ରତି ସଦୟ କାହିଁକି ? ବିନା କାରଣରେ ?”

   ଠିକ୍ ସେଇ ବିନା କାରଣରେ ଜଣେ ମଧ୍ୟ ବୟସ୍କ ଆତ୍ମିକ ପ୍ରେମ କରିବସେ “ଅଘଟଣ” ଗଳ୍ପର ଅଳ୍ପ ବୟସ୍କା ପ୍ରତ୍ୟାଶାକୁ ଯେତେବେଳେ ସେ ଜାଣେ ପ୍ରତ୍ୟାଶାର ଜୀବନ ଆଉ ଅଳ୍ପ ଦିନର । ସେଠାରେ ପ୍ରେମ ଆତ୍ମିକ ହୋଇଉଠେ , କାରଣବିହୀନ ସମ୍ପର୍କ ଗଢ଼ିଉଠେ । ଦ୍ଵିତୀୟ ଗଳ୍ପରେ ପ୍ରେମ (ଯାହା ପ୍ରେମ ନୁହେଁ) କ୍ଷଣିକ  ଦେହ ଖୋଜିଥିଲା ବେଳେ ତୃତୀୟ ଗଳ୍ପରେ ଖୋଜିଲା ନିରୀହ ଏକ ମନକୁ । ତେବେ କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଅମରେଶ ବିଶ୍ୱାଳ ମହୋଦୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗଳ୍ପରେ ‘ମୁଁ’ ରୂପୀ ଏକ ଉହ୍ୟ ଚରିତ୍ରକୁ ରଖି ନିଜକୁ ଭୋଗୁଛନ୍ତି ବୋଲି ମୋର ମନେହୁଏ । କେଉଁଠି ଲୁହ ତ କେଉଁଠି ନିଜ ଲହୁ ଝରାଉଛନ୍ତି । କେଉଁଠି ଯୁଗ ଅପେକ୍ଷାର ଅହଲ୍ୟା ହୋଇଉଠୁଛନ୍ତି ନିଜର ସମର୍ପଣ ଭାବ ଦେଇ ତ କେବେ ଲୀନା ହୋଇ ଅପେକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି ଗୋଟିଏ ଅମୃତ ସମୟକୁ । ପ୍ରେମ ଏକ ତତ୍କାଳିନ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନୁହେଁ ବରଂ ଅପେକ୍ଷାର ସୃଜନ । ଲୀନା ମାଡ଼ ଖାଏ , ଗାଳି ଖାଏ , ତିରସ୍କାର ସହେ କିନ୍ତୁ ଅପେକ୍ଷା କରେ । ସେଇ ଅପେକ୍ଷାରେ ସେ ଫେରିପାଏ ତା ସ୍ୱାମୀକୁ ।

    ପରବର୍ତ୍ତୀ ଗଳ୍ପ ଦୁଇଟି ଅର୍ଥାତ “ବଂଶ” ଓ  ଗୋଟିଏ ମୃଦୁ ଶାରୀରିକ ଉତ୍ତେଜନାର ଆତ୍ମପ୍ରକାଶ । କିନ୍ତୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗୁଛି କି ଦ୍ଵିତୀୟ ଗଳ୍ପ ଏବଂ ପଞ୍ଚମ/ଷଷ୍ଠ ଗପ ତ୍ରୟରେ ନାରୀଙ୍କ ଏପରି ମୁକ୍ତ ମାନସିକତା ଓ ପୁରୁଷଙ୍କ ଅସଙ୍କୋଚ ଗ୍ରହଣୀୟତା କେତେଦୂର ଠିକ୍ ର ସନ୍ଦେହ ପାଠକ ମନରେ ଆସିବ କି ?! ଅବଶ୍ୟ ଏତେ ଅଗ୍ରହଣୀୟ ନୁହେଁ , କାରଣ ପରକୀୟା ପ୍ରୀତି ସମାଜରେ ଚରି ସାରିଛି ଓ ଏହା ଆଦିମ ଅଭ୍ୟାସ ମଣିଷ ସମାଜର । ଗଳ୍ପ ତ୍ରୟରେ ଦେହ ଓ ଦେହାତୀତ ଭାବନା ଉଭୟ ଭାବରେ ପରିପୃଷ୍ଟ । ଅସଲ ହେଲା ପାଠ ବେଳେ ପାଠକ ଦେହ କିମ୍ବା ଯୌନ ଉଗ୍ରତା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବ ନା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଏକ ଚରିତ୍ରର ଚାରିତ୍ରିକ ଆଭିମୁଖ୍ୟରେ ? ଯଦି ‘ବଂଶ’ ଗଳ୍ପରେ ପାଠକ ଗୋବିନ୍ଦର ଜାଗାରେ ନିଜକୁ ନରଖିପାରିବ ଜାଣିବେ ସେଇ ପାଠକ ଦେହରୁ ଦେହାତୀତ ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛି । ଏ ଗଳ୍ପ ଏକ ପରୀକ୍ଷା ।

  ସପ୍ତମ ଗଳ୍ପ “ପ୍ରେମିକାର ସାନ ଭଉଣୀ” ପୂର୍ବ ଛଗୋଟି ଗଳ୍ପରୁ ବହୁତ ଭିନ୍ନ । ଏଠାରେ କଥାକାର ଗଳ୍ପର ମୁଖ୍ୟ ଚରିତ୍ର “ଅମରଜ୍ୟୋତି”କୁ କରିଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଧୀରେଧୀରେ ମୁଖ୍ୟ ଚରିତ୍ରରେ “ଲୋପାମୁଦ୍ରା” ଅବତରଣ କରୁଛନ୍ତି । ସତରେ ଲୋପାମୁଦ୍ରା ଜଳିଜଳି ପ୍ରେମ ଭୋଗିଥିଲା । ବଡ଼ ଭଉଣୀର ଆଳରେ ଜଣେ ପ୍ରାପ୍ତ ପ୍ରେମିକକୁ ପ୍ରେମକରି ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷର ପ୍ରେମ ଚିଠି ସାଇତି ରଖିବା ଓ ଶେଷକୁ ବଡ଼ ଭଉଣୀର ପ୍ରେମିକଙ୍କୁ (ଯେ କି ବାସ୍ତବରେ ନିଜର , ଏକପାଖର) ପ୍ରେମିକଙ୍କୁ ସବୁତକ ଚିଠି ଫେରେଇବା ! ଏପରି ପ୍ରେମ କାହାଣୀର ପ୍ରଶଂସା କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଛାତିରେ ଗାଦେ କୋହ ରଖିବାକୁ ହୁଏ । ଆଃ… ପ୍ରେମ ଅପେକ୍ଷା ଦୀର୍ଘ ଦିନର ଇପ୍ସିତ ଆକାଂକ୍ଷା ଯେପରି ପାଠକକୁ ଜାଳିଦେବ !!! ଅମରଜ୍ୟୋତି କେଇ କ୍ଷଣ ହେଉ ପଛେ ଲୋପା ପ୍ରତି ନିଜର ପୂର୍ବ ଇଛା ଜାଣିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ଚିଠି ଗୁଡ଼ିକରେ ଥିଲା ଏକ ବିରାଟ ବିସ୍ଫୋରଣ । ସେ ଚିଠି ଦେଉଥିଲେ ଦୀପାକୁ କିନ୍ତୁ ଏ ଦୀର୍ଘ କୋଡ଼ିଏ ବର୍ଷ ଧରି ଦୀପା ଚିଠି ପାଇନି । ଦୀପା ନାଁ କଟା ହୋଇ ଲିପା ନାଁ ଅଛି । ସେଇ ଲିପା ଫେରାଉଛି ସବୁତକ ଚିଠି ପୁଣି ଅଜଣା ହୋଇଯିବା ଆଶାରେ ! ଆଃ…।

   ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗଳ୍ପ ନିଜନିଜ ଭିତରେ ଗୋଟିଏ ଶକ୍ତ ଧାରା ପ୍ରବାହିତ କରିଦେଇଛି । ସେଇ ଧାରାରେ ପାଠକଟି ବହିଯିବ ଗଳ୍ପର ଭିନ୍ନ ଚରିତ୍ରକୁ ସାଥିକରି , ନୂଆ ନୂଆ ସମ୍ଭାବନା ପାଇବ ସେଇ ଯାତ୍ରାରେ । କାହାଣୀ ଯେତେ ରୋଚକ ହୁଏ ସେତିକି ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ । ସେଇ ରୋଚକରେ ନୂଆ କାହାଣୀ ଏତେ କସିକରି ଭିଡ଼ିଧରେ ଯେ ପାଠକ ପୁରୁଣା କାହାଣୀର ଭିତ୍ତିଭୂମି ପାଶୋରିପଡ଼େ । ଯେମିତି ପୂର୍ବ ଗଳ୍ପଟି ଏତେ ସୁନ୍ଦର , ରୋଚକ ଓ ଅର୍ଥପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଗଳ୍ପ “ଚେଙ୍କ” ସେ ସବୁକୁ ଭୁଲେଇ ନୂଆ ଭାବନା ଜାଗ୍ରତ କରେଇଦେଲା । ଗୋଟିଏ ନାରୀର ଦୀର୍ଘ ଯନ୍ତ୍ରଣାକୁ ପରସ୍ତ ପରସ୍ତ କରି ଖୋଲିଦେଲେ ଶେଷକୁ ।

   କେବଳ କାହାଣୀ ନୁହେଁ , ଚରିତ୍ରଙ୍କୁ ନିଖୁଣ ଆଙ୍କିବାରେ କୌଣସି ବାଗ ଆଉ ଛାଡ଼ି ନାହାଁନ୍ତି ଅମରେଶ ସାର୍ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗଳ୍ପର ପ୍ରତ୍ୟକ ଚରିତ୍ର ଓ ସେମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପର ସୂକ୍ଷ୍ମ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ଦେଇଛନ୍ତି । ଘଟଣାର ମୌଳିକତା ଉପରେ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତ ରହିଛି ତାହା ଅଧିକ ଆକର୍ଷଣୀୟ । ପଢ଼ିଲା ବେଳେ ଲାଗିବ ଯେପରି ସଭିଏଁ ପାଠକଙ୍କ ପାଖରେ ଅଛନ୍ତି । ପାଠକ ଗୋଟିଏ କ୍ୟାମେରା ଧରି ରେକଡ଼ିଂ କରୁଛି ସେମାନଙ୍କ ଅଜାଣତରେ ।

   ହଁ , ଦ୍ଵିତୀୟ ଗଳ୍ପ ପରି "ପାରୋମିତା" ମଧ୍ୟ ଗୌଣ ନୈରାଶ୍ୟ ଆଣିଦେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଯଦି ମୁଁ କାହାଙ୍କୁ ମନେପକେଇବାକୁ ଚାହିଁବି ତେବେ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଚେଙ୍କ ଗଳ୍ପର “ଇର୍ଷା ମିଶ୍ର” ଓ ଶେଷ ପ୍ରସ୍ତାବ ଗଳ୍ପର “ସୁବ୍ରତ”ଙ୍କୁ । ଗଳ୍ପ ଦ୍ବୟରେ ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ଦୃଢ଼ ଚିନ୍ତାଧାରା ରହିଛି । ‘ଇର୍ଷା ମିଶ୍ର’ ନିଜକୁ ଜଳାଞ୍ଜଳି ଦେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଜୀବନରେ କଷ୍ଟ ଭୋଗି ଜୀବନକୁ କିପରି ଉପଭୋଗ କରିବାକୁ ପଡ଼େ ତାହା ଶିଖାଇଦେଇ ଗଲା ବେଳେ ‘ସୁବ୍ରତ’ ନିଜକୁ ଏକ ସାନ୍ତ୍ୱନାର ସମିଶ୍ରଣ ନେଇ ପହଞ୍ଚିଥିଲା ବାଟବଣା ହୋଇପଡ଼ିଥିବା ସୁଲେଖା ପାଖେ । ତେବେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗଳ୍ପ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନର ବାର୍ତ୍ତା ନେଇ ଅଛି । ପ୍ରେମ , ପରକୀୟା , ପ୍ରବଞ୍ଚନା କିମ୍ବା ପ୍ରତାରଣା ! ଗଳ୍ପ କିଛିରେ ହାଲ୍କା ଦେହ ଉତ୍ତେଜନାମୟ ପଠନ ସୌଖିନ ରହୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଗଳ୍ପଗୁଡ଼ିକର ଧାଡ଼ି ଧାଡ଼ିର ଶୈଳୀ ଆପଣଙ୍କୁ କ୍ଷଣଟିଏ ନିରାଶ କରିବ ନାହିଁ । ଯଦି ପାଠକ କିଶୋର/କିଶୋରୀ ହୋଇଥିବେ ତେବେ ଗଳ୍ପ ଗୁଡ଼ିକ ନୂଆ ରୋମାଞ୍ଚ ଆଣିଦେବ , ଯଦି ଯୁବକ/ଯୁବତୀ ତେବେ ଅସରନ୍ତି ଉନ୍ମାଦନାରେ ଭରିହୋଇଯିବ , ଯଦି ବୟସ୍କ ତେବେ ସ୍ମୃତି ରୂପେ ପୁରୁଣା ଦିନଗୁଡ଼ିକ ଛନଛନ ଦିଶିବ ।

    ଆଶାକରିବି "ପ୍ରେମିକାର ସାନ ଭଉଣୀ" ପ୍ରତି ବର୍ଗର ପ୍ରେମିକ ମହଲରେ ବାରମ୍ବାର ଚର୍ଚ୍ଚା ହବ , ଜୋରଦାର୍ ହବ....

                                       ◆◆◆

✍️ ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଢେଙ୍କାନାଳ ୭୫୯୦୧୬

"ପ୍ରେମିକାର ସାନ ଭଉଣୀ" ଗଳ୍ପ ବହି ସହ ୭ମ ରାଜ୍ୟସ୍ତରୀୟ ପୁସ୍ତକମେଳାର ଏକ ଫଟୋ ।

‘ଚିରିଗୁଣୀ’ ଗଳ୍ପରୁ ସମାଜର ଷଢ଼କୋଣ ଆଲୋଚ୍ୟ

   ଗପଟିଏ କେଉଁ ବାଗରେ ଓ ବେଗରେ ପାଠକଙ୍କୁ ଜଡ଼େଇ ଧରେ ଓ ପାଠକ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଗଳ୍ପର ସାରାଂଶକୁ ଝୁରିହୁଅନ୍ତି ସେଇ ଗଳ୍ପ ହେଉଛି କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ପଣ୍ଡା ମହାଶୟଙ୍କ “ଚିରିଗୁଣୀ” ।

୧- ରତ୍ନାକର

   ଗଳ୍ପର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଯଦିଓ ‘ବିନୋଦ’ , କିନ୍ତୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ରତ୍ନାକର ନାମକ ଜଣେ ପୂର୍ବଜ ବେଉସାଦତ୍ତ ଦାୟିତ୍ୱସମ୍ପନ୍ନ ବ୍ୟକ୍ତିରୁ । ବେଉସା ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଦୃଷ୍ଟିରୁ କଥାକାର ଚରିତ୍ରକୁ ଦେଇଛନ୍ତି ଭିନ୍ନ ଏକ ରୂପରେଖ । ରତ୍ନାକର ଲକ୍ଷ୍ୟ ଅଲକ୍ଷ୍ୟରେ ହୋଇଉଠିଛି ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଚରିତ୍ର ! ଯାହାର କାମ କୁତ୍ସିତ ମନେହେଲେ ମଧ୍ୟ ବିନୋଦ ତାକୁ ଘୃଣା କରିପାରୁ ନାହିଁ କିମ୍ବା ପାଠକ ହିସାବରେ କେହି ମଧ୍ୟ ରତ୍ନାକରର କାମ ଓ ବ୍ୟବହାରିକ ଢଙ୍ଗ ଉପରେ କିଞ୍ଚିତ ମଧ୍ୟ ବିଦ୍ଵେଷ ଭାବ ରଖିପାରିବେ ନାହିଁ ।

   ରତ୍ନାକର ଯେଉଁ କାମ କରିବାକୁ ଯାଉଛି ସେ କାମରେ ସାହସ , ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା ଓ ନିଡ଼ର ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ । ଯଦି ଆପଣ ତା’ ମାଦକମିଶ୍ରିତ ଉଗ୍ର ରୂପ କଥା ଆଲୋଚନାକୁ ଆଣିବେ ତେବେ ହୁଏତ ଏହା ଏକ ସାଧାରଣ କଥାରେ ଚାଲିଯିବ । ସୁଟ୍ ବୁଟ୍ ଓ ଯାହାଙ୍କୁ ଆମେ ଅତିସଭ୍ୟତାର ଉଦାହରଣ ଦେଉଛେ ଯଦି ସେମାନଙ୍କର ଏହା ଏକ ବିଳାସ ! ତେବେ ଗୋଟିଏ ମୃତ ସଦ୍ୟମାତୃତ୍ୱ ପାଇବାକୁ ଯାଇଥିବା ସ୍ତ୍ରୀର ଅନ୍ତ ଟାଙ୍ଗିଆରେ ଫାଡ଼ି ଗର୍ଭମୃତ ଶିଶୁକୁ ବାହାର କରିବାର ଅର୍ଥରେ ସେ ହାଣ୍ଡିଆ ପିଇଦେବା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର କଥା ଆଦୌ ନୁହେଁ ।

   ରତ୍ନାକର କାର୍ଯ୍ୟକୁ ସେଇଆ ହିଁ କରେଇଛନ୍ତି କଥାକାର । ସେ ଭିଡ଼ିଆଣିଛନ୍ତି ଚିରନିଦ୍ରିତ ଗୋଟିଏ ଥଣ୍ଡା ମାଂଶ ପିଣ୍ଡୁଳା ରତ୍ନାକର ହାତେ । ଟେକିଦେଇ ଯେପରି କୁହେଇଛନ୍ତି “ନିଅ , ନିଅ ତୁମ ସଂସାରକୁ ଛାରଖାର କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ଏକ ଚିରିଗୁଣୀର ଏକମାତ୍ର ସାହାରା । ଫିଙ୍ଗିଦିଅ ମାଟିର ଗର୍ଭରେ । ଅଲଗା ମୁଁ କରିଦେଇଛି ଜରାସନ୍ଧ ରୂପୀ ଶରୀରକୁ , ଭୀମ ମୁଁ ।”

    ଆଃ କେଡ଼େ ଉଦ୍ଧତ ଏ ପରିସ୍ଥିତି ! ଅତୀତରେ ରତ୍ନାକର କ’ଣ କେବେ ଭାବିନଥିବ ଅନି ଆଉ ବିନୋଦଙ୍କ ସଂସାର ସନ୍ତାନମୟ ହେଉ !?” କିନ୍ତୁ କାହାଣୀର ରେଖ ରତ୍ନାକରକୁ ମୁହେଁଇ ଦେଇଛି ସଭ୍ୟ ପୃଥିବୀର ଏକ ଅନ୍ଧବିଶ୍ୱାସ ନିମିଳିତ ଅସଭ୍ୟମଗ୍ନ ଚିନ୍ତାଧାରା ଆଡ଼କୁ । ସେ ମଧ୍ୟ ପାଲଟିଛି ସେଇ ଚିନ୍ତାଧାରାର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ବାହକ । ଯାହାକୁ ଚାହିଁଲେ ମଧ୍ୟ ସମାଜର ସେ କଳଙ୍କିତ ପୃଷ୍ଠାରୁ ପୃଥକ କରିହେବ ନାହିଁ । ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ….

୨- ବିନୋଦ

   ବିନୋଦ’ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ନିର୍ବାହକ ବୋଲି ପ୍ରଥମରୁ ମୁଁ କହିଆସିଛି । ଯଦିଓ ଗଳ୍ପରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଜଣେ ମନୁଷ୍ୟ ନୁହେଁ ବରଂ ଏକ(କିନ୍ତୁ ଏହା ସାମୂହିକ ଭାବରେ ଧରିନିଆଯିବ) କଳୁଷିତ ଚିନ୍ତାଧାରା ହିଁ ମୁଖ୍ୟ ହୋଇଉଠେ ତଥାପି ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ କାନ୍ଧରେ ସେଇ ଚିନ୍ତାଧାରାର ଏକ ଭୀଷଣ ଭାର ଲଦିଦେଇଛନ୍ତି କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ପଣ୍ଡା ମହାଶୟ । ତାହା କେମିତି !? ଯଦି ସୂକ୍ଷ୍ମ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଆଲୋକପାତ କରାଯାଏ ତେବେ ବିରୋଧ ନକରିବା ଏକ ମହଣୀୟ ଅପରାଧ ନୁହେଁ କି ? ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା , ଚତୁରତା କିମ୍ବା ଜଣେ ନାଗରିକର ଆଇନପ୍ରଦତ୍ତ ନିମ୍ନ ଅଧିକାର ଯାହା ଥାଇ ମଧ୍ୟ କିପରି ବିନୋଦ ନିଃସହାୟ ହୋଇପଡୁଛି ତାହାର ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଉଦାହରଣ ହେଉଛି ‘ଅନୁକରଣ’ !! କଥାକାର କିପରି ଏଇ ‘ଅନୁକରଣ’କୁ ସ୍ୱୟଂ ଭସ୍ମୀଭୂତ ଏକ ପ୍ରଥା କିମ୍ବା ଲୋକ ଡର ମଧ୍ୟରେ ଅତି ଚତୁରତାର ସହିତ ଖଞ୍ଜିଲେ ତାହା ପ୍ରସଂଶାଯୋଗ୍ୟ । ଅପରାଧ , କୁପ୍ରଥାର ଅନୁକରଣ , ଲୋକଡ଼ର ପରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ରଖିଲେ ତାହା ହେଉଛି “ବାପା ହେବାର ଏକ ଦୁର୍ବାର ଅଭିସ୍ପା” ବିନୋଦ ଚରିତ୍ରରେ । ସେଇଥିପାଇଁ ଶେଷକୁ ଯେତେବେଳେ ସେ ଭବାନୀର ପ୍ରଶ୍ନ ଶୁଣୁଛି ଚମକି ପଡୁଛି । ଗୋଟିଏ କ୍ଷଣରେ ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷର ପାହାଡ଼ ପାହାଡ଼ ଅତୀତ ଚୁନା ହୋଇଉଠୁଛି । ପତ୍ନୀର ମର ଶରୀର ତୁଛ ଲାଗୁଛି କିନ୍ତୁ କିଛିକ୍ଷଣର ପିତୃତ୍ୱ ପାଖରେ ଅସହାୟ ଜଣାପଡୁଛି ନିଜେ ।

   ତେବେ ଏ ବିନୋଦ କିଏ ? ଗଳ୍ପର ଏକ ସଦସ୍ୟ ନା ପ୍ରଚଳିତ ସମାଜର ଏକ ଭୂମିକା !? ବିନୋଦ ଭିତରେ ଜଣେ ପ୍ରେମିକ , ସନ୍ଦେହ ଦୃଷ୍ଟି , ପ୍ରେମ ପର୍ଯ୍ୟାୟ , ପୁତ୍ର ଦାୟିତ୍ବ , ପରିଜନ ଭାର , ସ୍ତ୍ରୀ ସୋହାଗ , ପ୍ରତାରଣା ଓ ସନ୍ତାନ ସଦିଚ୍ଛାକୁ ପରସ୍ତ ପରସ୍ତ କରି ରଖିଲା ବେଳେ କଥାକାର ଗୋଟିଏ ସାମ୍ଭାବ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ ପାଠକ ପାଇଁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ “ବିନୋଦ ଜଣେ ପାଠକ କି ! ଅର୍ଥାତ ଆପଣ କିମ୍ବା ମୁଁ କି ?” ବିନୋଦ ଏକ ସର୍ବଶରୀରର(ମନର) ଦୁର୍ବଳତା ହୋଇଉଠୁଛି କି ?

୩-  ବୀରବର ହୋତା

   ମନୁଷ୍ୟ ଅକର୍ମର ଫଳ ମୋହ ଓ ଯେଉଁଠି ଆବଶ୍ୟକ ସେଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛି କି ନାହିଁ ନଜାଣି ନିଜକୁ ଜୋର ପୂର୍ବକ ଯେଉଁଠି ଅନାବଶ୍ୟକ ସେଇଠି ଜାଗିରି ଦେଖାଇବା ଚରିତ୍ର ହେଉଛନ୍ତି ବୀରବର ହୋତା ! ଅବଶ୍ୟ ଏହା ଏକ ସାମାଜିକ ସମସ୍ୟା ସଂଯୋଗ ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ । ସମୟର ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଓ ସରକାରୀ କଳକବ୍ଜାର କଠୋର ଏକ ଉଦାହରଣ ପାଲଟିଛନ୍ତି ଏହି ଚରିତ୍ର । କ୍ଷୁଦ୍ର ଏକ ଗାଁ’ର ଦୀର୍ଘ କୁପ୍ରଥାରେ କିପରି ମୌନ ଜଣେ ନିଜକୁ ବିଶାଳ ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନ ସ୍ୱପ୍ନଦାତା କହିବୁଲନ୍ତି ତାହା ହେଉଛି ଏହି ଚରିତ୍ରର ଆଭିଲେଖ୍ୟ ।

   କାହାଣୀରେ ବୀରବର ହୋତା ହୁଅନ୍ତୁ କିମ୍ବା ସମଶ୍ରେଣୀୟ  ପୁରୋହିତ , ମାଲଭାଇ , ସନାତନ ଦାଶ , ବାନାମ୍ବର କିମ୍ବା ଯଥା’ ଗ୍ରାମବାସୀ ; ସଭିଏଁ ଗଳ୍ପର ଏକ ପ୍ରକାର କୁପ୍ରଥାଧର୍ମୀ ପାରିପାର୍ଶ୍ବିକ ଦୈତ୍ୟ ! ଓ ସେ ପ୍ରଥାର ବିରୋଧ କରୁଥିବା ଯତକିଞ୍ଚିତ ମଣିଷ ହେଉଛନ୍ତି ଏକ ସୁପ୍ତ ସମ୍ଭାବନା ସମାଜର । ସ୍ଥୂଳ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖିଲେ କଥାକାର ପରଖୁଛନ୍ତି କି ପାଠକ ଚୁପ ରହି ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଭତ୍ସତା ଦେଖିବ ନା ବିରୋଧ କରିବ ! ସେ ସମୟରେ ମଣିଷ କରେ କ’ଣ ? ଏକ ପ୍ରକାର ପ୍ରଶ୍ନ ଛାଡ଼ି ଦିଆହୋଇଛି କି ଏଭଳି ଘଟଣାରେ ମାନସିକତା ସ୍ଥିରତା କେତେ ଥାଇପାରେ ଗୋଟିଏ ସଭ୍ୟ ସମାଜରେ ?

   ସେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛନ୍ତି ମୁଖ୍ୟ ଚରିତ୍ର ମାନଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଯେଉଁମାନେ ରହିଲେ ।

୪- ପାର୍ବତୀ ଦେବୀ

  ଏକ ଅଧୁନିକା ନାରୀ , ଦୃଢ଼ମନା ଓ ସ୍ଥିରଚିତ୍ତର ମୂର୍ତ୍ତି । ଏମିତି କେଉଁ ସାହସୀ ଗାଉଁଲି ନାରୀ ଜଣେ ଅଛି ଯେ ନିର୍ବନ୍ଧଅନ୍ତେ ମୁଖ ନଚାହାଁ ପ୍ରଥାକୁ ପାଦେ ଆଡ଼େଇ ହବାକୁ ଯାଉଥିବା ବୋହୂକୁ ନେଇଯାଇଛି ସହର ନିଜ ପୁଅର ଦ୍ଵନ୍ଦ ମିମାଂଶା କରିବାକୁ ! କ୍ଵଚିତ ଏତିକି ସାହସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।

   କଥାକାର ପାର୍ବତୀ ଦେବୀଙ୍କୁ ଗଳ୍ପର ଶେଷ ଭାଗକୁ ଏକ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଭାଗରେ ରଖିଦେବେ ବୋଲି ମୋର ଆଶା ନଥିଲା । ବୋହୂର ମୃତ ଶରୀର ଅସହାୟ ଭାବେ ଡେରା ଓ ନିର୍ଦୟ ଭାବେ ଚିରା ହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଠକଙ୍କ ମନରେ ଆସିବ କି “ଏଇ ଏବେ ପାର୍ବତୀ ଦେବୀ ଉଠିବେ ଓ ବିରୋଧ କରିବେ ।” କିନ୍ତୁ ନା । ସେପରି କିଛି ଘଟିଲା ନାହିଁ । ଅସ୍ପଷ୍ଟ । ନାରୀବାଦର ଯେଉଁ ମୁକ୍ତ ଆନ୍ଦୋଳନ ଆରମ୍ଭରୁ ସେ ଚରିତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ଉଙ୍କି ମାରିଥିଲା ତାହା ହଠାତ ଦୁଇଟି ମୃତ ଶରୀର ଓ ଶହ ଶହ କୁସଂସ୍କାର ଅନୁଗାମୀଙ୍କ ପାଖେ ଲୀନ ହୋଇଆସିଲା । ତେବେ ଏଇ ହେଉଛି ସର୍ବସଂହା !

୫- ଅନି

    ସର୍ବସଂହା ! ହା ହୁତାଶର ସ୍ୱଗତକ୍ତି ! ଓ କାହାଣୀ କୈନ୍ଦ୍ରିକ ଅବହେଳିତ ଚରିତ୍ର । ହଁ ମୋ ମତରେ ଏଇଆ ହିଁ । ଏକ ମୁଦ୍ରାର ଦୁଇପାର୍ଶ୍ବ ଜୀବନ କିଭଳି ଜଣେ ନାରୀ ଜିଇଁଥାଏ ‘ଅନି’ ଏକ ଦୃଢ଼ ଉଦାହରଣ ।

   ଯାହାକୁ ପ୍ରେମ କରାଯାଏନା ତାକୁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଦେହ ସମର୍ପଣରେ କେତେ ଯେ ଦହନ ଥାଏ ତାହା କେବଳ ଜଣେ ନାରୀ ହିଁ ଜାଣିପାରେ । କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ପଣ୍ଡା ଅନିର ଚରିତ୍ରକୁ ଖୁବ ନିଖୁଣ ଭାବେ ଆଙ୍କିଛନ୍ତି । ଅପବାଦ ଡେଇଁ ନାରୀର ଇଛାଶକ୍ତି ଓ ଦାୟିତ୍ଵବୋଧତାର ଭାର ଜଣେ ନାରୀ କିପରି ତୁଲେଇନିଏ ତାହା କାହାଣୀରେ ସୁସ୍ପଷ୍ଟ । କଥାକାରଙ୍କ ଗଳ୍ପରେ ଅନି ଏକ ସାମାଜିକ ଦାୟିତ୍ୱ ଓ ଲୁକ୍କାୟିତ ଆନ୍ଦୋଳନ ମଧ୍ୟ । ଅନିର କାହାଣୀ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ବେଳକୁ ମୋର ମନେପଡ଼ିଗଲା ୧୯୯୦ କିମ୍ବା ସେଇ ପୂର୍ବ ପର ଦୁଇ ବର୍ଷର ବେତାର ପ୍ରସାରଣ ନାଟକ “ମଶାଣୀ ଫୁଲ” । ସଜସଜ ନବବିବାହିତାର ମୃତ ଶରୀର ଯେତେବେଳେ ଘରଲୋକେ ମଶାଣିଆ ଦୁଇଙ୍କ ହାତେ ସମର୍ପଣ କରି ଚାଲିଯାଇଛନ୍ତି ଓ ସେ ଦୁଇଜଣ ମୃତ ହାତ ଓ ଗୋଡ଼ ଅଙ୍ଗୁଠିରୁ କାଢ଼ିଛନ୍ତି ମୁଦ୍ରିକା ମାନ । ଶବଟି ସ୍ୱଗତକ୍ତି କରିଛି ଓ ଈଶ୍ୱରଙ୍କୁ(ଏବଂ ଦୁଇ ମାଶାଣିଆଙ୍କୁ) ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଛି !!! ଠିକ ଅନିର ଏକାବସ୍ଥା । ତା ସ୍ୱଗତକ୍ତି ମିଳିବ ପାଠକଙ୍କ ଭାବନାରେ । 

୬- ପାଠକ

    ଜଣେ ପାଠକକୁ ଗଳ୍ପରେ କେଉଁ ଉପାଦାନ ଲୋଡ଼ା ? ହସ , ଲୁହ , ପ୍ରେମ , ପ୍ରତାରଣା , ସାମାଜିକ , ମାର୍ମିକ , ଆନ୍ଦୋଳିତ କିମ୍ବା ରକ୍ତପାତ ? ମୋ ମତରେ ପାଠକ ଏଇ କାହାଣୀରେ ସବୁ ପାଇବେ । ଇଂରେଜୀ ରେ ଗୋଟିଏ କଥା ଅଛି ନା “Full pack of entertainment” ! ହଁ ଏଇ ଗଳ୍ପରେ ଆପଣ ସମାଜର ସବୁ ଦିଗକୁ ସୁଚାରୁରୂପେ ଅନୁଭବ କରିପାରିବେ । ବାଧ୍ୟ ହେବେ କୌଣସି ଏକ ଚରିତ୍ରର ଚାରିତ୍ରିକ ଆଭିମୁଖ୍ୟକୁ କଳନା କରିବାକୁ । ଯେମିତି ଭବାନୀ ! ପ୍ରେମ , ଦେହ ଓ ଦେହାତୀତ ପରର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ନିର୍ବାହ କରେଇଛନ୍ତି କଥାକାର । ସେ ଭଲ ପାଏ , ସ୍ୱୀକାର କରେ ଲାଞ୍ଛନା , ଆଦର କରେ ଅନୁନୟ ଅନିର ଓ କୋହ ଦେଖାଏ ନିଜ ଅବାଞ୍ଛିତ ରକ୍ତର !!

   ଚିରିଗୁଣୀ ଗଳ୍ପରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଚରିତ୍ରଙ୍କ ଭିତରେ ମିଳୁଛି ସମାଜର ଭିନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟିଭଙ୍ଗୀ । ଏଭଳି ସମୟଜୟୀ ଲେଖା କ୍ଵଚିତ ଆସେ । ଆଶାକରୁଛି କଥାକାରଙ୍କ ଏ ଗଳ୍ପରୂପୀ ମୃଦୁ କୁସଂସ୍କାର ବିରୋଧ ସାରା ଓଡ଼ିଶାର ପାଠକଙ୍କ ଭିତରେ ଜାଗ୍ରତ ହେବ ।

                                       ◆◆◆

  ✍️ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଶୁଭ୍ରାଂଶୁ ପଣ୍ଡା ମହାଶୟଙ୍କ ପୁସ୍ତକ ସମଗ୍ର...

ଫଟୋ' ଓ କଥାକାର ଶତ୍ରୁଜିତଙ୍କ ସରୋଜ ଚରିତ୍ର...

 ଦୀର୍ଘ ମାସ ହବ 'ଫଟୋ' ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ଖୋଜୁଥିଲି । ମୋର ମନେପଡୁଛି କି ୨୦୨୫ ଫେବ୍ରୁଆରୀ ମାସ ସାଳନ୍ଦୀ ସାହିତ୍ୟ ମଞ୍ଚରୁ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଜୟ ମଲ୍ଲଙ୍କ ମୁଖରୁ ଏ ସଙ୍କଳନ ବିଷୟରେ ଶୁଣିଥିଲି । ସେଇଠୁ ଏହା ପ୍ରତି ମୋର ମୋହ ଜମିରହିଥିଲା । ୨୦୨୫ , ୭ମ ରାଜ୍ୟସ୍ତରୀୟ ପୁସ୍ତକମେଳାରୁ ସଂଗ୍ରହ କଲି ବହିଟି ।

 ବହିର ପ୍ରଥମ ମୁଦ୍ରଣରୁ (୨୦୦୪)

ଲେଖକ: ଶତ୍ରୁଜିତ

ପ୍ରକାଶକ:- ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ

ମୂଲ୍ୟ ୪୦ ଟଙ୍କା (ଦ୍ଵିତୀୟ ମୁଦ୍ରଣ ଯଦି ଥିବ ଅଧିକ ଥିବ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ)

୧୦ଗୋଟି  ଗଳ୍ପ ।

   ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପ "ଢାଲ" । ଯେହେତୁ ଲେଖକ ନିଜେ ଜଣେ ସାମ୍ବାଦିକ ତେଣୁ ସଂସ୍ଥାର ଯେଉଁ ଟିକିଏ ଗୁମର ରଖିଲେ ତାହା ପଠନ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ । ବାକି ରହିଲା କାହାଣୀ , ଭଲ । ପାଠପଢ଼ା ଯୁବକର ଦରମା ପ୍ରତି ଯେଉଁ ଆକର୍ଷଣ ଥାଏ ତାକୁ ସୁଯୋଗରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ଓ ଶେଷ ଭାଗ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ବିବରଣୀରେ ସାରିଛନ୍ତି ଯାହା ସମାଜରେ ଘଟେ ।

    ଦ୍ଵିତୀୟ ଗଳ୍ପ "ଫଟୋ" ! ପଢ଼ିଲା ପରେ ଜାଣିଲି ଏହା ଏକ ଖଣ୍ଡ ଉପନ୍ୟାସ ହୋଇଥିବ । କାରଣ ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପର ଚରିତ୍ର ଓ କାହାଣୀ ଦ୍ବିତୀୟରୁ ଲମ୍ବିଛି । କିନ୍ତୁ ଗୋଟିଏ କଥା ବୁଝିପାରିଲି ନାହିଁ କି ଯଦି ସଂସ୍ଥା ମାଲିକ ସରୋଜକୁ ଧରି ହଟେଇବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ(ଗୁଣ୍ଡାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା) ତେବେ ସେ ତାଙ୍କ ପାଖେ ଚାକିରୀ ଅବ୍ୟାହତ ରଖିଛି କେମିତି ? ସାମ୍ବାଦିକତାରେ ଏମିତି ହୁଏ କି ? ମୋତେ ଲାଗୁନି ! ତେବେ କାହାଣୀ ଗୋଟିଏ ଚାଂଚଲ୍ୟକର ପରିସ୍ଥିତି କୁ ନେଇ ଲେଖା ହେଉଛି ଏବଂ ହଠାତ ତୃତୀୟ ଗଳ୍ପରେ ଘଟୁଛି ବ୍ୟତିକ୍ରମ । ପୂର୍ବ ଦୁଇ କାହାଣୀଠାରୁ ଭିନ୍ନ ।

   ତୃତୀୟ ଗଳ୍ପ "ଅହଲ୍ୟା" । ଏକ କୈନ୍ଦ୍ରକ ଚରିତ୍ରରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି ଏମିତି ଏକ ମାନସିକତା ଯାହା କଳିଯୁଗର ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଅହଲ୍ୟା ଓ  ଅହଲ୍ୟାଜାତ ଭିନ୍ନ ଏକ ମାନସିକତା ଆଙ୍କୁଛି । ଏଭଳି ଗଳ୍ପ ମିଳେ ନାହିଁ । ଏ ଗଳ୍ପ ଓ ଗଳ୍ପର ସାରାଂଶ ଦୁର୍ମୂଲ୍ୟ ।

   ଚତୁର୍ଥ ଗଳ୍ପ "କୁହୁଡ଼ି" ଏତେ ଭଲ ଲାଗିଲା ନାହିଁ । ତୃତୀୟ ଗଳ୍ପରେ ପୂର୍ବ ଦୁଇ ଗଳ୍ପରୁ ପୃଥକ କାହାଣୀ ଓ ଚତୁର୍ଥ ଗଳ୍ପରେ ପୁଣି ପ୍ରଥମ ଦୁଇ ଗଳ୍ପର ମୁଖ୍ୟ ଚରିତ୍ରର ନାଁ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗିଲା ସତ କିନ୍ତୁ ସନ୍ଦେହ ହେଉଛି କି ଏଇ କାହାଣୀ ଗୁଡ଼ିକ ପୁଣି ମିଶିବେ କି ? ଉପନ୍ୟାସ ସଦୃଶ । ଏହା ପାଠକଙ୍କୁ ଭ୍ରମରେ ପକାଉଛି କି ?

    ପଞ୍ଚମ ଗଳ୍ପ "ଭାଉଜ" । ଛୋଟ ପରିବାରର ପୂର୍ବ ଝଡ଼କୁ ନେଇ ସଜ ସଜ ଘଟୁଥିବା ମହାଝଡ଼ରେ କିପରି ଜଣେ ପେଶିହୋଇଯାଉଛି ସେଇର ବ୍ୟାଖ୍ୟା । ସେଇଥିପାଇଁ ନାରୀଙ୍କୁ ସର୍ବସଂହା କୁହାଯାଏ । ଶ୍ୱଶୁରଙ୍କ ସେବାରେ ପତିର ରୋଷ ବୃଦ୍ଧଙ୍କ ପୂର୍ବ ଭୁଲ ପାଇଁ ଏହା ହିଁ ବିଷୟ ଆଉ ଏଇଠି ମଧ୍ୟ 'ସରୋଜ'ରୂପକ ପାତ୍ର ମୁଖ୍ୟ ହୋଇଯାଉଛି । ଧୀରେ ଧୀରେ ଲାଗୁଚି “ସରୋଜ” ନାଁ କୁ ନେଇ କଥାକାର ନିଜ ଶୈଳୀରେ ପାଠକଙ୍କୁ ହଜେଇ ଦେବାକୁ ପ୍ରାଯତ୍ନ ହୋଇପଡ଼ିଛନ୍ତି । ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ସ୍ଵାଦରେ ଗୋଟିଏ ଚରିତ୍ରକୁ ବୋଳୁଚନ୍ତି ।

   ଯେପରି ଗଳ୍ପ ଅହଲ୍ୟା ପରି 'ଲେଉଟାଣି'(ଷଷ୍ଠ ଗଳ୍ପ) ମଧ୍ୟ ଭିନ୍ନ । ସରୋଜର ରେଖ ନାହିଁ କିନ୍ତୁ ଗଳ୍ପରେ ଯେଉଁ ମୁଖ୍ୟ ଚରିତ୍ର ରହୁଛି ତାପ୍ରତି ମୋର ବିଶ୍ୱାସ ହେଉନାହିଁ । ୨୫ବର୍ଷ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଅଲଗା ରଖି ଏବେ ଯାଉଛି ଆଣିବାକୁ ପୁଅ କଥାରେ ? ଏମିତି ହୁଏ ? ଅବଶ୍ୟ କାହାଣୀରେ । କିନ୍ତୁ ବସ୍ତାବତାରୁ ଦୂରରେ ଲାଗୁଛି ।

   ସପ୍ତମ ଗଳ୍ପ "ଦିନେ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ" ସେମିତି କିଛି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୁମିକା ନଥିଲା ଜଣେ ମାଓବାଦୀ ନେତା ଓ ସାମ୍ବାଦିକଙ୍କ ଚରିତ୍ର ଆଲେଖ୍ୟରେ । ସମାଜ କିମ୍ବା କର୍ମକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇନାହିଁ ଗଳ୍ପରେ । କିନ୍ତୁ ସେ ସମୟକୁ ଭୂମିକାରେ ନେଲେ ମଧ୍ୟ କାହାଣୀ ଏତେ ଦୃଢ଼ ଲାଗିଲା ନାହିଁ । ଆଉ ହଁ ସେ ସମୟରେ ଜଣେ ଲେଖକ ଯଦି ମାଓବାଦୀଙ୍କ ବିଷୟରେ ନଲେଖିଲେ ତେବେ ସାହିତ୍ୟରେ ଟିକିଏ ଊଣା ଯୋଗଦାନ ବୋଲି ଧରାଯାଉଥିଲା ।

   ଅଷ୍ଟମରେ "ଗୋଟେ ପ୍ରେମ ଗଳ୍ପ" ! ଆଃ..ଚମତ୍କାର ଭାବେ ଗଳ୍ପଟି ଆରମ୍ଭରୁ ଶେଷପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବାନ୍ଧିରଖିଲା । ଯେଉଁ ପ୍ରେମ ମଣିଷ ଗପ/କବିତା/ଉପନ୍ୟାସ ଇତ୍ୟାଦିରେ ପାଇବାକୁ ଖୋଜେ କିମ୍ବା ଲେଖିବାକୁ ଚେଷ୍ଟାକରେ ସେଇ ପ୍ରେମ ଯେ ନିଜ ପାଖରେ,ନିଜଭିତରେ ଥାଏ ତାହା ପ୍ରଥମେ ଜାଣିବାକୁ ପଡ଼େ । ବାକି କାହାଣୀ ମିଛ/ଫାନ୍ଦ ହୋଇପାରେ , ନିଜେ ତ ନୁହେଁ !!

    ବହୁତ ଛୋଟ ଗଳ୍ପଟିଏ "ଦର୍ପଣ ଭାଙ୍ଗିଗଲା" କିନ୍ତୁ ବଢ଼ିଆ ଗପଟିଏ । କିଶୋର/ଯୁବକଙ୍କ ଛାତି ତଳେ ଥିବା ଗୋଟିଏ କୁହୁଳା ଦିକିଦିକି ଇଛାଟିଏ ଯେମିତି ଏ ଗପଟି ଠିକ ସେଇମିତି । ଶେଷକୁ ଅବଶ୍ୟ କାହାଣୀର ସୁଅ ହସ ଆଡ଼କୁ ଟାଣିନେଲା ଯାହା ମୁଁ ଆରମ୍ଭରୁ ଭାବିଥିଲି । କହିବାକୁ ଗଲେ ଆମ ୮୦/୯୦ ଦଶକର ଛୋଟ ପ୍ରେମ ଗଳ୍ପଟିଏ ।

   ଶେଷ ଗଳ୍ପ "ହୋଲି" । ଜଣେ ସାଧାରଣରୁ ଦୈତ୍ୟମର୍ଦିନୀ ଯାତ୍ରାରେ କେଵ ଟିକିଏ ସାହସ ଲୋଡ଼ାର ଯେଉଁ ପାରିଭାଷା ଅଛି ମୋ ମତରେ ପାଠକ ବୁଝିବା ଉଚିତ । ରେବତୀକୁ ସର୍ବଦା ଯେଉଁ ଦୁର୍ବଳା ରଖାଯାଇଛି ତାହାର ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ପ୍ରତିବାଦ ଏ ଗଳ୍ପ । ଚମତ୍କାର !!! ସଙ୍କଳନ ସରିଲା ଏବଂ ଜାଣିଲି ଗୋଟିଏ ଚରିତ୍ର ନାଁ ନେଇ ଅନେକ ଗଳ୍ପ ଲେଖିବାର ଚତୁରତା ଏ ।

   ସର୍ବମୋଟ ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ଗୋଟିଏକ ବହୁତ ଉପଯୋଗୀ ଓ ସମୟ ସାପେକ୍ଷ ଲାଗିଲା ।

                                       ◆◆◆

✍️ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଢେଙ୍କାନାଳ ୭୫୯୦୧୬

         

ଝରକା ସେପାଖ :- ନିଜପାଖ ପୃଥିବୀର ବିଶ୍ଳେଷଣପକ୍ଷ…

   ସେଦିନ ଥାଏ ନଭେମ୍ବର ୨୩ ରବିବାରର ଏକ ସ୍ୱଚ୍ଛ କଅଁଳ ପ୍ରଭାତ । ସ୍ଥାନ:- ପାଣିକୋଇଲି ସ୍ଥିତ ଏକ ବିଜ୍ଞାନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟର ପରିସର ଯେଉଁଠି ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା ଅପରାହ୍ନ ସାହିତ୍ୟ ପକ୍ଷରୁ ଆୟୋଜନ ହୋଇଥାଏ ସାହିତ୍ୟ ବନ୍ଧୁ ମିଳନ ପର୍ବ ଓ ସେଇ ପର୍ବରେ ଉନ୍ମୋଚିତ ହେଲା କବୟତ୍ରୀ ଶ୍ରୀମତୀ ସୁପ୍ରିୟା ମହାନ୍ତିଙ୍କ ପ୍ରଥମ କବିତା ସଂକଳନ “ଝରକା ସେପାଖ” । ଉନ୍ମୋଚିତ କରିଥିଲେ କେନ୍ଦ୍ର ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ ପୁରସ୍କୃତ କବି ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ରାଜକିଶୋର ପାଢ଼ୀ , ବରିଷ୍ଠ ସାମ୍ବାଦିକ ଓ କବି ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଭକ୍ତ ଚରଣ ସାହୁ , ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ପ୍ରଭାତ କୁମାର ମଲ୍ଲିକ , ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବଂଶୀଧର ଜେନା ,ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଶରତ ପାତ୍ର(କଥାକାର ଓ ଡ଼ି.ଏସ୍.ପି , ପୋଲିସ ବିଭାଗ) , ଶ୍ରୀମତୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ଦାସ ଓ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଅରୁଣ କୁମାର ଦାସ ପ୍ରମୁଖଙ୍କ ସହିତ ଅନେକ ଗୁଣି ସୁସାହିତ୍ୟିକ ସମ୍ପନ୍ନ ବ୍ୟକ୍ତି ।

  ବହିଟି ଉନ୍ମୋଚିତ ପରେ ମୁଁ ଖେଳାଇଦେଲି ଗୋଟିଏ ପୃଷ୍ଠା ।

      “...ମନେ ଭାବାନ୍ତର ସୃଷ୍ଟି କରିଦେଇ

        ବୋଝ ଲଦିଲେ ମଥାରେ

        ଶୈଶବ ମସ୍ତିଷ୍କ ବଳି ପଡ଼ିଗଲା

       ମମତାକୁ କିଏ ପଚାରେ ?....”

   ଆଃ…. କେତେ କରୁଣ ଅନୁନୟ ଏ ସମାଜର ବିଭତ୍ସତା ପ୍ରତି ! ସମାଜ ବାତ୍ସଲ୍ୟରୁ ତ ଆରମ୍ଭ ନିଏ , କିନ୍ତୁ ଆଜିର ସମାଜରେ ତାହା କେତେ କଳୁଷିତ ହୋଇଉଠୁଛି ତାହାର ପ୍ରତିବାଦ ଏଇ କବିତାଟି । ସେଇ ସୂକ୍ଷ୍ମ ପ୍ରତିବାଦ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଲା କବିତା “ହଜିଯାଇଛି ମୋ ପିଲାଦିନ” ଓ ଦ୍ଵିତୀୟ କବିତାରେ ।

      ଅର୍ଥାତ 

     “ମୁଁ ସେହି ନାରୀ , ଯାହାକୁ ସମାଜ ଭାବେ ଅଦରକାରୀ ।

      ସମାଜକୁ ଜନ୍ମଦେଲି ନିଜ ଗର୍ଭ ଚିରି…”

   କବୟତ୍ରୀଙ୍କ ଉଦାର ହୃଦୟରେ ଏ ବିରୋଧାତ୍ମକ ଆଚରଣ ଅଳ୍ପ ଥିବା ସତ୍ୱେ ଅଧିକ ରହୁଛି ଉଦାରଭାବ । ଗୋଟିଏ କବିତାର କୀୟଦଂଶ ଏପରି…

    “...ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ

       ସାଙ୍ଗଟିଏ ଆସି ପଚାରେ

       ସୁଟକେଶ ସାଙ୍ଗ ପରଖି ନେ ରେ

       କିଛି ରହିଲା କି ପଛରେ ?”....

                   ଏବଂ

    … “ଦେହରୁ ଜୀବନ ଚାଲିଗଲା ପରେ

         କ’ଣ ବା ରହିବ ପଛରେ ?”...

    ଗୋଟିଏ ଅତ୍ମବୋଧ ଯେପରି ଟାଣିଓଟାରି ହେଉଛି ଏଇଠାରେ । ଲାଗିଲା ଯେପରି କବିତାଟି ଆଗରୁ ପଢ଼ିଛି । ହୁଏତ ସେଇଥିପାଇଁ ଅତ୍ମୀୟତା ଲାଗୁଛି । ଅବଶ୍ୟ କିଛି କବିତାରେ ଅଧିକ ଆଶା ରହିଯାଉଛି ମୋର । ଲାଗେ କବିତାରେ ସମାଜ ପାଇଁ ଯେତିକି ସ୍ୱର ଉତ୍ତୋଳନ କରାଯାଇଛି ତାର ସମକାଳୀନ ସ୍ଥିତିର ବ୍ୟାଖ୍ୟାର କିଞ୍ଚିତ ଅଭାବବୋଧ ରହିଯାଉଛି । ଶବ୍ଦ ଓ ସାହିତ୍ୟର ସଂହତି ଟିକିଏ କମି ଆସିଛି ।

   କବୟତ୍ରୀ ସୁପ୍ରିୟା ମହାନ୍ତିଙ୍କ କବିତାରେ ପୁଣି ମିଳୁଛି କ୍ଷୁଦ୍ର କବିତରେ ବୃହତ୍ତମ ପଦନାଦ । 

      “ମାଆର ଗାଳି ତ ନିମପତ୍ର

      ଆକଟ ତୁଳସୀ

      ସେନେହ ଶରଧାବାଲି

      ନାଲିଆଖି ଶାଗ ମିଶାମିଶି ।”

   ସଂତୃପ୍ତ ଏ କବିତାର ମର୍ମ । ଏକ ସ୍ୱୟଂ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅନୁଧାବନର ଯାତ୍ରା । କଲମର କାଳୀରେ ବେଳେବେଳେ ସମାଜର କାଳୀମା ଆଙ୍କିଛନ୍ତି ତ ବେଳେବେଳେ ସମ୍ପର୍କର ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ । କବୟିତ୍ରୀଙ୍କ ଶିକ୍ଷକତା ଓ ପାରିବାରିକ ଜୀବନର ଅନୁଭୂତି ଅଧିକ ରୁଦ୍ଧିମନ୍ତ କରୁଛି କବିତା ଗୁଡ଼ିକୁ । ପ୍ରଥମ ବହି ସର୍ବଦା କଥାକାରର ନିଜ ହୃଦୟ ସମୀପରେ ରହେ । ଆଶାକରୁଛି “ଝରକା ସେପାଖ” କବିତା ସଙ୍କଳନ ଠିକ ସେଇପରି ପାଠକଙ୍କ ହୃଦୟରେ ବାସ କରିବ । ଅନେକ କବିତାର ସାରରେ ପାଠକଟିଏ ନିଜ ମନକୁ ସମାଜ ଚଳଣୀର ବିମୁଖତାକୁ ତଉଲି ପାରିବ ।

                                 ◆◆◆

   କବୟତ୍ରୀଙ୍କୁ ଏ ସାହିତ୍ୟ ଯାତ୍ରାର ଅଶେଷ ଶୁଭେଚ୍ଛା , କବୟତ୍ରୀ "ସୁପ୍ରିୟା ମହାନ୍ତି"ଙ୍କ ପ୍ରଥମ କବିତା ସଙ୍କଳନ "ଝରକା ସେପାଖ" ବହିର ଏହା ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅଭିମତ । ଆଶାକରୁଛି ତାଙ୍କ ଏ ଯାତ୍ରା ସୁଗମ ଓ ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ ହେଉ ।🙏 ….

✍️ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଢେଙ୍କାନାଳ , ୭୫୯୦୧୬

କୁରେଇ ଫୁଲର ଲୁହ ଓ ପାହାଡ଼ି ବାସ୍ନାର ଲୌହ ଇନ୍ଦ୍ରପୁରୀ

   ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଅମରେଶ ବିଶ୍ୱାଳଙ୍କ ବିଷୟରେ ଯେତେବେଳେ ମୁଁ କଥାକାର ଶ୍ରୀମତୀ ମହାଶ୍ୱେତା ସାହୁଙ୍କ ପାଖରୁ ଶୁଣିଥିଲି , ଜାଣିଥିଲି ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଶ୍ୱାଳ ପ୍ରେମ ପ୍ରଣତିକୁ ଏତେ ନିଖୁଣ ନିଢ଼ୋଳ ଭାବେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରନ୍ତି ଯେ ଯୁବ ସମାଜ ତାଙ୍କ କାହାଣୀ ଚରିତ୍ର ମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ନିଜକୁ ଆକର୍ଷିତ କରାନ୍ତି । ଏହି ହେଉଛି ଉତ୍ସର୍ଗ , ଚରିତ୍ର ପାଠକଙ୍କ ଭିତରେ ସମାହିତ ପୂର୍ବରୁ ପାଠକ ନିଜକୁ ସମର୍ପି ଦିଏ କାହାଣୀର ଚରିତ୍ର ପାଖେ । “ଓଡ଼ିଆ ଉପନ୍ୟାସର ଭାଗ୍ୟ”ରେ ସ୍ୱୟଂ କଥାକାରଙ୍କ ସ୍ବୀକାରୋକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଏଇ ଦୃଷ୍ଟି କୋଣକୁ ଦର୍ଶାଇଛି । ପ୍ରେମ ଲେଖୁଲେଖୁ ସାମାଜିକ ସ୍ଥପତି ଉପରେ ଏକ କାହାଣୀ ପ୍ରତି ଯୁବ ସମାଜ ଆକୃଷ୍ଟ ହେବେ କି ନାହିଁ ସେ ଦ୍ଵନ୍ଦ ମଧ୍ୟର ଅବଗତି ମିଳିଛି ! କିନ୍ତୁ ସମାଜର ଭଲମନ୍ଦ କିମ୍ବା ଆରୋହଣ ସ୍ଖଳନକୁ ଆଡ଼େଇ ଦେଲେ ପ୍ରେମ କେତେଦୂର ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ ? ସେଇ କଳିଙ୍ଗନଗରରେ କ’ଣ ପ୍ରେମ ମିଳିବନାହିଁ କି !

  କଳିଙ୍ଗନଗର ଇତିହାସ ଏବେ ଖୋଜିଲେ ସଠିକ ମିଳେ ନାହିଁ । କାରଖାନା ଓ ଅପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଗାଡ଼ି ମୋଟର ଶବ୍ଦ ଭିତରେ କେଉଁଠି ରୁଦ୍ଧି ହୋଇ ରହିଯାଏ ମିନ୍ତୁ ସେ ଇତିହାସର ଲିପିବଦ୍ଧ ଦେଖାଯାଏ ସଂଗ୍ରାମୀଙ୍କ ସ୍ମୃତି ସ୍ମାରକ ପାଖେ , ବହଳ ଧୂଳିର ଆଢୁଆଳରେ । କେତେ କ’ଣ ବଦଳିଛି ଓ ବଦଳିବ ତାହାର କଳକଳ୍ପନା ଅପେକ୍ଷା କେତେ ବଦଳି ପାରିବ ନାହିଁ ତାହାର ଚର୍ଚ୍ଚା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅବଶ୍ୟ । କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଅମରେଶ ବିଶ୍ୱାଳଙ୍କ ଉପନ୍ୟାସ “କୁରେଇ ଫୁଲର ଲୁହ” ବଦଳି ପାରୁନଥିବା ଲୁହର କଥା କହିବା ଆରମ୍ଭ କରିଛି । ଇତିହାସକୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛି କେଇଟି ଚରିତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ “ଏଇ ପରିବର୍ତ୍ତନ କ’ଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ ଥିଲା ?”

   ଯେତେବେଳେ ଶଙ୍କର ଓ ରଙ୍ଗଣୀ କଥା ଆରମ୍ଭ ହେଲା ସୁବର୍ଣ୍ଣଗିରି ପାହାଡ଼ ଶିଖରରୁ , ମୋ ସ୍ମୃତିକୁ ଧସେଇ ପଶିଆସିଲା ‘ନିଶ୍ଚନ୍ତା’ ପାହାଡ଼ । ଏଇ କେଇବର୍ଷ ଭିତରେ ନିଶ୍ଚିନ୍ନ ହୋଇପଡୁଥିବା ତା’ ଦେହର ଭଗ୍ନ ଅବସ୍ଥା ! ଆଃ… କି କଦର୍ଯ୍ୟ ଦୃଶ୍ୟ ଓ କଦର୍ଥ ମନୁଷ୍ୟର ବ୍ୟବହାର !? ଆଧୁନିକତାର ଚରମରେ ପ୍ରକୃତିକୁ ପଦାଘାତ କରି ମନୁଷ୍ୟ କ’ଣ ପ୍ରମାଣିତ କରିବାକୁ ଚାହେଁ ? ହୁଏତ ସେଇଥିପାଇଁ ଶଙ୍କର ଜାରିକା ପ୍ରଶ୍ନରେ ଗୋଟିଏ ମହା ବିସ୍ଫୋଟ ଆସିଥିଲା “ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ ଟଙ୍କା ଅଛି ବୋଲି ପାହାଡ଼ କାଟି ସୁନାର ସହର ତିଆରି କରି ପାରିବେ କିନ୍ତୁ ପାହାଡ଼ଟିଏ ତିଆରି କରିପାରିବେ ?”

  କଥାକାରଙ୍କ କଥନୀର ଭୂମିକାରେ ଶଙ୍କର ଜାରିକା ଏକ ଦର୍ଶନତତ୍ୱ ପାଲଟି ଯାଉଛି । ଭୂମିପ୍ରେମ , ପ୍ରିୟତମା ପ୍ରିୟ ଓ ଆସନ୍ତା ଗୁପ୍ତ ଇତିହାସର ଏକ ବଳିଷ୍ଠ ଚରିତ୍ରଙ୍କୁ ଏକାଠି କରି ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଅମରେଶ ବିଶ୍ୱାଳ ଗଢ଼ି ତୋଳୁଛନ୍ତି ଶଙ୍କର ରୂପୀ ‘ଅସ୍ତ୍ର’ , ଯେ ରବି ରାଉତ ଚରିତ୍ରରେ ରାଜନୈତିକ , ବୈଦେଶିକ , ସ୍ବଦେଶ ଅବସ୍ଥିତିକ ଓ ଆଇନ କାନୁନ ଅବଗତ ଜ୍ଞାନର ଶାଣ ପାଇ ଚିତ୍କାର କରୁଛି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ରଜାର ପାଦଦେଶେ ନିଜର ଅଧିକାର ସାବ୍ୟସ୍ତ କରିବା ପାଇଁ । ଯାହାର ବିପକ୍ଷରେ ଯୁଗଦାନବ ରୂପେ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି ରାଜନୈତିକ , ବ୍ୟାପାରିକ , ବିସ୍ତାରବାଦୀ ଓ ବିଭତ୍ସ ପ୍ରେମସ୍ୱରୂପୀ ଏକବୈଚାରିକ ବିଶାଳ ସେନା । ହଠାତ ଏ ଯୁକ୍ତିସଙ୍ଗତ ବିପ୍ଳବରେ ତ୍ରିକୋଣୀୟ ପ୍ରେମ ସମ୍ପର୍କ ଶଙ୍କର ଓ ରଙ୍ଗଣୀ ଜୀବନରେ କ’ଣ ଘଟେଇବ ତାହା ପାଠକଙ୍କ ପାଇଁ ଆଣିଦେଇଛି ନୂଆ ଅନୁଭବ ।

   କାହାଣୀର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି ଆନ୍ଦୋଳନ ଓ ପରେ ପରେ ଶଙ୍କର ଓ ରଙ୍ଗଣୀ ମଧ୍ୟରେ ମଧୁର ସମ୍ପର୍କ , ଯଦିଓ ଟିକିଲି କଥାଟି ଗୌଣ ହୋଇଆସିଛି  । କିନ୍ତୁ ରାଜନୀତିକ ଦାୟୀରେ ଯଦି ଆଲୋଚନା ନିଆଯାଏ ତେବେ କଥାକାରଙ୍କ ସାମ୍ବାଦିକତା ନିର୍ଭୀକତା ଓ ଲେଖନୀର ସହନଶୀଳତା ଶକ୍ତିରେ ମିଳୁଛି ଓଡ଼ିଆ ଜାତିର ଉପେକ୍ଷିତ ଓ ଲଜ୍ଜିତ ସମୟର ଗାଥା । ତଳସ୍ତର ନେତାଙ୍କ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଉପର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯେଉଁ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ରର ଚକ୍ରାନ୍ତ ଚଲେଇଛନ୍ତି ଶଙ୍କର ବିରୁଦ୍ଧରେ ତାହାର ବିବରଣୀ ଧୀରେ ଧୀରେ କାୟା ବିସ୍ତାର କରୁଛି କାହାଣୀରେ । ପ୍ରେମ , ମାତୃଭୂମି ଓ ରାଜନୀତିର ଏ ଉପନ୍ୟାସ ଯେ ଦିନେ ଉଜ୍ବଳ ତାରକା ସାଜିବ ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ ।

   ଶାଣଦିଆ ଶଙ୍କରକୁ ଦନ୍ଥଡା କେମିତି କରାଯାଇଛି କିମ୍ବା ଏକ ଜନଜାତି ଛାତିରେ ପ୍ରତିପତ୍ତିଶାଳିଙ୍କ କୁଠାରଘାତ କେମିତି ପଡୁଛି ତାହାର ପ୍ରମାଣ ମିଳେ ଏଇ ଉପନ୍ୟାସର ପୃଷ୍ଠାରେ । ସୁନିୟୋଜିତ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଶଙ୍କରର ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ । ଅବଶ୍ୟ ଶଙ୍କରର ଉପସ୍ଥିତ ମଧ୍ୟ କିଛି ଦୃଢ଼ ଦମ୍ଭ ହୋଇପାରିନଥାନ୍ତା ସରକାରର ବିଭତ୍ସ ବ୍ୟୁହ ରଚନାରେ । କି ବିଡ଼ମ୍ବନା ! ଯାହାଙ୍କୁ ଏ ମଣିଷ ନ୍ୟାୟ ମାଗେ ସେ ହିଁ ହତ୍ୟା କରେ , ହାତ କାଟିନିଏ , ଶବ ଉପରେ ପାଦ ରଖି କହେ “ତମେ ଅସଭ୍ୟ , କୁଳିନ , ଅମଣିଷ ଓ କଦାକାର” । କଥାକାର ଠିକ କହିଛନ୍ତି ପ୍ରକୃତି ନିଜର ବିବର୍ତ୍ତନ କରାଏ କିନ୍ତୁ ମଣିଷ ପ୍ରକୃତିର ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଜୋର ଜବରଦସ୍ତ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଏ । ଆଜି ସେଇ ଅଞ୍ଚଳ ଖୁବ ପ୍ରଗତିଶୀଳ । କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶ୍ନ ଆସେ କି ଏ ପ୍ରଗତିର ମୂଲ୍ୟ କେତେ ? ଏବେ ମଧ୍ୟ ଧୂଳି କାଦୁଅରେ ପୋତି ହୋଇପଡ଼େ ସଭ୍ୟତା । ଏତେ ପ୍ରାଚୁର୍ଯ୍ୟରେ କ’ଣ ପାହାଡ଼ର ସୁଗନ୍ଧ ବାଜୁଥିବ ସେମାନଙ୍କୁ ?

   ଶେଷ ଦୃଶ୍ୟ ଏକ ରକ୍ତାକ୍ତ ଇତିହାସ । ଏକ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ କଳଙ୍କିତ ଅଧ୍ୟାୟ ମୌନ ରହିଥିବା ବାକି ଜନଜାତି ପାଇଁ । ଉପନ୍ୟାସଟି ପଢ଼ିଲେ ପାଠକ ଜାଣିପାରିବେ । ଯାହାର ମୂକସାକ୍ଷୀ ନେଇ ଏବେମଧ୍ୟ ଠିଆହୋଇ ରହିଛି ଗୋଟିଏ ସ୍ମାରକ ସେଇ ଅଞ୍ଚଳରେ । ଆଉ ଶଙ୍କର ! ଜଣେ ଉଦାହରଣ ଆସନ୍ତା ଭବିଷ୍ୟତର । ହୁଏତ ଆପଣ ଶଙ୍କର ହୋଇପାରନ୍ତି କିମ୍ବା ମୁଁ ! କିନ୍ତୁ ଏତେବଡ଼ ଦୁଃଖର ପାହାଡ଼ରେ ଠିଆହୋଇ ପାରିବା ତ ?

   ଚମତ୍କାର ବିଷୟବସ୍ତୁ ଯାହା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ଗୁପ୍ତ ଇତିହାସ କିମ୍ବା ଅନାଲୋଚିତ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ଲୁଚେଇ ଦିଆଯାଇଛି ବର୍ତ୍ତମାନର ବିକାଶଉନ୍ମୁଖୀ ଚିନ୍ତାଧାରାରେ । ପ୍ରେମ , ଭୂମି ପ୍ରେମ ଓ ସାମାଜିକ ସ୍ବୀକୃତିକୁ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଇଅଛି । ରାଜନୀତି , ଶିଳ୍ପନୀତି , ପ୍ରେମନୀତି ଓ ସମାଜନୀତି କିପରି କିଛି ଅବହେଳିତ ହୋଇପଡୁଛନ୍ତି ତାହାର ଚର୍ଚ୍ଚା ନିହାତି ଆବଶ୍ୟକ ଥିଲା । ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା ଏକ ଶିଳ୍ପ କୈନ୍ଦ୍ରିକ ବୋଲି ପରିଚିତ କିନ୍ତୁ ଏହା ଏକ କୂଟ ରାଜନୈତିକ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ରର ପଶାପାଲି ଏହା ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ ଓ ସର୍ବବିଦିତ ହେଉଛି । ଏପରି ଏକ ନୂତନ ଓ ସତ୍ୟ ଆଧାରିତ କାହାଣୀ ପାଠକଙ୍କୁ ଭେଟି ଦେଇଥିବାରୁ କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଅମରେଶ ବିଶ୍ୱାଳଙ୍କୁ ଅଶେଷ ଅଶେଷ ଧନ୍ୟବାଦ । ଆଶାକରୁଛି ପାଠକଙ୍କୁ ନୂଆ ଅନୁଭୂତି ଦେବ ଏକ ସତ୍ୟତାର ।

                                      ◆◆◆

କଥାକାରଙ୍କ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କୃତି....

✍️ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଢେଙ୍କାନାଳ ୭୫୯୦୧୬

"ତାପସୀ" ଦୁର୍ଗା ହୁଅ , ସଂହାର କର । ପ୍ରଣାମରେ ଲୁହ ନୁହଁ ଗର୍ବ ରହିବ ।

 ଉପନ୍ୟାସ “ତାପସୀ”

"(କର୍ମ-କଷଣ ଦେହ ସହେ ,

 ଅରଣ୍ୟେ ଅଜଗର ପ୍ରାୟେ)"

✍️ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ କାହ୍ନୁଚରଣ

ପ୍ରଥମ ସଂସ୍କରଣ ୧୯୮୭ , ଶ୍ରୀ ରାମ ନବମୀ

    ଉପନ୍ୟାସ ବିଷୟରେ ବହିରେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ତଥ୍ୟ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ କଥାକରଙ୍କ ଅନ୍ୟ ୫୩ ଟି ସୃଜନ ବିଷୟରେ ଶେଷ ପୃଷ୍ଠାରେ ଲିଖିତ ଅଛି । ୩୬୪ ପୃଷ୍ଠାର(ଅର୍ଦ୍ଧପାଖ ଗଣା) କାହାଣୀ ।

   ୫୦ ଗୋଟି କାଗଜ ଖେଦି ଗଲାପରେ ଅନୁଭବ ଭିନ୍ନ ନେଉଛି କିନ୍ତୁ କୁସୁମ ଓ ପରଶୁ ଜେନା ଝୁଅ 'ନଉଲି' ର ଚିଠି ସରୁନି ! କେତେ କେତେ କଥା-ନଥା , ଲୁହ-ଲହୁ , ଭଲ-ମନ୍ଦ ଅଛି । ସତରେ ଯାହା ସହ ଘଟେ ସେ ଘାଟେ ମୁହଁ ଦେଇ ବଖାଣେ । କିଏ ଗୋଟିଏ ଓଡ଼ିଆ ଅଛି ଏଇ ଚିଠିରେ ତା’ ନିଜ ଜୀବନର ଗଣ୍ଠିଏ ଦୁଃଖ ନଦେଖିବ ଦେଖିଆ ?

  ୨୦୦ଫର୍ଦ୍ଦ ସରିଲା ବେଳକୁ ଲାଗେ କାହାଣୀ ଆରମ୍ଭ ହୋଇନି ଯେମିତି । ୧୦୦ ସରିକି ପୃଷ୍ଠାରେ କିନ୍ତୁ ଚିଠି ନସରିଲା ! ତାପସୀ ଅର୍ଥାତ ତପସ୍ୱୀନି ! ସଂସାର ଭିତରେ ଏତେ ଦୁଃଖ କଷ୍ଟ ସହି ସ୍ଥିତପ୍ରଜ୍ଞ ରହିଛି ନଉଲି । ଗାଁ’ରେ ପ୍ରତି ଘରେ ଘରେ ଜଣେ ନଉଲି ଅଛନ୍ତି । କାହା ଭାଗ୍ୟରେ ପତି ପରମେଶ୍ୱର ଗୋଟିଏ ଦୈତ୍ୟ ତ କାହା ଭାଗ୍ୟରେ ଶାଶୁମା ଗୋଟିଏ ଡାକିନୀ ! ସବୁ ବିଧାତାର ଖେଳ ଲୋ ମା !! ଶଃ... ଏଭଳିଆ ଘୋଡ଼ା ମଦୁଆଙ୍କୁ ବାହା ହୋଇ ଜୀବନ ରଖିବା ଅପେକ୍ଷା ବିଷ ଦେଇ ମାରିଦେବା ଭଲ । କିନ୍ତୁ ସଉତୁଣୀ ହିସାବରେ ନଉଲୀଟି ଭାରି ଭଲ ପିଲା । କିଏ ଅବା ନିଜ ଦୁଇମାସ ଛୁଆ ଭୁଲି ସଉତୁଣୀ ପୁଅକୁ ଥନ ମେଣ୍ଢେଇ ଦେବ ? ଖାଲି ଯାହା ବାପ ଟି ତା’ର ମରିଗଲା ବୋଲି ବିଧବା ମା’ର ଦକ ବଢ଼ିଥିଲା ନା ! ନଚେତ କ'ଣ ଗାଁ’ରେ ନଉଲୀ ବିହା ହୋଇ ନଥାନ୍ତା ନା କଣ୍ ? 

ଲୋକ ବଚନ

ଆଜିକାଲି ଭାରି ପାଚନ !

ଲୋକ ମୁହଁରେ ତୁଣ୍ଡି ବାନ୍ଧିବ କିଏ ? ପୋକ ପଡ଼ୁ ।

   ଅବଶ୍ୟ ମୁଁ ଭାବିଥିଲି "ପରଶୁ ରାଉତ" ଜଣେ ଖଳନାୟକ ! କିନ୍ତୁ ଓଲଟା କଥା । ସେ ଜଣେ ନିର୍ମାୟୀ ଲୋକ । ସାଧାରଣ ବାପଟିଏ । ଆହାଃ... ଏପରି ମରଣ କାହିଁ ଲେଖେ ବିଧାତା କେଜାଣି ? ଆଉ ଏ ଦୁଃଖନ ? ବାଇଆଟିଏ । ମୁଁ ଭାବିଥିଲି ନାୟକ ! କିନ୍ତୁ ଏ ନଉଲୀ, ତା ବୋଉ, ଶାଶୁ ଆଉ ଶୋଭା ଗୋଟିଏ ଦୁଃଖର ଯାତ୍ରୀ ଯାହା ।

   ଇତିମଧ୍ୟରେ ଆଉ ଗୋଟିଏ ଚରିତ୍ର କଥା ନଲେଖି ରହିହେବ ନାହିଁ । ନାଁ "ଦୂତିକା" । ନାଁ କୁ ନେଇ କାହାଣୀର ଭାଗରେ ଗୋଟିଏ ଚରିତ୍ର ଦେଇଛନ୍ତି ଶ୍ରୀ କାହ୍ନୁଚରଣ । ଗାଁ ର ସୋସିଆଲ ମିଡ଼ିଆ ମାଇପି ଗୋଟିଏ !!!  ଆଉ ନଉଲୀ ? ଗାଁ ଝିଅ ଟି !!! ଏଇଭଳି ମାଇକିନାଙ୍କୁ ଗୋଡ଼େଗୋଡ଼େ ଚିହ୍ନେ ଯେ ! ଯା ! ଆଇଥିଲା କ’ଣ ନା ଦାନ କର ! ଶଃ । ମଦ ପିଇ ମାରୁଥିବା ଲୋକ ପାଇଁ ଦାନ ରେ କଣ ସବାଡ଼ ହେବ ?

   ଧେତ୍ … ନଉଲୀ ଲେଖିଥିବା (ଲେଖୁଥିବା) ଚିଠିରେ ରାଣ୍ଡି ପୁଅ(ମୋତେ ଦୋଷ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ , ଫକୀରମୋହନଙ୍କ ଠାରୁ କାହ୍ନୁଚରଣ ଙ୍କ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏ ଶବ୍ଦ ଅଛି) ଯୋଗିଆର ଯେଉଁ କଲିଜା ! ସେ କଳିଜା ସାନ ସାନ୍ତରା ପୁଅ ଦୁଃଖନର କାହିଁ ? ଖାଲି ପୋଖରୀ କୁ ଡେଇଁ ଦି-ଟା ନିଆଶ୍ରି ପତର ଓଜନ ଜୁଆନ ଟୋକିଙ୍କୁ କଇଁ ନାଡ଼ ରୁ ଟାଣି ଆଣି ବଞ୍ଚେଇଲେ କଣ ନିଆଲ ହୋଇଯାଉଛି ! ମରିଥିଲେ ବରଂ ନଉଲୀ ସେଇ ପୋଖରୀ ପଙ୍କ ପାଣିରେ ତରି ଯାଇଥାନ୍ତା ଯେ ! 

   ୨୩୦ ପୃଷ୍ଠା ଅଧରୁ ଚିଠିଟି ସରିଲା । ଅନେଶତ ଅଧରୁ ବୋଧେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ୧୩୦ ପୃଷ୍ଠାର(ଫାଳିକିଆ) ଚିଠି ଗୋଟିଏ ! ହୁଏତ ସାହିତ୍ୟ ଉପନ୍ୟାସ ଇତିହାସର ଏକମାତ୍ର ଦୀର୍ଘଚିଠି । ତଥାପି ଲାଗିଲା ଅଧାରେ ରହିଲା । 

 ଚିଠି ସରିଲା ନହୁଲିର । କିନ୍ତୁ ଦୁଃଖର ଘଡ଼ା ଟା ଖୋଲିଗଲା ଦୁଃଖନ ର ଛାତିରେ । ସୁଖର ଦିନ କଟାଇବାକୁ ଯାହାକୁ ଦୂର କରିଥିଲା ! ତାହାର ହାଡ଼ ରକ୍ତ ରୁ ବଜ୍ର ସଦୃଶ ଚିଠି ଚୁରମାର କରିଲା ଦୁଃଖନ କୁ । ଲୋକେ କହିଲେ "ଭଲରେ ଥାଉ କି ମନ୍ଦରେ ଥାଉ , ତା ଭାଗ୍ୟ ସେ ଭୋଗ କରୁଛି । ମୋର କି ଚାରା ?" 

   ସତରେ ଆମେ ଜଣେ ଜଣେ । ନିଜ ନିଜର ପୃଥିବୀରେ ।

"...ସେବେକା ନହୁଲୀ ଏବେକା ନହୁଲୀ ନୁହେଁ । ଅରଣ୍ୟର ଅଜଗର ପରି ସେ ତା'ର କର୍ମର କଷଣ ସହି ପାଷାଣ ପରି ଟାଣ ହୋଇଯାଇଛି । ଏବେକାର ଜୀବନ ତାକୁ ଆରେଇଗଲାଣି ।" ଏଇ ପଦକ କଥାରେ ଛାତିରେ ଗୋଟିଏ ପାହାଡ଼ ଲଦି ଦୁଃଖନ କହିଥିବ ! ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଭାଗ୍ୟକୁ ଆଦରି ନେଇ ବଞ୍ଚିବା ଶିଖିଛି ଯଦି ଆଉ କିଏ ଜାଣିଥାଏ ତେବେ ଏ ସମ୍ବନ୍ଧ ଖୁବ୍ ଗହୀର ।

   କି କପାଳ କେଜାଣି ! ଯେଉଁ ଦୂତିକା ର "ଆ ଘର କଥା ତା ଘରେ , ତା ଘର କଥା ଆ ଘରେ" ବୋଲି ନାକ ଟେକୁଥିଲା 'ନହୁଲୀ' ! ସେଇ ବଡ଼ ବୋଲା ଜେଲ ଜିଆ ଯୋଗିଆ ମା ଦୂତିକା କୁ ଲୋଡ଼ା ସବୁବେଳେ !! 

ଅଖଞ୍ଜ ଶାଶୁ ,

ଏକା ବୋହୂ !!!

କି ଉପାୟ ଆଉ ?

    ତଥାପି ଦୂତିକାର ପୁଅ ରାଜା ପୁଅ ବିକ୍ରମକୁ ବାଡ଼େଇ ଜେଲଗଲା । କ’ଣ ଢୋ ହୋଇଗଲା କି ତା'ର ! ତେବେ ସାନ୍ତରା ମଧ୍ୟ ଜେଲ ଗଲେ । ଛୁରୀ କିଏ କାହାକୁ ମାରିଛି ଦଇବ ଜାଣେ । ଏଣେ ଯୋଗିଆ ଭଳିଆ ଜଣେ ହେଣ୍ଟାଳିଆ ଗଜା ମରଦ ଦରକାର ବିଶି  ଇଶୋଇର ଗୋଦରା ଗୋଡଟି ଛାଡ଼ି ବାକି ତିନୋଟି ଠୁକେଇ ଦେବାକୁ । ବିଚାରି ଶୋଭା ଟିକିଏ ଶାନ୍ତିରେ ତା ଘରେ ରହନ୍ତା ।

   ଉପନ୍ୟାସଟି ସରିଲା । ସରିଲା ନାହିଁ ତ ଭାରେ ଦୁଃଖ ଲଦିଦେଲା କି ଆଉ ! ସତରେ ନହୁଲୀ ଟି ‘ତାପସୀ’ ପାଲଟି ଯାଇଛି । ଦେବୀଟିଏ ହୋଇସାରିଛି । ନହେଲେ ଧରିତ୍ରୀ ଭଳି ଏତେ ବୋଝ କେମିତି ସମ୍ଭାଳିଛି ?

   ନଉଲୀ ପରି ନାରୀଙ୍କୁ ନତମସ୍ତକ ପ୍ରଣାମ । କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ଗା ହୁଅ , ସଂହାର କର । ପ୍ରଣାମରେ ଲୁହ ନୁହଁ ଗର୍ବ ରହିବ ।

                             ◆◆◆

✍️ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଢେଙ୍କାନାଳ ୬୫୯୦୧୬

     #ଗଳ୍ପକବିତା

ହୃଦୟର ସ୍ୱର୍ଗପୁର - ଯାଜପୁର

    ମୋ ନାଁ ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ , ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ନୃସିଂହ ଚରଣ ସାହୁ ଓ ବିଦ୍ୟୁତ ଲତା ସାହୁଙ୍କ ବଡ଼ପୁଅ , ଘର-ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଜିଲ୍ଲା-ଢେଙ୍କାନାଳ ୭୫୯୦୧୬ । ଏଇ ହେଉଛି ମୋ ପରିଚୟ । ଏଇ ପରିଚୟ ମୋର ଖୁବ ଏକ କୌତୁକ ସୃଷ୍ଟି କରାଇଥିଲା ପିଲାଦିନେ , ଯାଜପୁରର ଭିନ୍ନଭିନ୍ନ ଗାଁ’ରେ, ଯେହେତୁ ମୋ ଦୁଇ ମାମୁଁଘର (ଡଙ୍କାରୀ ଓ ଘାସିବର) , ପାଞ୍ଚ ପିଉସୀଙ୍କ ଘର , ୬/୭ ଜଣ ଭଉଣୀଙ୍କ ଘର , ଓ ଆଠ/ଦଶ ଅନ୍ୟ ବନ୍ଧୁବାନ୍ଧବଙ୍କ ଘର ଓ ଏବେ ଶ୍ବଶୁରଙ୍କ ଘର ଏଇ ଜିଲ୍ଲାରେ । ସେଇ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ତ ମୁଁ ନିଜକୁ ଅଧା ଯାଜପୁରିଆ ଭାବେ । ଅନେକବେଳେ ମୋତେ ଶୁଣିବାକୁ ମିଳେ “ଢେଙ୍କାନାଳିଆ , ଢେଙ୍କୁ କିମ୍ବା ବଣୁଆ” । କିନ୍ତୁ ଏଇ ପରିଚୟ ମୋର ବହୁତ ସୁନ୍ଦର ଓ ପସନ୍ଦ ଥିଲା , ଅଛି । ଆତ୍ମୀୟ ଲାଗେ । ଯେଉଁଠି ନିଜ ଭୂଇଁର ପରିଚୟ ଆତ୍ମୀୟ ଲାଗେ ସେଇ ସବୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ନିଜକୁ ଆନନ୍ଦ ଲାଗେ ଠିକ ଏଇ ଯାଜପୁର ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନ ସଦୃଶ । ପହିଲି ପ୍ରେମ ସଦୃଶ ।

  ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପରୁ କଥାକାର ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଜ୍ୟୋତି ପ୍ରକାଶ ମହାପାତ୍ର ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି ନିଜ କାହାଣୀରୁ । ସ୍ମୃତି ଗୁଡ଼ିକ କିପରି ଅଭୁଲା ହୋଇ ଚିରକାଳ ରହିଯାଏ ସେଇ କଥା । ପ୍ରେମ ହେଉ କିମ୍ବା କାହାପ୍ରତି ଏକ ନିବିଡ଼ ସମ୍ପର୍କ ଗଢ଼ିଉଠିବା ଏକ ଅନ୍ତରଙ୍ଗ ଆଳାପ ଭାବେ ଦ୍ଵିତୀୟ କାହାଣୀରେ ଉପସ୍ଥାପିତ କରେଇଦେଲେ । କାହାଣୀଟି ମୁଁ ଟ୍ୱିଟର ରୁ ପଢ଼ିଥିଲି , ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଅରବିନ୍ଦ ପାଢ଼ୀ ମହାଶୟଙ୍କ ଏକ ରିପ୍ଲେ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଥିଲି । ଏଇତ ସମ୍ପର୍କ । ଆଜି ମଧ୍ୟ ଶ୍ରୀମତୀ ଉଷା ପାଢ଼ୀଙ୍କୁ ଢେଙ୍କାନାଳ ଝୁରୁଛି ସେଇଭଳି ଯାଜପୁରରେ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଅରବିନ୍ଦ ପାଢ଼ୀଙ୍କୁ । କିନ୍ତୁ ମୁଁ ବହିଟି ପ୍ରାପ୍ତ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଖୋଜିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲି “ଅପରାହଣର ଚିଠି” ! କାହିଁକି କେଜାଣି ସାର୍ ଙ୍କ ଅନେକ ଗଳ୍ପ କବିତା ଭିତରେ ସେଇ କାହାଣୀଟି ମୋତେ ଖୁବ୍ ଛୁଇଁଥିଲା । ହୁଏତ ମୋର ଚିଠି ପ୍ରତି ଦୁର୍ବଳତା ପାଇଁ କିମ୍ବା କାହାଣୀରେ ଥିବା ସ୍ପଷ୍ଟ ବନ୍ଧୁତା ପାଇଁ ଜାଣିନି । ଆଃ… ସେଇ କାହାଣୀଟି କେତେଥର ପଢୁଛି ନୂଆ ଲାଗୁଛି । ସେତେ ଆତ୍ମିକ ଲାଗୁଛି ।

   ଷଷ୍ଠ ଗଳ୍ପ ‘ଅନୁନାନୀ’ ଦୁଃଖର ଏକ ଅନୁନୟ ପରିପ୍ରକାଶ । ବେଳେବେଳେ ଦୁଃଖ ସବୁକିଛି ନେଇଯାଏ କିନ୍ତୁ ଅନୁନାନୀ ଭଳି ବଞ୍ଚିବାକୁ ହୁଏ ଆଉ କାହା ପାଇଁ । ଯେମିତି ପରବର୍ତ୍ତୀ ଗଳ୍ପ ‘ବୁଢ଼ୀ କଂଟେଇ’ ରେ କେଇ ଦିନର ସମ୍ପର୍କ ! ଏଇତ ଯାଜପୁର ! ଲୁହ , ହସ , ବିଚ୍ଛେଦ ଓ ବନ୍ଧୁତାର ଖିଅ । ଭାବ ଦିଆନିଆର ସୁଅ । ସେଇ ଭାବ ଟିକକ କେତେବେଳେ ଆଣିଦିଏ ‘ଜଇଆ ପାଗଳ’ ପ୍ରତି ସହାନୁଭୂତି ତ ‘ଜହ୍ନ ରାତିର ଝିଅ’ ପାଇଁ ଟିକିଏ ମିଠା ଯନ୍ତ୍ରଣା ।

  “ଅନନ୍ତ ଗୋପାଳ ମେସ୍ (ଏବଂ ଲିଟିଲ ସିସ୍) ଓ ନକୁଳ ଦୋକାନ” କାହାଣୀ ନୁହେଁ ବରଂ ଅତୀତ ଝୁରି ହେଉଥିବା ପୂର୍ବ ଦଶକଗୁଡ଼ିକରେ ବଞ୍ଚି ଆସିଥିବା ଏକ ହୁତାସପଣ । ମଣିଷ କିପରି ମଣିଷଙ୍କୁ ଝୁରିହୁଏ ଏତେ ଭାବ ହୃଦୟରେ ସାଇତି ସେଇ ବ୍ୟାଖ୍ୟା । ‘ମହାବାତ୍ୟା’ ପରେ “ଝିଅ ଦେଖା” ଗଳ୍ପଟି ମୋତେ ଏକ ଅଦୃଶ୍ୟ ମହାବାତ୍ୟାର କୀୟଦଂଶ ଲାଗିଲା । ଯେପରି ‘ଲୀନା’ ଚରିତ୍ର ନୁହଁ , ଆଜିପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କଥାକାର ହିଁ ନିଜକୁ ସେଇଠି ନିଶ୍ଚଳ କରେଇ ଠିଆ କରି ଦେଇଛନ୍ତି । ବୁଦ୍ଧ ପାଲଟି ଯାଉଛନ୍ତି ନିଜେ ।

   ଅବଶ୍ୟ ଗୋଟିଏ ଦୁଇଟି କାହାଣୀ ଟିକିଏ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଲାଗିଲା ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷରେ । ଅଧିକ ଭାବପ୍ରବଣତା ନେଇ କାହାଣୀର ମୂଳଦୁଆ ଟିକିଏ ଭିନ୍ନତା ଆଣିଦେଉଥିଲା ତ ବେଳେବେଳେ କଥାକାରଙ୍କ କାହାଣୀରେ ଯାଜପୁର କେବଳ ଗୋଟିଏ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସ୍ଥାନର ବଳୟରେ ବିଦ୍ଧ ହୋଇଯାଉଥିଲା । ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲା ସେଇଠୁ ମୁକୁଳି ଚାଲିଯିବାକୁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ଅନେଇ ରହିଥିବା ପ୍ରତ୍ୟକ ଗାଁ , ନଈ , ଯୋର ପାହାଡ଼ ଆଡ଼କୁ । ସେ ଲଳିତଗିରିର ଏକାନ୍ତକୁ ।

   ‘ମଝିଆଁ ପିଉସୀ’ ଓ ‘ପୁରୀ ଗପ’ ଦ୍ୱୟରେ ପାରିବାରିକ ଆନ୍ତରିକତା ଯେତେ ମିଳିଲା ଠିକ ସେଇଭଳି ଅତ୍ମୀୟତା ମିଳିଥିଲା ‘ପାଟପୁର’ ଗଳ୍ପରେ । ପାଟପୁର ହୁଏତ ମୁଁ କେବେ ଯାଇଥିବି କିନ୍ତୁ ମନେନାହିଁ । ଏଥର ପାଟପୁର ଗଲେ ଗଳ୍ପ ଚରିତ୍ରମାନେ ହୁଏତ ମନେପଡ଼ିଯିବେ । ପ୍ରତ୍ୟକ ଗଳ୍ପରେ ଏଇ ସମ୍ବନ୍ଧ ଗୁଡ଼ିକୁ ଏତେ ନିଖୁଣ ଭାବେ ଖଞ୍ଜିଛନ୍ତି ଯେ ପାଶୋରିବା ଟିକିଏ କଠିନ ହୋଇଯିବ ।

   ସିନେମା ଓ ଦୂରଦର୍ଶନ ପ୍ରତି ସେ ସମୟର ସଠିକ ଦୁର୍ବଳତାକୁ କାହାଣୀରେ ଅତି ଚମତ୍କାର ଭାବେ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଅଛି । କିନ୍ତୁ ‘ସାମ୍ବାଦିକ’ କାହାଣୀ ମୋତେ ବେଖାପ ଲାଗିଲା । ମନରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଲା ସତରେ ସାମ୍ବାଦିକ କେବେ ନିଜ ବୃତ୍ତି ଉପରେ ସଠିକ ଖବର ଦିଅନ୍ତି ନାହିଁ ବାକି ଗଳ୍ପ ସଦୃଶ ।

  ବିରଜା ବେଢ଼ାରେ ମୁଁ ନିଶବ୍ଦ ହୋଇଯାଇଥିଲି ପ୍ରାୟ ଦୁଇବର୍ଷ ଆଜିର ପୂର୍ବରୁ ଯେତେବେଳେ ଗଳ୍ପଟି ଟ୍ୱିଟର ମାଧ୍ୟମରେ ପଢ଼ିଥିଲି । ଅନେକ ଖୋଜିଥିଲି ଗୁଗଲରେ କଥାଟି ସତ କି ଉଡ଼ା । ଭାରି ମନଦୁଃଖ ହୋଇଥିଲା , ଏବେ ମଧ୍ୟ । ଭାବେ ସତରେ ମା’ଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ବଦଳି ହୋଇଯାଇଛି ? ତେବେ ଏ ଜାତି ସହୁଛି କେମିତି ? କି ବିଶ୍ୱାସ ରଖିଛି ସେଇ ସ୍ଥାନରେ ! ନୂଆ ମୂର୍ତ୍ତିରେ ପୁରୁଣା ଭାବ ! ସେଇଥିପାଇଁ ଆମ ଓଡ଼ିଆ ଅତି ଉଦାର ।

   କଥାକାରଙ୍କ ଏଇ ସମ୍ପର୍କ ଉଦାରତା ସୁଅରେ ଗୋଟିଏ ଗଳ୍ପ “ଏକ ଛୋଟି ସି ଲଭ ଷ୍ଟୋରି” ଅତି ସାବଲୀଳ ଲାଗିଲା , ସେତିକି ତାଙ୍କ ସମ୍ପର୍କ କୃପଣତା ଅର୍ଥାତ ଯୋଡ଼ି ପାରୁନଥିବା ଅତୀତକୁ ଆନମନା କରିବା ଲାଗିଲା । କିଛି ଗଳ୍ପରେ ଏଇମିତି ସମ୍ପର୍କକୁ ଅଧା ବାଟରେ ଛାଡ଼ି ବଢ଼ିଯାଇଛନ୍ତି । ନଈଟିଏ ପରି । କାହାଣୀ ଗୁଡ଼ିକରେ ନିଜ ଜୀବନର ସ୍ପଷ୍ଟତା , ଉଦାରତା ଓ ସତ୍ୟତା ହିଁ ଅତି ଘନିଷ୍ଠ କରିପକାଇବ ପାଠକଙ୍କୁ ।

   ସଙ୍କଳନଟି ପଢ଼ିଲା ବେଳେ ଅନୁଭବ ହେଲା ଯେପରି ଏସବୁ କାହାଣୀ ନୁହେଁ , କଥାକରଙ୍କ ସ୍ୱଜୀବନ ଉପନ୍ୟାସ । କାହାଣୀ ଗୁଡ଼ିକ ଗୋଟିଏ ପରେ ଗୋଟିଏ ଅନୁଚ୍ଛେଦର ଆକାର ନେଇ ଆସୁଛି ନିଜର ପର୍ଯ୍ୟାୟ ମେଲେଇ । ସେଇ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ପାଖୁଡ଼ା ମେଲେଇ ଗାଥା ଶୁଣାଉଛନ୍ତି ଚରିତ୍ରମାନେ । ଗଳ୍ପରେ କେବଳ ଯାଜପୁର କାହାଣୀ ରହୁନାହିଁ , ରହୁଛି ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତି , ଭୂଗୋଳ , ସାହିତ୍ୟ ଓ ସମାଜର ସ୍ଥିତି । ସମୟ କିପରି ବଦଳିବା ସହିତ ବଦଳିଛି ମାନସିକତା ଓ ସାମାଜିକତା ତାହା ପଢ଼ିବାକୁ ମିଳୁଛି । କିନ୍ତୁ କଥାକାର ଯାଜପୁର ପୁରପଲ୍ଲୀଙ୍କୁ ଅତି ଅଳ୍ପ ଆଙ୍କିଛନ୍ତି । କେଉଁଠି କଦପା ଯଦି ଯାଜପୁର ଟାଉନ ବ୍ୟତୀତ ଗାଁ ନାଁ ଆସିଯାଏ ମୁଁ ଗଳ୍ପଟି ତନ୍ନତନ୍ନ କରି ପଢ଼େ । ମନେପଡ଼େ ମାମୁଁ ଘର , ବ୍ରାହ୍ମଣୀ , ବୈତରଣୀ , ଗେଙ୍ଗୁଟି ନଦୀ , ନଈ ବଢ଼ି, ଆଖୁ , ବାଦାମ କିଆଡ଼ି ଓ ଅନେକ ପଳାଶ ବନ ।

   ଶେଷରେ ଯାଜପୁର କବିତା । ଆଃ... ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନର ମୁଖପତ୍ର ଏ । କଥାକାରଙ୍କ ଗଳ୍ପ ପରି କବିତାରେ ମଧ୍ୟ ନିବିଡ଼ ଆବେଗ । ଏଇ ଆବେଗ ଓ ପ୍ରେମ ରହୁ । ଯାଜପୁର ବହିଟି ପାଠକ ସ୍ନେହୀ ହେଉ । ଠିକ୍ ମା ବିରାଜାଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ସଦୃଶ ।

            ଯାଜପୁର !

            ତୁମକୁ ଦେଖେ ମୁଁ ନିତି

            ବିରଜା ବେଢ଼ାରେ ,

            ପିତୃପୁରୁଷଙ୍କୁ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଦେଲାବେଳେ

            ନାଭିଗୟା ଅନ୍ଧାରି ଗୁମ୍ଫାରେ । (ସଙ୍କଳନରୁ ଉଦୃତ)

                                     ◆◆◆

✍️ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

କବିତାସିଦ୍ଧ ହାତର ଗଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ…

କବିତା: ଅଳକା ସନ୍ୟାଲ 

ଆଜି ଆକାଶରେ ଆକାଶ ହିଁ ନାହିଁ 

ପାଣି ବିଷାକ୍ତ 

ମାଟି ବି ଦିଶୁଛି ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ କ୍ଷେତ ପରି 

ଚାଲୁଛନ୍ତି  ଯାହା ଆଠ ଦଶଟି ପକ୍ଷହୀନ ପକ୍ଷୀ ଗୋଡ଼ ଟେକିଟେକି 

 

କବିତା: ସ୍ଥାନ ନିରୂପଣ 

ମୁଁ ଗଲିନାହିଁ ତୁମ ପାଶେ 

ଛୁଇଁଲିନି ତୁମ ମଲା ଦେହ 

କାଳେ ତୁମେ ଚେଇଁ ଉଠି କହିବ

ମୁଁ ତୁମର କେହି ନୁହଁ, କେହି ନୁହଁ.....

  ଏଇତ ମାତ୍ର ଦୁଇଟି କବିତାର ପଂକ୍ତି ମାତ୍ର ! ଏଇପରି ଶହଶହ କବିତା ରଚନା କରିଥିବା କବିଙ୍କ ହାତରୁ ଯେ ସୁଠାମ ଗଳ୍ପ ଜନ୍ମନେବେ ତାହା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର କଥା ନୁହେଁ ବରଂ ମୋତେ ଦ୍ଵନ୍ଦରେ ରହିଲା ଭଳି ଲାଗିଥିଲା । ସତରେ କବିତାଗୁଡ଼ିଙ୍କୁ ଅଧିକ ତର୍ଜମା କରିହେବ ନା ଗଳ୍ପଙ୍କୁ ? ସେଇ ସନ୍ଦିହାନ ନେଇ ଆରମ୍ଭ କଲି ଗଳ୍ପ “ମଧୁ କିନ୍ନର” । ମଧୁ’ର ଶାରୀରିକ ତର୍ଜମା ଓ ଭାବ ବିନ୍ୟାସ ନେଇ ଯେଉଁ କାହାଣୀ ସୃଷ୍ଟି ହେଲା ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ପାଠକ ନିଶ୍ଚିତଭାବେ ମଧୁ’କୁ ସହାନୁଭୂତି ଦେବା ହୁଏତ ସ୍ୱଭାବିକ । କିନ୍ତୁ ମୋ ମନରେ ଯେଉଁ କାର୍ପଣ୍ୟତା ସୃଷ୍ଟି ହେଲା , ତାହା ମଧୁ’ର ଦିନର ଧନ୍ଦା ଓ ରାତିର ଧନ୍ଦାକୁ ନେଇ ! ହଁ ଅବଶ୍ୟ ଏହା ସାଧାରଣ କଥା ହୋଇପାରେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ । ଭିମାକୁ କାହାଣୀରେ ଖଞ୍ଜିବାଟା ଆଶୁତୋଷଙ୍କ ଲେଖନୀ ସଞ୍ଚାଳନର ପ୍ରକ୍ରିୟା ଟିକିଏ ଭିନ୍ନ ଲାଗିଲା । ମଧୁ ସହିତ ଯାନିଆ , ବେଙ୍ଗଲି ଓ ହୀରା ଜଣାଇଦେଲେ ଯେ ; “ଅଟ୍ଟହାସ୍ୟ ଓ ଦେହର ମିଳନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଭିନ୍ନ । ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିନ୍ନ ।” 

   ଗଳ୍ପ ସରିଆସିଲା ବେଳକୁ ମୋ ଉନ୍ମାଦ ଟିକିଏ ଊଣା ହୋଇପଡ଼ିଲା ଶେଷ ଦୃଶ୍ୟ ନିମନ୍ତେ । ଏହା ସମ୍ଭବ କି ନା ଜାଣିନି କିନ୍ତୁ ଏପରି ସମ୍ପର୍କରେ ଭୀମା ଉପରେ ମୋର ଏକ ସନ୍ଦେହ ପରଳ ଲାଗିଆସିଥିଲା ।

   ସେଇ ପରଳଟି ନିର୍ବିଘ୍ନରେ ହଟିଗଲା ଦ୍ଵିତୀୟ ଗଳ୍ପ “ମୟୁରୀ ଗୋ”ରେ । ଚରିତ୍ରର ଯେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥାଏ ତାହା ଗଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ କେତେ ପୂରଣ ହୁଏ ; ସେଇଟା ଅଧିକ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରେ । ଜଣକ ଚାଲିଯିବା ପରେ ତା’ ସ୍ମୃତି କେତେ କବଳିତ କରି ରଖେ ସେ ହିଁ ଅସଲ ଭଲପାଇବା ଦର୍ଶାଏ । ସେଇ ସନ୍ଦର୍ଭରେ ମଣିଷଙ୍କ ଭିତରେ ଲେଖକ କେତେବେଳେ ଖୋଜିଛନ୍ତି ପ୍ରେମ , “ବୁର୍ଖା” ଭିତରେ ସମ୍ପର୍କର ଭିଡ଼ ତ “ସାଂସାରିକ”ରେ ଏକ ସାମାଜିକ ମାନସିକ , “କାଳୁ ଛୋଟୁ” ଭିତରେ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ପୃଥିବୀର ସତ୍ୟତା କିମ୍ବା “ଆକର୍ଷଣ”ରେ ଅତିଭୌତିକତାରେ ସୂକ୍ଷ୍ମତା !

   ଇତିମଧ୍ୟରେ ଦୁଇଟି ଗଳ୍ପରେ ସାମଞ୍ଜସ୍ୟ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଶୈଳୀ ଭଲ ଲାଗିଲା ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷରେ ବିଚାର କଲେ । ତାହା ହେଉଛି “ଆମ ଗାଁର ପ୍ରଥମ ଗ୍ରାଜୁଏଟ” ଓ “ପୁରୁଣା ସାଇକେଲ” । କାହାଣୀ ଓ ଶୈଳୀ ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ କେବଳ ସମୟ ଓ ସ୍ଥିତିର । ପ୍ରତ୍ୟକ ଗଳ୍ପରେ ବାରିହେଉଅଛି ଗାଁ’ର ଓଦା ଶୁଖିଲା ଛିଟା । ଗାଁ’ ଶବ୍ଦ(ଅବଶ୍ୟ ଏହା ସହରୀ ବୁଝନ୍ତି କିନ୍ତୁ ବ୍ୟବହାର ମିଠାରେ ଲୁଣ ସଦୃଶ) , ଗାଁ’ ଚାଲିଚଳନକୁ ନେଇ ଗଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ ରଞ୍ଜିତ ହୋଇଉଠେ । ଆଉ ମୁଁ ଆରମ୍ଭରୁ ଯେଉଁ କଥାଟି ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲି କି ଜଣେ କବିତା ଲେଖୁଥିବା କବିର ଗଳ୍ପ କେମିତି ହୋଇଥିବ ? ତେବେ ମୋ ମତରେ ଏବେ ମୋତେ ଗଳ୍ପଗୁଡ଼ିକର ଓଜନ ଜଣା ପଡୁଛି ।

   କିନ୍ତୁ କବିତା ଯାହା କବିର ପ୍ରଥମ ପରିଚୟ ଥିଲା ତାହା ଆପେଆପେ ପ୍ରସ୍ଫୁଟିତ ହୋଇଉଠିଲା “ପିଙ୍ଗଳାର ପଥେ” ଗଳ୍ପର ଏକ କବିତା କୀୟଦଂଶ ରୂପ ନେଇ ।

     “ମୋ ପାଉଣା ବାବଦକୁ ଗଲାବେଳେ

       ବରଟିଏ ଫିଙ୍ଗିଦେଇ ଯାଅ 

       ମୋ ଲଙ୍ଗଳା ଶରୀରକୁ ପିଙ୍ଗଳା କରାଅ ।”

  ଗଳ୍ପରେ ଯେଉଁ ସମର୍ପଣ ଭାବ ଅଛି ତାହା ହୁଏତ ଏକ ଗାଳ୍ପିକ ଓ ପାଠକ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ନୂଆ ସମ୍ବନ୍ଧ ସୃଷ୍ଟି କରିଦେଉଛି । ଗାଳ୍ପିକ ନିଜକୁ ପିଙ୍ଗଳା କରିବାକୁ ଯେଉଁ ଚେଷ୍ଟା କରିଛନ୍ତି ମୁଁ ପାଠକ ହିସାବରେ ସେଇ ଭାବ ମନକୁ ଆସୁଛି । ଦେହରୁ ଦେହାତୀତ ହୋଇଉଠୁଛି କାହାଣୀ , ଠିକ ଧର୍ମରୁ ମାନବୀୟ ହେଲାଭଳି କାହାଣୀ “ରୁକସାନା ପରବିନ” ଗଳ୍ପର ଗୋବିନ୍ଦ ଚରିତ୍ର ଆଖିର ତତଲା ଲୁହ ଭଳି ! 

   ୧୭ଗୋଟି ଗଳ୍ପ , ୧୭ ବିବିଧତା କାହାଣୀର ସମନ୍ୱୟ ପଟ୍ଟଭୂମିରେ । ଅତି ଚେଷ୍ଟା କରିଛନ୍ତି ସେଇ ବିବିଧତା ଭିତରେ ପାଠକଙ୍କୁ ଯୋଗେଇ ଦେବାକୁ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ପାଠକ ରୁଚିର ମାଦକତାକୁ ଏବଂ ମୋ ମତରେ ସଫଳ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି କବି ଆଶୁତୋଷ । ଚମତ୍କାର ଭାବେ ଗଢ଼ି ତୋଳିଛନ୍ତି ଚରିତ୍ର ଗୁଡ଼ିକୁ । ଏ ବିବିଧତାରେ ଦୁଇଟି ଗଳ୍ପ ଭିନ୍ନତା ମଧ୍ୟ ଭଲ ଲାଗିବ । “କୃଷ୍ନାଭିଯୋଗ” ଓ “ପ୍ରେମିକାର ସର୍ତ୍ତ” । ଗୋଟିଏ ପଟେ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ପ୍ରତି ସମର୍ପଣ ତ ଅନ୍ୟପଟେ ପ୍ରେମିକାର ସ୍ୱାଧୀନତା ପ୍ରତି ଅର୍ପଣ । ପ୍ରତ୍ୟକ ଗଳ୍ପରେ କିଛି ନୂଆ ରହିଛି , ଆଜିର ଆଧୁନିକତାର ମୁଁ ଖୋଜିପାଉଛି ପୁରୁଣା ସେଇ ଦିନ ଯାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ବାରିହେଉଛି ଅନେକ ଗଳ୍ପ ଅଙ୍କନରେ ।

   କବି ଶ୍ରୀ ଆଶୁତୋଷ ମିଶ୍ରଙ୍କ ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ‘‘ମଧୁ କିନ୍ନର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଳ୍ପ’’ ୨୦୨୨ ମସିହାରେ ଟାଇମପାସ ପ୍ରଥମା ପୁରସ୍କାର ପାଇଛି ! ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଅରେଇ ଗ୍ରାମରେ ୮ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୯୯ରେ ଆଶୁତୋଷ ମିଶ୍ରଙ୍କର ଜନ୍ମ । ମାତା ଭାଗ୍ୟବତୀ ମିଶ୍ର ଓ ପିତା ଦେବେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର । ଗଣିତ ଅନର୍ସରେ ଯୁକ୍ତ ତିନି ବିଜ୍ଞାନ ସମାପ୍ତ କରିବା ପରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରଶାସନିକ ସେବା ପାଇଁ ନିଜର ପ୍ରସ୍ତୁତି ସହିତ ନିଜର ଲେଖକ ମନୋଭାବକୁ ଅବ୍ୟାହତ ରଖିଛନ୍ତି ଦୁଇଟି ପୁସ୍ତକ ମାଧ୍ୟମରେ । ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନ ବ୍ୟତୀତ ଗୋଟିଏ କବିତା ସଙ୍କଳନ ଲେଖିସାରିଛନ୍ତି । ଆଶାକରୁଛି ତାଙ୍କର ଏ ସାହିତ୍ୟିକ ଯାତ୍ରା ସୁଗମ ଓ ପାଠକଶ୍ରଦ୍ଧେୟ ହେଉ ।

                          ◆◆◆

✍️ ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଢେଙ୍କାନାଳ ୭୫୯୦୧୬

ଗାଳ୍ପିକଙ୍କ ସୃଜନ…

https://amzn.in/d/3aun1xi

https://amzn.in/d/dVSvr3c

ଅଘୋରୀ ! ଉପନ୍ୟାସ ନା ଚେତନାର ଅଗ୍ନିପରୀକ୍ଷା ?

  ‘ଅଘୋରୀ’ ଶବ୍ଦ ଏକ ସ୍ମୃତିମାନସର ବିଚିତ୍ର ଚରିତ୍ର ! ଭସ୍ମ , ଭୂମା , ନିତ୍ୟ ଓ ଈଶ୍ୱରରେ ନିରନ୍ତର ନିମିଳିତ ହେଉଥିବା ଏକ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ବମାନବ । ଯେ ସଂସାରରେ ନିମିତ୍ତ ମାତ୍ର ସ୍ଥୂଳ ଉପସ୍ଥିତ ଥାଇ ଚେତନାରେ ଅହରହ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଉଜାଗର । ଯେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମର୍ପିତ ସମାଜକୁ , ଭବିତବ୍ୟକୁ । ଅଘୋରୀ ସର୍ବଦା ଅବୁଝା ସାଧାରଣ ଜୀବନ ପାଇଁ , ତେବେ ସେଇ ଅଘୋରୀଙ୍କ ଚରିତ୍ରର ଏକ ଉପନ୍ୟାସ ! ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କିନ୍ତୁ ସତ୍ୟ ।

    ସେଇ ସତ୍ୟର ସମୀପ ହୋଇଥିଲେ ଗୁରୁ ତତ୍ତ୍ୱଦର୍ଶୀଙ୍କ ଅକବଳିତ ଶିଷ୍ୟ ‘ସ୍ଥିତପ୍ରଜ୍ଞ’ !

   ଉପନ୍ୟାସିକା ଶ୍ରୀମତୀ ଡ. ପ୍ରଜ୍ଞା ପ୍ରବର୍ତ୍ତିକା ଦାଶ ନିଜ ଶୈଳୀକୁ ଉପସ୍ଥାପନା ମାଧ୍ୟମରେ ଅତି ଗୁରୁତ୍ୱ ଭାବରେ ବାଢ଼ିଦେଲେ ପାଠକଙ୍କ ଚିନ୍ତାଯୁଦ୍ଧ ଭିତରେ “ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବିଚାର , ବାମପନ୍ଥୀ ସନ୍ଦେହ ଓ ଉପନ୍ୟାସ ଉପକରଣ”ର ଉପାଦାନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି । କାରଣ ଯେଉଁ ଅଘୋରୀ ଦେଶ , ଧର୍ମ ଓ ମାନବ ଜାତିର ସୁମନାସ ପାଇଁ ରୁଦ୍ର ଉଦାହରଣ ହୋଇ ରହିଆସିଛନ୍ତି ସେଇ ପୁଣି କାପାଳିକ ? ଅସହ୍ୟ ନା ! କିନ୍ତୁ କାହାଣୀର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଦୃଷ୍ଟିରୁ ସ୍ଥିତପ୍ରଜ୍ଞ ଧୀରେ ଧୀରେ ହୋଇଆସିଥିଲେ ଜଣେ ପ୍ରତିହିଂସାମନସ୍କ କାପାଳିକ , ଅଘୋରୀ ନୁହେଁ । ଏବଂ ସେଇଥିପାଇଁ ଲାଭକଲେ ଆସନ୍ତା ଜନ୍ମଜନ୍ମର ଘୋର ଶ୍ରାପ୍ୟ ଗୁରୁଙ୍କଠାରୁ । ସେଇଠୁ ଆରମ୍ଭ କାହାଣୀ । ପ୍ରଥମ ଭାଗ ସମାପ୍ତରେ , କାପାଳିକ ସ୍ଥିତପ୍ରଜ୍ଞର ଭସ୍ମରେ ।

   ହଁ , ଯଦି ଆପଣ କେଇପୃଷ୍ଠା ପଢ଼ି ଭାବିଥିବେ କାହାଣୀର ଅନ୍ତ କିମ୍ବା ଚଳନ ତେବେ ମୋ ମତରେ ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ଅର୍ଥାତ ବାଇଶି ପୃଷ୍ଠାଟି ଆପଣଙ୍କ ଆନୁମାନିକ ଭାବନାକୁ ଚିପୁଡ଼ି ଶୁଖେଇ ଦବ ।

    କାରଣ ଦ୍ଵିତୀୟ ଭାଗରେ ମୂଳ କାହାଣୀ ସହିତ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଘଟେ । ଅନୁମେୟ , ଉପନ୍ୟାସ ଏକ ଖଣ୍ଡନ୍ୟାସରେ ପରିଣତ ହେଉଅଛି କି ? ଏପରି ଉପନ୍ୟାସର ଭୂମି ମୁଁ ପ୍ରଥମ ଥର ଭେଟୁଛି ଯେଉଁଠି “ଶୀର୍ଷକ” ନିଜର ବ୍ୟାଖ୍ୟା ଭିନ୍ନଭିନ୍ନ ଚରିତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ କରୁଅଛି । ଯେପରି ଏକ ଭ୍ରମ କିମ୍ବା ଆଚମ୍ବିତ ତତ୍ତ୍ୱ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛନ୍ତି କି ଉପନ୍ୟାସିକା କାହାଣୀ କଳ୍ପନା ବୃତ୍ତରେ !!! ହୁଏତ ହଁ , କାରଣ ଦ୍ଵିତୀୟ ଭାଗରେ ‘ପ୍ରଭଞ୍ଜନ’ର ଜ୍ଞାନ ଉତ୍ପତ୍ତି , ପୂର୍ବମୋହ , ଦୈନ୍ୟଦାରୁଣ ଦର୍ଶନ ଓ ତୃତୀୟ ଭାଗରେ ‘ଅଭିପ୍ରାୟ’ କରୁଣ ଅଭିଳାଷ , ଅତୀତ-ବର୍ତ୍ତମାନ ମାନସିକ ସ୍ତର ଇତ୍ୟାଦି ପ୍ରଥମ ଭାଗର ଅଭିଶାପକୁ ଦର୍ଶାଉ ନାହିଁ ତ ? ତେବେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ କି ? ଆଉ ରାଜକୁମାରୀ ସୁଗନ୍ଧା ? ସେ କାହିଁକି ବିତ୍ୟୁପ୍ତିର ଭଟ୍ଟା ମୁହାଁ କାହାଣୀରେ ? ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ , ଅନେକ ସନ୍ଦେହ , ଅନେକ ଅଭିଳାଷ ଓ ଅଭିଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପଡ଼େ ଷାଠିଏ ପୃଷ୍ଠା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ । ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନା କାହାଣୀର ପୁନର୍ନିବାସ / ପୁନର୍ବିନ୍ୟାସ ? ଅରଣ୍ୟାର ଭୂମିକା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କି ?

    ‘ପ୍ରଭଞ୍ଜନ’ ଚରିତ୍ରରେ ଅତି ଚତୁରତାର ସହିତ ଯେଉଁ ଅଘୋରୀ ଅସ୍ତିତ୍ୱକୁ ଯୋଡ଼ା ଯାଉଅଛି ତାହାର ସବୁଠୁ କଠିନ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ମୋ ମତରେ ମହାଗୁରୁଙ୍କ ସେ ଆଜ୍ଞା ପତ୍ର ଥିଲା । ବୈଭବ , ବିତୃଷ୍ନା ଓ ମୃତ୍ୟୁ ଚିରନ୍ତନସତ୍ୟର ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ହୋଇଥିବା ଏକ ଉତ୍ପିଡ଼ିତ ବାଳକ , ପିତୃହରା ଓ ପ୍ରେମ ସନ୍ତାପର ଯୌବନ ଜୀବନ ବହୁଥିବା ଅଘୋରୀ ପାଇଁ ସେ ପତ୍ର ଥିଲା ଏକ ଅଗ୍ନି ପରୀକ୍ଷା । ମୋତେ ଲାଗୁଥିଲା ଯେପରି ସେ ଭସ୍ମ ବୋଳୁନାହିଁ , ନିଜେ ଭସ୍ମ ପାଲଟୁଛି !

    ପ୍ରଶ୍ନ ଆସେ ଏହା କ’ଣ ସତ୍ୟ ? ହୋଇଥାଇପରେ ! ଜନ୍ମମୃତ୍ୟୁର ପରପାରେ ଦେହ ରୂପୀ ନଶ୍ୱରକୁ ନେଇ ଯେଉଁମାନେ ଈଶ୍ୱର ସାଧିତରେ ମଗ୍ନ କିମ୍ବା ସୃଷ୍ଟି ଈଶ୍ୱରଙ୍କର ଓ ସବୁକିଛି ତ ଭସ୍ମ ; ତେଣୁ ଏକ ଶବ ସହିତ ସଲଗ୍ନ ହେବା ହୁଏତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ନହୋଇପାରେ କିନ୍ତୁ ପଠନ/ଶ୍ରୁତି କଟୁ ହୋଇପାରେ ସାଧାରଣ ଜୀବନ ପାଇଁ ।

    ପ୍ରଭଞ୍ଜନ ଅର୍ଥାତ ଅଭିପ୍ରାୟ ଯେଉଁ ସୂକ୍ଷ୍ମ ସତ୍ତାର ସତ୍ତାଧିକାରୀ ଅଘୋରୀ ରୂପେ ! ସେଇ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଦର୍ଶନର ଅଘୋର ତପସ୍ୟା ହେଉଛି ଅରଣ୍ୟା । ପ୍ରେମ , ସମ୍ଭୋଗ ଓ ସନ୍ୟାସୀ ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ଵନ୍ଦ କେବଳ ଗୋଟିଏ ଥାଏ , ଦେହ । ଦେହ ଯଦି ପଞ୍ଚଭୂତ ତେବେ ଜୀବିତ ଓ ଶବରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ କ’ଣ ? 

   ହୁଏତ ସେଇ ଦ୍ଵନ୍ଦର ବିପରୀତ ପ୍ରଶ୍ନରେ ବିପର୍ଯ୍ୟସ୍ତ ହୋଇପଡ଼ିଥିଲା ‘ଅଭିପ୍ରାୟ’ । “ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଶରୀରର ଦିଆଯାଏ । ଆତ୍ମାର ନୁହେଁ ।” ତେବେ ଅଘୋରୀର ଆତ୍ମା କବଳିତ ତ ନୁହେଁ । ଶ୍ରାଦ୍ଧ ନହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଆତ୍ମା ମଧ୍ୟ ଶ୍ରାଦ୍ଧସଲଗ୍ନ । ସେଇଥିପାଇଁ ଅଘୋରୀ ଶହଶହ ବର୍ଷ ଆତ୍ମାକୁ ଆଧାର କରି ବଞ୍ଚି ରହନ୍ତି , ଶରୀରକୁ ନୁହେଁ । ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟର ଶେଷରେ ଯେଉଁ କାହାଣୀ ପାଠକଙ୍କୁ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ସ୍ତବ୍ଧ କରିଦେଇଥିଲା ଚଉରାଅଶି ପୃଷ୍ଠାରେ ପୁନର୍ବାର ସ୍ପନ୍ଦନଶୂନ୍ୟ କରିଦେବ । ତେବେ କଥାକାରଙ୍କ ବ୍ୟାଖ୍ୟା ମତରେ ‘ଅଭିପ୍ରାୟ’ ଅର୍ଥାତ ଅଘୋରୀ ‘ପ୍ରଭଞ୍ଜନ’ କେଉଁଥିପାଇଁ ବିଚଳିତ ! ଅରଣ୍ୟା ? ନା ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟର ‘ଶ୍ରାପ୍ୟ’ ? କେଉଁ ପ୍ରେମ ପ୍ରାପ୍ତିର ଭ୍ରମରେ ସେ ଅରଣ୍ୟା ଭ୍ରମିତ ?

   କାହାଣୀ ପୁଣି ମୋଡ଼ ନିଏ । ପୂର୍ବ ମୋହଗ୍ରସ୍ତ ହୁଏ ପ୍ରଭଞ୍ଜନ । ଓ ମୋହମୁକ୍ତି ଥାଏ ଅରଣ୍ୟା ।  'ମୋହ' ଅର୍ଥର ସ୍ଥୂଳ ଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ ରୂପ କିପରି କିମ୍ବା କାହିଁକି ହୋଇଥାଏ ତାହାର ପୁଙ୍ଖାନୁପୁଙ୍ଖ ଆଲୋଚନା କିମ୍ବା ରୂପ(ଏକ ଆଲୋଚ୍ୟ / ପ୍ରତୀକାତ୍ମକ / ପ୍ରାମାଣିକ) ପ୍ରତିବଦଳରେ ତାହା ଶାରୀରିକ କିମ୍ବା ଆତ୍ମିକ କିପରି ହୁଏ ! ଏସବୁ ମୋ ପାଇଁ ଏକ କେବଳ ପଠନଗତ ଅଛି । ହୁଏତ ମୋହକୁ ବୁଝିବାରେ ଉପନ୍ୟାସଟି ସହାୟକ ହେବ । ଏହା ମୋହ କିମ୍ବା ସୂକ୍ଷ୍ମ ଭ୍ରମ ତାହା ଆଲୋଚ୍ୟ । ତେବେ ପଞ୍ଚାନବେ ପୃଷ୍ଠାରେ ଅରଣ୍ୟା ଯେଉଁ ଅକାଟ୍ୟ ଜିଦ୍ଦି ଧରିବସିଲା ତାହା ପ୍ରଭଞ୍ଜନ ସ୍ଥୂଳ ଶରୀର କିମ୍ବା ଅତୀତ ପ୍ରତି ମୋହ ନା ପ୍ରଭଞ୍ଜନ ସୂକ୍ଷ୍ମ ସତ୍ତାର ସନ୍ଧାନ ? ଆଉ ଶହେ ପନ୍ଦର ପୃଷ୍ଠାରେ ଯାହା ଘଟିଲା ତାହା କି ଅଲୌକିକତା ଆଣିଦେଉଛି ? ତେବେ ଏତେ ଅଲୌକିକତାର ଅଧିକାରିଣୀ ହୋଇ କେଉଁ ମୋହରେ ଥିଲା ତାହେଲେ ଅରଣ୍ୟା ? ପ୍ରେମ ଯଦି ନିଦ୍ୟ ଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ ତେବେ କାହାଣୀରେ କଥାକାର ମହାଶୟା ଅରଣ୍ୟାକୁ କାହିଁକି ବାନ୍ଧି ରଖିଲେ ପ୍ରଭଞ୍ଜନର ବଳୟରେ ?

   କଥାକାର ଡ. ପ୍ରଜ୍ଞା ପ୍ରବର୍ତ୍ତିକା ଦାଶ ମହାଶୟା ଚରିତ୍ର ଚୟନ , ଶବ୍ଦ ପ୍ରୟୋଗ ଓ ପାଠକଙ୍କ ରୁଚିର ଇପ୍ସିତ ଇଛାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ମନସ୍ଥ ରଖି ଉପସ୍ଥାପିତ କରିଛନ୍ତି “ଅଘୋରୀ”ର ପଟ୍ଟଭୂମି । ପୁନର୍ଜନ୍ମର ନିଷ୍ଠାପର ବିଶ୍ୱାସ ଓ ପାପ-ପୁଣ୍ୟ ଅବଧିର ହିସାବରେ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ମନୁଷ୍ୟର ବର୍ତ୍ତମାନ କର୍ମ । ସେଇ କର୍ମରେ ଅରଣ୍ୟା ହୋଇଉଠିଛି ଏକ ଅଦୃଶ୍ୟ ଦେବୀ , ଯେ ଜନ୍ମଜନ୍ମାନ୍ତର ଯୋଗସୂତ୍ରକୁ ଗୁନ୍ଥିବାରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ନିର୍ବାହ କରେ । ପ୍ରଥମ ଭାଗ ଓ ଶେଷ ଭାଗର ଯୋଗସୂତ୍ରରେ ସନ୍ଧାନ କରେଇଦିଏ ଅନ୍ଧକାରରେ ବୁଡ଼ି ରହିଥିବା ପ୍ରଭଞ୍ଜନର ଏକ ଦିବ୍ୟ ଜ୍ୟୋତିକୁ ।

    ଶେଷକୁ ଉପନ୍ୟାସ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇଉଠିଛି ଏକ ଉପକରଣ ରୂପେ , ଆତ୍ମସତ୍ତା ସନ୍ଧାନର । ଦୂର କରୁଛି ଅନେକ ସ୍ଥୂଳ ଭ୍ରମ । ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବିଚାର , ବାମପନ୍ଥୀ ସନ୍ଦେହ(ଯଦି ପ୍ରଥମ ଅଧ୍ୟାୟରେ କାହା ମନରେ ଜାଗୃତ ହୁଏ ତେବେ !) ଓ ଉପନ୍ୟାସ ଉପକରଣ”ର ଉପାଦାନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛି ଆତ୍ମକୈନ୍ଦ୍ରିକ ସତ୍ତା ଆଡ଼କୁ । ଆଣିଦେଉଛି ଏକ ସନ୍ତୋଷ ଭାବ ଓ ଚେତନାରେ ପୁନର୍ବିନ୍ୟାସ ।

     ଆଶାକରୁଛି ଉପନ୍ୟାସ ପାଠକାଦୃତ ହେବ । ଚେତନାରେ ଆଣିଦେବ ଈଶ୍ୱରସଂମ୍ପନ୍ନ ଭାବ ।

                                   ***

କଥାକରଙ୍କ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନନ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି 

✍️ ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ , ଢେଙ୍କାନାଳ ୭୫୯୦୧୬

ଗଳ୍ପଜଗତର ଗଜାବଉଦ “ଧୂସର ପାହାଡ଼ ଓ ନୀଳବର୍ଷା”

   ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀ ପରେ ଆଧୁନିକ ସାହିତ୍ୟରେ ଯୁବ ସମାଜର ଯେଉଁ ସକ୍ରିୟ ଓ ତୀବ୍ର ଅବଦାନ ରହିଆସିଲା ତାହା ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ ଏକ ପ୍ରଖର ଅବଦାନ ବୋଲି ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ିହେବ । ବିସ୍ଫୋଟ ରୂପକ ଖେଳିଲା ବାସ୍ତବତାର କାହାଣୀ , ନିର୍ଭୟରେ ସତ୍ୟତାକୁ ପ୍ରତିପାଦନ କରିବାକୁ ପଛଘୁଞ୍ଚା କେହି ଦେଲେ ନାହିଁ । ତାହା ସରକାର ବିପକ୍ଷରେ ହେଉ କିମ୍ବା ସମାଜ ! ଅପରପକ୍ଷେ ବାସ୍ତୁବାଦୀତାରେ ଯଦି କାହା ସପକ୍ଷବାଦୀ ହେବାକୁ ପଡୁଛି ସେଥିରେ ମଧ୍ୟ ଅନିଚ୍ଛାର ତିଳେ ମାତ୍ର ଭୃକୁଞ୍ଚନ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ନାହିଁ । ସେଇଥିପାଇଁ ହୁଏତ ନୂତନ ପିଢ଼ୀର ଲେଖାରେ ବିଦ୍ରୋହ , ବାସ୍ତବ ଓ ନିରାଧାରବାଣୀ ଅଧିକ ଦିଶେ । ସେଇ ବାସ୍ତବତାର ଛାୟାଚିତ୍ର ଆଙ୍କିବାରେ କଥାକାର ଶ୍ରୀମତୀ “ସ୍ୱାଗତିକା ନାୟକ” ସିଦ୍ଧହସ୍ତା ।

    ଗୃହିଣୀ ଜୀବନରେ ସାହିତ୍ୟର ବିଶାଳ ବୃକ୍ଷରେ ଅରୁରୁକ୍ଷା ରହିବା କେତେ ଯେ କଷ୍ଟରୋମାଞ୍ଚ ତାହା ଗାଳ୍ପିକାଙ୍କ ସହିତ କଥା ହେଲେ ହିଁ ଅନୁଭବ କରିହୁଏ । ଗାଳ୍ପିକା ମତ ରଖନ୍ତି “ଜୀବନରେ ଗଳ୍ପ ଓ ଗଳ୍ପରେ ଜୀବନ” ଅର୍ଥାତ ଗଳ୍ପ ଜୀବନରୁ ଓହରି ଗଲେ ମନୁଷ୍ୟ କଷ୍ଟ ଓ ରୋମାଞ୍ଚ ଦୁହିଁଙ୍କୁ ହରେଇ ବସିବ । ସେଇ ଅନୁଭବ ହିଁ ଆଣିଦିଏ ତାଙ୍କ କଲମରୁ ଶହଶହ ଅଣୁଗଳ୍ପ “ଧାଡ଼ିଏ ଗପ” ଏବଂ ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନ ପୁସ୍ତକ “ଧୂସର ପାହାଡ଼ ଓ ନୀଳବର୍ଷା ।” “ଶ୍ରଦ୍ଧା ପ୍ରକାଶନୀ” ଦ୍ୱାରା ପୁସ୍ତକଟି ୨୦୨୩ ମସିହା ଶେଷରେ ମୁଦ୍ରଣ ହୋଇ ତା ୨୧.୦୧.୨୦୨୪ ରିଖ ରେ ଉନ୍ମୋଚିତ ହୋଇସାରିଥିଲା । ଅବଶ୍ୟ ଲେଖିକାଙ୍କୁ ମୁଁ “ବାଙ୍କୀରେ ବନ୍ୟା ଓ ମାନବ ଦାଶର ଚିଠି” ଗଳ୍ପରୁ ହିଁ ଚିହ୍ନି ଆସିଥିଲି । ଅବଶ୍ୟ ଗଳ୍ପ ସାଙ୍କଳନରେ ମୁଁ ଭଲପାଇଥିବା ଗଳ୍ପଟି ସ୍ଥାନିତ ନଥିବାରୁ ଟିକିଏ ମନଊଣା କରିଥିଲି ।

    ସଙ୍କଳନରେ ରହିଛି ୨୨ଗୋଟି ସୁନ୍ଦର ସରସ ଗଳ୍ପ । ଗଳ୍ପ ଗୁଡ଼ିକରେ ମିଳୁଛି ସ୍ୱାଗତିକାଙ୍କ ଦୃଶ୍ୟ ଓ ଭାବନାର କଠିନ ସତ୍ୟ । ଯେପରି ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପରେ ନିଜର ସ୍ୱୀକାରୋକ୍ତି ! କଥାକାର ଗଳ୍ପରେ ନରହେ ସେ କି ଗଳ୍ପ ? ସେଇଥିପାଇଁ ନିଜ କଥାରୁ ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି ଗଳ୍ପ , ବାସ୍ତବ , ପ୍ରେମ , ସୌହାର୍ଦ୍ଦ୍ୟ ଓ ନାଲିଚାହାର ମହକରୁ । ଏବଂ ସେଇ ସମାନ ଉପାଦାନର ଅଭାବ ଗୁଡ଼ିକ ଯେ କେତେ ପୀଡ଼ା ଦାୟକ ତାହା ଦ୍ଵିତୀୟ ଗଳ୍ପ “ସନ୍ଦେହର ନଗ୍ନ ଚିତ୍ର”ରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ପ୍ରମାଣିତ । ପୂର୍ବ ଗଳ୍ପର ପାରସ୍ପରିକ ପ୍ରତିଦ୍ବନ୍ଦିତା ଓ ଗୁଣାତ୍ମକ ଶୈଳୀରେ ପାରିବାରିକ ସମସ୍ୟାକୁ କିପରି ଅଣାୟତ ହୋଇପଡ଼େ ସାମାନ୍ୟ ସନ୍ଦେହରୁ , ତାହା ଲିଖନୀ ଶୈଳୀକୁ ସାଧୁବାଦ ।

   କିନ୍ତୁ ଦ୍ଵିତୀୟ ଗଳ୍ପରେ ଗୋଟିଏ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଲା କି “କାହାଣୀର ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ଅର୍ଥାତ ପରେଶଙ୍କ ଡାଇରୀ ପଢ଼ିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି କିପରି ନିଜର ଫୋନ ନମ୍ବର ଜଣେ ପଗେଳୀଙ୍କ ପାଇଁ ଛାଡ଼ି ଆସେଲେ ଯିଏ ସବୁ ସମସ୍ୟାର ଜଡ଼ ଓ ହୁଏତ ଡାଏରୀ ପଢ଼ି ପୁଣି ପାଗେଳୀ ହୋଇପାରନ୍ତି ?” ତାହା ବିଚାରଯୋଗ୍ୟ ଓ ସମାଲୋଚନାର ସରବ୍ୟ ଅବଶ୍ୟ ।

   ତୃତୀୟରୁ ଚାରିଟି ଗଳ୍ପ , “ବନ୍ଧ୍ୟାମାଟି ,ଫରୁଆ , ଚିତ୍ରା ସ୍ୱାଇଁ ଓ ଅଭିଶାପ” ଗୋଟିଏ ଚତୁର୍ଭୁଜା ନାରୀ ସହନଶୀଳତାର ରେଖାଖଣ୍ଡମାନ ! ସେଇ ରେଖାଖଣ୍ଡ ମଧ୍ୟରେ ସମାବିଷ୍ଟ ଚାରୋଟି କୋଣରେ ଲେଖିକା ଚିହ୍ନାଇଛନ୍ତି ପୁରୁଷର ଆତ୍ମକୈନ୍ଦ୍ରିକ ସୁପ୍ତ ଅଭିଳାଷ , ଫମ୍ପା ପୁରୁଷତ୍ୱ , ନିରୋଳା ଏକ ପ୍ରେକିକ ଓ ବୁଝାମୁଣାର ଏକ ନୂଆ ସମ୍ବନ୍ଧ । ଯଦି ଚାରୋଟିରୁ ଗୋଟିଏ ଗଳ୍ପ ମୋ ନିଜପାଇଁ ବାଛେ ତେବେ ଚତୁର୍ଥ ଗଳ୍ପରେ ଥିବା ହୁଏତ ମୋର କୌଣସି ପାପକୁ ମୁଁ ବାଛିବି । ଯଦି ଆପଣ ଭାବନ୍ତି ମୁଁ ପାପ କାହିଁକି ବାଛିଛି ତେବେ ମୋ ମତରେ “ପାପ ହିଁ ତ ନିଜ ଭିତର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆତ୍ମଗ୍ଲାନି କିମ୍ବା ଅନୁତାପ !” କିଏ ପାପ ନକରେ ?

   କିନ୍ତୁ ପାପପୁଣ୍ୟର ପରପାରେ ପ୍ରେମ କି ! ଗଳ୍ପ “ବୁଝାମଣା” ଓ “ଶ୍ୟାମାଙ୍ଗୀ”ରେ ଯେଉଁ ପ୍ରେମ ଉଲ୍ଲେଖ ଅଛି ସେଥିରେ କୌସ୍ତୁଭ ଓ ସୁବ୍ରତ ଏମିତି କି ପାପ କରିଥିଲେ ଯେ , ଯାହାଙ୍କୁ ନା ଅନୁତାପ ଥିଲା ନା ଆତ୍ମଗ୍ଲାନି ! ଥିଲା କେବଳ ସମୟ ଓ ପରିସ୍ଥିତିର ସାମ୍ନା । ପୁରୁଷର ପୂର୍ବ ପାପ ନା ନାରୀର ପ୍ରାରବ୍ଧ ପାପ ? ତଥାପି ପାଠକ ଯଦି ନିରେଖି ତର୍ଜମା କରେ , ଅନୁଭବ ହେବ ଗୋଟିଏ ଗଳ୍ପର ଦୁଇଟି ଚିନ୍ତାଧାରାକୁ ହିଁ ଲେଖିକା ଏଠାରେ ନିଜ ଶୈଳୀ ମାଧ୍ୟମରେ ଅଲଗା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଛନ୍ତି । ଯାହା କ୍ଵଚିତ ପଢ଼ିବାକୁ ମିଳେ ଗୋଟିଏ ସଙ୍କଳନରେ । ଏହା ହିଁ ଚାତୁର୍ଯ୍ୟତା । ଗଳ୍ପ ଉପସ୍ଥାପନର ଯେଉଁ ଶୈଳୀ ରହୁଛି ତାହା ମୁଖ୍ୟ ଆକର୍ଷିତ କରିବ ପାଠକଙ୍କୁ । ବିଭୋର କରିବ କିଛି ଚରିତ୍ର ଓ କାହାଣୀ । ହୁଏତ କିଛି ପାଠକଙ୍କୁ ଦୁଃଖୀ କରେଇବ ଗଳ୍ପର ଅଳ୍ପ ଦୀର୍ଘତା !

   ଗଳ୍ପ କ୍ରମାଙ୍କ ‘୯’ , “କଖାରୁ ଫୁଲ” । ଗଳ୍ପର ନାଁ’ ବାଛିବା ଓ ସେଇ ନାଁ’କୁ ଚରିତ୍ର ରୂପକ ପ୍ରେମରେ ରଙ୍ଗେଇବାରେ ଯେଉଁ ମାଧୁର୍ଯ୍ୟତା ଉପଭୋଗ କରେ ଲେଖକ/ଲେଖିକା ଯଦି ଠିକ ସେଇ ମାଧୁର୍ଯ୍ୟତାର ଆକର୍ଷଣ ପାଠକର ମନରେ ତୀବ୍ର ରହିପରିଲା ଗଳ୍ପର ଶେଷ ଶବ୍ଦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତେବେ କାହାଣୀ ଓ କାହାଣିକାର ସଫଳ ହେଲା ବୋଲି ଜାଣ । ଏଇ ଗଳ୍ପଟି ଠିକ ସେଇ ମନୋଭାବର ସହିତ ଲେଖା ହୋଇଛି ଓ ମୋ ଦୃଢ଼ତା ଯେ ପ୍ରତ୍ୟକ ପାଠକ ପଢ଼ିପାରିବେ ସେଇ ମନୋଜ୍ଞ ନେଇ । କିନ୍ତୁ ତାହାର ଓଲଟା ଘଟିଛି ପରବର୍ତ୍ତୀ ଗଳ୍ପରେ । ହୁଏତ ଏହା ମୋ ପୂର୍ବ ଗଳ୍ପ ପଠନର ପୂର୍ବନିଶା ହୋଇଥାଇପାରେ ! ଅସମ୍ଭବ ନୁହେଁ , କିନ୍ତୁ ଗଳ୍ପରେ ଯେଉଁ ସ୍ପଷ୍ଟତା ତାହା ମିଳିଲା ନାହିଁ ।

      ଶବ୍ଦ , ସାହିତ୍ୟ ଓ କାହାଣୀ ପଟ୍ଟଭୂମିରେ ଲେଖିକା ଯେଉଁ ଛାପ ଛାଡୁଛନ୍ତି ପ୍ରତ୍ୟକ ଗଳ୍ପରେ ତାହା ଆଲୋଚନା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ଆଧୁନିକ ସାହିତ୍ୟରେ ଅଧିକାଂଶ ପ୍ରତାରଣା , ହତ୍ୟା , ଘୃଣା କିମ୍ବା ଅବୁଝା ପ୍ରେମ ପୁଳେ ରଖି ନୂଆ କଥାକାର କଦର୍ଥ କରିପକାନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ଶ୍ରୀମତୀ ସ୍ୱାଗତିକା ନାୟକଙ୍କ ଗଳ୍ପରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ପାରିବାରିକ ସମସ୍ୟା ଉତ୍ତାରେ ମିଳୁଛି ଶହନଶୀଳତା , ବୁଝାମଣା , ମିଠା-ଖଟା ସମ୍ପର୍କ ଓ କିଛି କର୍ମଫଳ । ପ୍ରେମ ଓ ପରିବାର ମଧ୍ୟରେ ଦୃଢ଼ତାର ସହିତ ନାୟକ ଚୟନ କରୁଛି ନିଜ ଭାବିତବ୍ୟ ତ ସମାନ ପରିସ୍ଥିତିରେ ନାୟିକା ଆପଣାଇ ନେଉଛି କପାଳ ଭବିଷ୍ୟତ । ପୁଣି କେବେ ଭେଟ ହେଉଛି ଅଚାନକ ଦୁଇଟି ବିପରୀତ ଚାରିତ୍ରଙ୍କ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଜୀବନ ! ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି ଝଡ଼ , ପ୍ରତିଦାନ , ପ୍ରଣୟ ଓ ପ୍ରେରଣା ।

   "ସ୍ୱାଗତିକାଙ୍କ ଗଳ୍ପରେ ମିଳୁଛନ୍ତି ପ୍ରେମ , ପ୍ରଣୟ ଓ ପ୍ରତିଦାନର କଥା କହୁଥିବା ଏକ ଶତାବ୍ଦୀକ ଈଶ୍ୱର !।"

    ଏହା ଉଲ୍ଲେଖ କରିବାର ସମସାମୟିକ କାରଣ “ଝୁମୁରି” !। ଦୁଇଟି ପୃଷ୍ଠାରେ , ଦୁଇଟି ସରଳ ନିଷ୍ପାପ ଜୀବନର ଏତେ ସୁନ୍ଦର ଅନୁଶୀଳନ ହୁଏତ ପୂର୍ବ ଏଗାରଟି ଗଳ୍ପରେ ମିଳିଥିବ କିନ୍ତୁ ଝୁମୁରି ଓ ପଡଦିଆର କାହାଣୀରେ ଯେଉଁ ନିଷ୍କଳଙ୍କ ଅର୍ଘ୍ୟ ଅଛି ତାହା ଅନ୍ୟ ଗଳ୍ପରେ ନଥାଇପାରେ ! ଯେତେବେଳେ ଝୁମୁରି ପଦିଆର “ତୁ କ’ଣ ସତରେ ପ୍ରଧାନ ଘରେ ବାହା ହବୁ ?” ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତରରେ କହିଲା “ବାପା କଥା ଦେଇଛି , ପ୍ରଧାନ ଘର ହେଉ କି ରାଉତ ଘର । ବାପାର ଇଛା ଯୋଉଠି ସେଇଠି ବାହା ହେବି ।” ସେଇଠି କେତେ କ’ଣ ଘଟି ଯାଉଛି ନା !!! ସେଇମିତି କଖାରୁ ଫୁଲ ଗଳ୍ପରେ ଛୋଟ ପୁଅର ସେ କଖାରୁ ଫୁଲ ଚିତ୍ର ? “କୋଉ ଚିତ୍ରା ?” , ମନେଅଛି ସେ ଗଳ୍ପର ଏଇ ଗୋଟିକ ପଂକ୍ତି ? ଏବଂ ‘ବନ୍ଧ୍ୟାମାଟି’ରେ ବସୁଧା କହିଥିଲା “ମୋ ପୁଅ ଠିକ୍ ତା ବାପା ଭଳି ହବ ।” ଯଦି ଆପଣ ପଢ଼ିବେ ଅନୁଭବ କରିପାରିବେ ଗଳ୍ପ କିପରି କଥା କହେ , ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ସଦୃଶ ଆଶୀର୍ବାଦ ଅଜାଡ଼େ । କେତେ କ’ଣ ଘଟିଯାଏ ଛାତି ଭିତର କୋରଟରେ ଗଳ୍ପ ଗୁଡ଼ିକ ପଢ଼ିଲା ବେଳେ । ସମୁଦ୍ର ଓ ଆମ ଭିତର ସମ୍ପର୍କର ଫେଣ୍ଟାଫେଣ୍ଟି ଅତୀତ ସାଉଁଟିଲାବେଳେ । ଯେମିତି ଗଳ୍ପ “ଘରଭାଙ୍ଗି” ରେ କମଳର କଥାରେ ବୋଉ ରଖିଲା “ମାଇକିନା ଝିଅ ସନମାନ କ’ଣ ଖୋଜିବୁ ?” ହଁ , ଗଳ୍ପଗୁଡ଼ିକରେ ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀର ଦୁଃଖ କି ସୁଖ ଯଦି ତଉଲା ଯାଏ ତେବେ ଏଇ ଗଳ୍ପ ପୂର୍ବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୁଏତ ପାଠକ ସନ୍ଦିହାନ ରେ ରହିଥିବ କି କାହାର ହୃଦୟ ଅଧିକ ଫାଟି ବହିଛି ଲହୁ-ଲୁହ-ଲୟ ! କିନ୍ତୁ ଏ ଗଳ୍ପ ପରେ ନିକିତିର ନାରୀପକ୍ଷ ଓଜନ ହୋଇପଡ଼ିବ । ଅବଶ୍ୟ ନାରୀ ମାଟି , ମା’ଟି । ଓଜନ ଆକାଶ ଠାରୁ ଅଧିକ । ନୁହେଁ ? ଆକାଶକୁ କେବେ ମାପିଛ ? ନା ! ତେବେ ମାଟି ହିଁ ଓଜନ ।

   ଗଳ୍ପ “ସବାଖାଇ” ପୂର୍ବରୁ ପଢ଼ିଥିଲି । ପ୍ରାୟ ୮/୧୦ ଧାଡ଼ି ପଢ଼ିଲା ପରେ ମନେପଡ଼ିଲା ଗଳ୍ପର ପୃଷ୍ଠଭୂମି । ଗଳ୍ପରେ ଦୁଇଟି ଉଦାହରଣ ଦିଆ ଯାଇଅଛି ; ଅବଳା ହୋଇ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଅପେକ୍ଷା କର ନଚେତ ସବଳା ହୋଇ ପ୍ରତିକାର ଖୋଜ । ନିର୍ଭର ନାରୀର ସ୍ୱୟଂଚିନ୍ତା ଉପରେ । କିନ୍ତୁ ନାରୀର ଏ ସ୍ୱୟଂସିଦ୍ଧା କେତେ ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ କିମ୍ବା କେତେ ବିଧେୟ କିଛି ପୁରୁଷ ପାଖେ ? “ମନକଥା” ଗଳ୍ପରେ ନାରୀ ସ୍ୱୟଂ ସମର୍ପିତା ହୋଇଉଠୁଛି ଅର୍ଥାତ ଏକ ପାଖେ ଲେଖିକା ରଖୁଛନ୍ତି ଏକପ୍ରକାର ମନୋଜ୍ଞ ଯୁଦ୍ଧ ମୋ ମତରେ । କେବଳ ମନକଥା କୁ ନୁହେଁ “ଜେଜେମା” ଗଳ୍ପରେ ମଧ୍ୟ । ନାରୀର ଭିଭକ୍ତିକରଣ କରାଉଛନ୍ତି ଲଲମ ଓ କାହାଣୀ ମାଧ୍ୟମରେ । ଯୁବା ଓ ବୃଦ୍ଧାରେ କିପରି ମାନସ୍ତାତ୍ଵିକ ପଟ୍ଟଭୂମି ବଦଳେ ପ୍ରତ୍ୟକ ଗଳ୍ପରେ ଧୀରେ ଧୀରେ ପାଖୁଡ଼ା ଖୋଲିଲା ଭଳି ନିରେଖି ଦେଖିଲେ ଜାଣିହେଉଅଛି । ନଚେତ “ଘର ବାହୁଡା଼" ଗଳ୍ପରେ ପ୍ରଥମରୁ ମୋ ଭଳି ଝୁଣ୍ଟିବେ ! ହଁ , ମୋତେ ଅନୁଭବ ହେଉଥିଲା ପୁରୁଷ ଓ ନାରୀର ଛୋଟ ଛୋଟ କଥାରେ ଜଣେ ଘର ଛାଡ଼ି ଚାଲିଯିବାର କାରଣ କ’ଣ ହୋଇପାରେ ? ଗଳ୍ପଟି ନିରସ ରହିବ କି ! କିନ୍ତୁ ନା , ଶେଷକୁ ସୁଚାରୁରୂପେ ଅତି ଚମତ୍କାର ଶୈଳୀରେ ସାରିଦେଲେ ଗାଳ୍ପିକା । ସାଧୁ ସାଧୁ…!!!

ଏବେ ପ୍ରତୀକ୍ଷିତ ଗଳ୍ପ “ଧୂସର ପାହାଡ଼ ଓ ନୀଳବର୍ଷା” ପାଇଁ ଖୁସି ଲାଗିଲା କି ଗଳ୍ପଟି ଶୀର୍ଷକକୁ ସାର୍ଥକ କରିଛି । ଜଣକୁ ଉହ୍ୟ ରଖି ସେଇ ଜଣକୁ ଝୁରେଇବାର ଯେଉଁ ନୂତନତ୍ୱ ପାଠକ ପାଇବେ ତାହା ଭିନ୍ନ ସ୍ୱାଦ ଦେବ । ସତରେ , ଧୂସର ଜୀବନରେ ପ୍ରେମ ନୀଳ ବର୍ଷା ହୋଇ ଫେରେ । ଗଳ୍ପରେ ଚରିତ୍ର ଚୟନ , କାହାଣୀ ଚୟନ ଓ ଶୀର୍ଷକକୁ ନେଇ ପାଠକଙ୍କ ମନ ଜିତିବା ଲେଖିକା ଠିକ୍ ବୁଝିଛନ୍ତି ।

    ଶେଷ ତିନିଗଳ୍ପ । ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପ "ମୁଠେ ଆକାଶ"ରେ ଚିମୁଟେ ଜୀବନକୁ ଖୁବ୍ ଆଙ୍କିଲେ କଥାକାର । କିନ୍ତୁ ଶେଷ ଦ୍ଵିତୀୟ ଗଳ୍ପରେ ଟିକିଏ କୃପଣତା ଦେଖାଇଲେ ଶ୍ରୀମତୀ ସ୍ୱାଗତିକା । “ସେ” ଗଳ୍ପରେ ଯେଉଁ ଅଲୌକିକତାକୁ ଖୋଜିଲେ ତାହା ଅବିସ୍ତାର ହୋଇଉଠିଲା  ! କୌଣସି ବାଧା ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଇଶ୍ୱରଙ୍କ ସାନିଧ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତିର ଖୁବ୍ ସୁନ୍ଦର ଅନୁଶୀଳନ ହୋଇଅଛି ।  ତିନି ଗଳ୍ପରେ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଚରିତ୍ର “ମାନବ” , ମନେପଡ଼ିଯାଉଛି ।

      ପ୍ରତ୍ୟକ କାହାଣୀ ନିଜନିଜ ଭିତରେ ଏକ ଭିନ୍ନ ‘ସ୍ୱାଗତ’ । ଗାଳ୍ପିକାଙ୍କ ଏଇ ପ୍ରଥମ ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ଓ ଗଳ୍ପ ଜଗତରେ ଶ୍ରଦ୍ଧା , ଆଶୀର୍ବାଦ ଓ ସମ୍ମାନ ପାଉ ଏଇତିକି ମୋର ଆଶା । ଆଶାକରୁଛି ପାଠକ ପାଠିକାଙ୍କ ଜୀବନରେ ଗଳ୍ପରେ ଥିବା ଚରିତ୍ର ଗୁଡ଼ିକ ସ୍ନେହ , ପ୍ରେମ ଓ ଉଦ୍ଦୀପନା ଆଣିଦିଅନ୍ତୁ ।

                              

ଗଳ୍ପ ସଙ୍କଳନ ଉନ୍ମୋଚନ ବେଳର ଅମୃତ ମୁହୂର୍ତ୍ତ...

◆◆◆

✍️ ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ