ହୃଦୟ

ହୃଦୟ    

   ପୂଣ୍ୟଗର୍ଭା ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ନଦୀ ପୋଲରୁ ଡେଇଁ ତା ଛୁଆ ସହ ନିଜେ ଆତ୍ମହତ୍ୟା କରିଥିବା ସେ ସ୍ତ୍ରୀ ଲୋକକୁ ସଭିଏଁ ହୃଦୟହୀନା କହୁଥିଲେ । ଧାଇଁ ଆସିଥିଲେ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଅନେକ ସଂସ୍ଥା ସେ ଦୁଇଟି ଶବ ଉଦ୍ଧାର କରିବାକୁ । 

    କିନ୍ତୁ ତା ଛ ଦିନର ଭୋକ ଓ ଥନ'ର ଶୁଷ୍କ ଅସ୍ଥିରତା କୁ କେହିବି ଖୋଜିପାଇଲେ ନାହିଁ ।

                              ***

ହୃଦୟବାନ 

   ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଏକ ଗ୍ରାମର ଅଧା ଚାଳ ଘର ଅସମୟ ଅଗ୍ନି କୋପରେ ଭସ୍ମୀଭୂତ ହୋଇସାରିଥାଏ । ଶୀତୁଆ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଭୋକ ଓ ଆସନ୍ତା ଭବିଷ୍ୟତର ଚିନ୍ତା ଅପେକ୍ଷା ଏବେର ହାଡ଼ଭଙ୍ଗା ଶୀତ ପ୍ରକୋପକୁ ଚିନ୍ତା କରି ଶିହରି ଉଠୁଥାଏ ପୁରା ଗାଁ । ପହଞ୍ଚିଗଲେ ଭୂତପୂର୍ବ ମନ୍ତ୍ରୀ , ବାଣ୍ଟି ଚାଲିଲେ ଖାଦ୍ୟ , କମ୍ବଳ , ଏବଂ ସରକାରଙ୍କୁ ଆଶ୍ରାବ୍ୟ ସମ୍ପାଦ । କରତାଲି ଗର୍ଜି ଉଠିଲେ , ମନ୍ତ୍ରୀ ପାଲଟିଗଲେ ଏ ସଂସାରର ସବୁଠୁ ହୃଦୟବାନ ବ୍ୟକ୍ତି ।

    ସବୁକିଛିର ଥଇଥାନ କରିସାରି ଫେରିଲା ବେଳେ ତାଙ୍କ ନିଜ ଲୋହୃଦୟହୀନାକଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ "ଏଥର ଏ ଇଲାକାର ସବୁ ଭୋଟ ଆସିବ ତ ! ନଚେତ ତୁମେ ସବୁ ଜାଣ କଣ କରିବାକୁ ହେବ ।"

ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ

ଢେଙ୍କାନାଳ 

ଚାଙ୍ଗୁଡିଏ ପ୍ରେମ

   ସୂର୍ଯ୍ୟ ନଇଁ ଆସୁଥିବା ବେଳେ ସରୋ ଭେଟ ହେଲା । ତା ହଳଦୀରଙ୍ଗ ଚୁଡ଼ିଦାର, ଈଷତ୍ ନାରଙ୍ଗୀରଙ୍ଗ ଓଢଣୀକୁ ବଳିଯାଉଥିଲା ତା ମଥାରେ ବେଢଙ୍ଗ ସେ ନୀଳ ବିନ୍ଦିଟି । ପାଖକୁ ଟାଣି ଆଣିଲି । ଏକାଏକା ଆଶ୍ୱିନ ମାସର ସିତଳତା ମଧ୍ୟ ଦୁହିଁଙ୍କ ଆଂଶିକ କ୍ଷଣ ମିଳନରେ ଲାଜେଇଯାଇ ଝାଳେଇ ଯାଉଥାଏ । ତା ଗାଢ଼ା ଲାଲ୍ ଓଠଟି ଧୀରେ କହିଲା "ମୋର ଗୋଟିଏ କଥା ମାନିବ"? 

   ତା'ଗଭା ପାଖରୁ ଅଚିରେ ଭାସିଆସୁଥିବା ମଲ୍ଲୀ ଫୁଲ ବାସ୍ନାର ମହକକୁ ଦ୍ୱାହି ଦେଇ କହିଥିଲି "ତୁମ ପାଇଁ ରାମ , ତୁମ ପାଇଁ ରାବଣ ମୁଁ ପାଲଟିପାରେ"। ଉତ୍ତରରେ ସେ କହିଥିଲା "ଛିଃ…"! ତା ସେ ଅଧସେକେଣ୍ଡ ଛିଃ ରେ ମୁଁ ଶୁଣିପାରିଥିଲି ସତସହସ୍ର କୋକିଳ କୁହୁତାନର ମୂର୍ଚ୍ଛନା । 

   ଦୀର୍ଘ ଆଠ ମାସ ଚାରିଦିନ ପରେ ତାମିଲନାଡୁରୁ ସୌଖ୍ୟ ଦାଦନ ଜୀବନ କାଟି ଫେରିଥିବା ମୋ ବନ୍ଧୁ ଅଜୟ ଦଳବେହେରାକୁ ମତେଇ ନିଶାର୍ଦ୍ଧର ପୂର୍ବ ଏକ ଘଡି ରେ ପହଞ୍ଚି ଯାଇଥିଲି କିଆଡ଼ିରେ । ସେ ଅଜ୍ଞ,ମୋ ମନରେ ତା ଆସନ୍ତା ବିଜ୍ଞ ର ଭୀତ ଖାଇ ଗୋଡଉଥାଏ, ଆଉ ସେ କିନ୍ତୁ ଚମକିପଡୁଥାଏ ତୁହାକୁ ତୁହା ବିଲୁଆଙ୍କ 'ହୁକେ ହୋ' ରେ । 

   ଗହନ କାର୍ଯ୍ୟଟି ଅତି ସୁରୁଖୁରୁରେ ସମାପନ ହେଲା । ଏକ ଅମାପ ତୃପ୍ତିରେ ଘର ଛାତରେ ହାଁ.. ଟିଏ.. କରି ଶୋଇପାରିଥିଲି ବାକିତକ ସକାଳ ,ଖାତିର ନକରି ପରାର୍ଦ୍ଧ ପରାର୍ଦ୍ଧ ଶିଶିର ବିନ୍ଦୁ, ଭଉଣୀର ମୃଦୁ ଗୋଇଠା କିମ୍ବା ବାପାଙ୍କ ଦାନ୍ତ କଟ୍ ମଟ୍ ଶବ୍ଦରେ ଲୁଚିରହିଥିବା ଏକ ମାତ୍ର ବେରୋଜଗାରିଆ ପୁଅପ୍ରତି ସହାନୁଭୂତି ରୂପକ ପ୍ରେମ ଏବଂ ବୋଉଙ୍କ କୁଆପାଡ ଗାଳିକୁ । 

   ସକାଳ, ଖରାବେଳ ଯାଇଁ ଉପନତ ହେଲା ମେଘୁଆ ମେଘୁଆ ଅପରାହ୍ନ । ଦୁଇ ବକତ ପଖାଳ ଠେସିଦେଇ ଯେବେ ଅଜୟକୁ ଆମ୍ଭ କତ୍ତୃତ୍ୱର କିଛି'ତ ଆସନ୍ତା ଝଡ଼ର ଆଭାଷ ଜଣାଥିବ ବୋଲି ପଚାରିଲି, ତା ସନ୍ତୋଷ ମନୋଭାବ ଦେଖି ପେଟ ଭିତର ମୋ ପଖାଳଟି ଆମ୍ବିଳା ହାକୁଟି ଦେଲା, କାହିଁକି କେଜାଣି ! ବୁଝିଲି, ତା ସୁତା କଳର ଘର୍ଘର ଶବ୍ଦ ଠାରୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖଦାୟକ ଏକ ମଶା ବିହୀନ ଜଗୁଆଳି ସାଜିବା । 

   ସନ୍ଧ୍ୟା ହେଲା, କିଛି ହୁଳହୁଳି, କୋଳାହଳକୁ ଟପି ରାହା-ସ୍ୱର ଧରି ମୋ ଭାଣିଜୀର ଅମୃତମୟ କଣ୍ଠରୁ ଭାସିଆସୁଥିଲା ଜହ୍ନି ଓଷାର ସଙ୍ଗୀତ । କୁମାର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପାଇଁ ସେ ପିନ୍ଧିଥାଏ କୁନି ଶାଢ଼ୀଟିଏ,ମଥାରେ ଧଳା ବିନ୍ଦି ଆଉ ହାତରେ ଲାଲ ରଙ୍ଗର ଦି-ଡ଼ର୍ଜନ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ ସ୍ପ୍ରିଂଗ ଚୁଡି । ସେ କୁନି ପରୀଟି ଉପରୁ ମୋ ନଜର ହଟୁନଥାଏ, ଏମିତିକି ମୋ ଆଡ଼ ନଜର ମଧ୍ୟ ଅନଉଥାଏ 'ସରୋଶ୍ରୀ'ର ଗୋରୀ ରକ୍ତ ଅଳତାଭିଜା ପାଖେ ଶୋଇରହି ନିମନ୍ତ୍ରଣ ଦେଉଥିବା ରୂପା ଝୁମୁକା-ପାଉଁଜି ପାଖକୁ । 

   ମୋ କହୁଣୀରେ ଏକ ଶକ୍ତ କହୁଣୀ ମାଡ଼ ଅନୁଭବ କଲି । ସେ ଥିଲା ଅଜୟର ହାଡୁଆ କହୁଣୀର କିଛି "କୋପମ୍"। ତା ପତଳା ଅଳ୍ପ ଗୋରା ମୁହଁକୁ ଦେଖି ଅନୁଭବ ହେଲା ସତେ ଯେପରି ତା ଲାଲ ଡୋଳା ଦୁଇଟି ମୋତେ ଗିଳିପକେଇବ । କିଛି ରାଗମିଶା ତା ଇଶାରାକୁ ଅନୁସରଣ ଯେବେ କଲି, ହଠାତ୍ ମୋ ଆଖି ଦୁଇଟି ଆବିଷ୍କାର କଲା ଏକ ଆସନ୍ନ ବିପଦ । ଗତ ରାତିରେ ଚୋରି କରିଥିବା ବସ୍ତାଏ ବିଶାଳକାୟ "ଜହ୍ନି"ରୁ ସର୍ବବିଶାଳ ଦେଢ଼ ହାତିଆ ସେ ବୁଢା ଜହ୍ନିଟି କେତୋଟି ମୂଷଳିଆ ପିଂଛ ରେ ଡେରା ହୋଇ ସୋଇରହିଥାଏ । 

   ଲାଗୁଥିଲା ଯେପରି ଶହଶହ ସାଧବ ପୁଅଙ୍କୁ ନେଇ ବିଦେଶ ଫେରନ୍ତା ଏକ ପୁରୁଣା ଜାହାଜକୁ ଆମ ସୌମ୍ୟକାନ୍ତି ନଳନା ତକ ଆପ୍ରାଣ ଚେଷ୍ଟାରେ ଜାହାଜଟିକୁ ଉଦ୍ଧାର କରି ବିଶାଳକାୟ ଖୁଣ୍ଟି ଦ୍ୱାରା ଆଉଜେଇଦେଇଛନ୍ତି ସମୁଦ୍ର ତଟରେ । ଏକ ଭୀଷଣ ଝଡ଼କୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରି , ସେବେ କେବଳ ଆମ ଦୁହିଁଙ୍କ କାନ-ମନ ଶୁଣିପାରୁଥିଲା ସେ ଝଡ଼ର ଆଶ୍ରାବ୍ୟ ଗାଳି । ସେ ସ୍ୱର ଥିଲା ଅଜୟର ବାପାଙ୍କର । ଏବଂ ସେ ମୃଦୁ ଭାଷାରେ, ସଂଜ୍ଞାକୁ ଆୟତ୍ତ କରି ତାଙ୍କ ଜଣେ ହିତାକାଂକ୍ଷୀ ବନ୍ଧୁକୁ ଜବାବ ଦେଉଥାନ୍ତି, ଯିଏ ମାଗଣାରେ ଦୁଇଚାରି କେଜି ଜହ୍ନି ନେଇ ପୋଡି ଖାଇଥାନ୍ତେ । 

   { ଗାଳି ଥିଲା ଏପରି "ସେ *** ମୋ ବିଲରୁ ସବୁତକ ନେଇଗଲେ । ଭାଇରେ ସେ ***** ଗୋଟିଏ ବିହନ ମଧ୍ୟ ରଖିଲେ ନାହିଁ । ଆର ବର୍ଷକୁ କଣ *** ରଖିବି ଯେ ଜହ୍ନି ଫଳିବ ଆଉ ତୋତେ ଦେବି । **** ( ଯେହେତୁ ମୁଁ ପିଲାଦିନର ଏପରି ଅନେକ ଗାଳି ଶୁଣିଛି-ଶୁଣିଛି କିନ୍ତୁ ସୌଜନ୍ୟତା ଦୃଷ୍ଟିରୁ କେବେ କହିନି କାହାକୁ , ତେଣୁ ଲେଖିପାରିବି ନାହିଁ , ଅଭ୍ୟାସ ନାହିଁ ) }

   ଆମେ ଦୁଇଜଣ ଅନୁଭବ କରିଥାଉ ବନ୍ଦୀ ଜଳଦସ୍ୟୁ, ନିଜ ଭିତରେ ।

   ଭାଣିଜୀର ସ୍ନେହ ଆଦର ହସରୁ ଟିକେ ଆଡେଇହୋଇ ମନ୍ଦିର ଭିତରକୁ ଝାଙ୍କି ଦେଖେତ ବସ୍ତାଯାକ ଜହ୍ନିଙ୍କ ଏକା ଅବସ୍ଥା । ସମସ୍ତ କୁମାରୀଙ୍କ ଭକ୍ତି ଓ ଭାବନାର ଆମ ଚୋରା ଜହ୍ନି । 

   "ଏବେ ଖସିବା ଉଚିତ ଅରୁଣ"। ଅଜୟର ଏଇ ପଦକ କଥା ଯେପରି ଏକ ମୋଦକ ଥିଲା ଆମ ଭିତରେ ଚରୁଥିବା ବିଷର । ଇଛା ହେଉଥିଲା ସବୁତକ ଦର୍ଶକ ରସିକିଆ ଟୋକାଙ୍କ ଭିଡକୁ ବିକ୍ଷିପ୍ତ କରି ଉଡିଯାଇଥାନ୍ତୁ , ଶକ୍ତିମାନ ଭଳି । 

   ଆମେ ମୁହଁ ବୁଲେଇଲୁ ପୂଜା ମଣ୍ଡପର ବିପରୀତ ଦିଗ ଆଡେ , ସେବେ ଅନିଚ୍ଛା ଓ କଠୋରତାକୁ ଅପଣେଇଥିବା କର୍ଣ୍ଣଦ୍ୱୟ ମୋର ଶୁଣିବାକୁ ପାଇଲା ସରୋଶ୍ରୀର ମୃଦୁ କଥାପଦିଏ । "ତୁମ ଭାଣିଜୀ ଘରକୁ ଯିବ, ବହି ପଢୁ ପଢୁ ଢୋଳୋଉଛି, ମୋ ସହ ଆସ ବାଟେଇଦେବାକୁ"। 

   "ସରୋ" ଅସ୍ତେକରି ଶୁଏଇ ପକେଇଥିଲା କୁନି ଝିଅଟିକୁ ତା କାନ୍ଧରେ । ପୁର୍ଣିମାର ସ୍ୱଚ୍ଛ ରଶ୍ମି ଝରିପଡୁଥିଲେ ମୋ ଭାଣିଜୀର ଗାଲ ଉପରେ । ଠିକ୍ ଗତ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଯେପରି ମୋ ଗାଲରେ, ଯେବେ ମୁଁ "ସରୋ"ର କାନ୍ଧରେ ମୁଣ୍ଡ ଗେଞ୍ଜି ଶୁଣିଥିଲି ତା ଜହ୍ନି କେଇଟି ଯୋଗାଡ଼ କରିବାର ବ୍ୟାକୁଳତା । ଆମେ ଅଳ୍ପ ବାଟ ଆସିଯାଇଥିଲୁ ଘରମୁଖା ହୋଇ । ଆଉ ସେ ଅଜୟ ଭଳି ନିରୀହ ପ୍ରାଣୀଟିକୁ ଧରି ତା ଅଜାଣତରେ ତାଙ୍କରି ବିଲରୁ ବସ୍ତାଏ ଜହ୍ନିର ଲୁଣ୍ଠନ, ତାହା ପୁଣି ମଶାଣି ପାଖ ବିଲରୁ , ମାନେପଡ଼ିଗଲା । ଲାଗୁଥିଲା ସେ ବିଲୁଆ ଦଳ ସବୁ ଯେପରି ଖତେଇ ହୋଉଥିଲେ ବାଟସାରା ଏବେ ।

   ଏତେ ଶୀତଳତାରେ ଅନୁଭବ କଲି ହେଟାବାଘ ଭଳି ଘୁଡୁ ଘୁଡୁ ଏକ ଶବ୍ଦ , ଅଜୟ ପେଟରୁ । ଟିକେ ରାଗିଯାଇ ସରୋ ଆଡେ ଅନେଇ କହିଲି "ଆଲୋ ଏତେ କଷ୍ଟରେ ଜହ୍ନିତକ ଦେଇଥିଲି କଣ ଏଇଥିପାଇଁ ! ତୁ ଜାଣିଛୁ ସେଗୁଡା ୟା ବାପା ବିଲର(ଅଜୟକୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଅର୍ଥେ) । ମୁଁ ଭାବିଥିଲି କାକୁଡି ଭଳି ଏଇ ବି ତ୍ୱଚା ନରମ କରିବାକୁ ମାଗିଥିବୁ"।

   ଅଜୟକୁ ଖାତିର ନ କରି "ସରୋ" ଯୋର୍ କିନା ଚୁମୁଟି ଦେଲା ମୋ ଅଣ୍ଟାକୁ । ଆଃ କରି ମୁଁ ଡେଇଁପଡୁଥିଲା ବେଳେ କହିଲା- "ଆହାଃ ମୋ ରସିକ ନାଗର ! ଜାଣିନଥିଲକି କୁମାର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଏବେ ବୋଲି , ତମକୁ ମୁଁ କହିଥିଲି ତିରିଶିଆ ଅଖାରେ ବସ୍ତାଏ ଜହ୍ନି ପାଇଁ ? ହୋଉ ଲୋକେ ପରା ଛାତିଚିରି ହୃଦୟରେ ତୀର ସହିଯାଉଛନ୍ତି , ଆଉ ୟା ବାପାଙ୍କ ଗାଳି ସହିପାରିବ ନାହିଁ "।

   ମୁଁ ହସିଦେଲି । କିନ୍ତୁ ଅଜୟ ଢ଼ମଣା ଭଳି ଫଁ ଫଁ ହୋଇ କହିଲା "ଶଳା ମୋତେ ତ ସବୁବେଳେ ଶସ୍ତା ପାଇଲା ଆଉ ! ଆଉ ଦିନେ ତମ ମାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣିବି ନାହିଁ । ସେ ଗାଳି ଗୁଡିକ ମୋତେ ଖାଲି ବିନ୍ଧୁଛି ଯାହା"।

    ଅଜୟ ଚାଲିଗଲା କ୍ଳବ ଘର ଆଡ଼େ । ଦିଦି ଆଉ ଭିଣୋଇ ଖାଇବସିଥିଲେ । ବୋଉ ରୋଷେଇ ଘରେ ଡାକ ପକୋଉଥାଏ ବାପାଙ୍କୁ କୌଣସି କାମରେ । ଝିଅକୁ ନେଇ "ସରୋ" ଶୁଏଇଦେଇ ମୋ ପାଖକୁ ଲାଗିଆସି ଗାଲରେ ସରୁ ଚୁମାଟିଏ ଦେଇ କହିଲା "କାଲି ସକାଳେ ରସୁଣ, କଞ୍ଚାଲଙ୍କା , ଧନିଆପତ୍ର କୁ ତମେ ଦେଇଥିବା କେତୋଟି କଅଁଳିଆ ଜହ୍ନି ପୋଡା ଝୋଳ କରିବି । ଯଦି ମୋ ଠାରୁ ଚାଖିବ ତେବେ ନଈକୂଳ ଆଡେ ଯିବ"। 

   ତା'ର ଏଇ କେଇପଦ କଥାରେ, ସତରେ ! ମୋ ଛାତି କଲିଜା ଭିତରେ ଯେପରି ଗୋଟିଏ ତୀର ପଶିଗଲା । ତୀରଟା ଅଜୟର ବାପାଙ୍କର କିମ୍ବା କାଲି ନଈକୂଳର ସେଇକଥା ଭାବିଲା ବେଳକୁ ସାରୋ ଚାଲିଯାଇଥିଲା ମୋ ଗାଲରେ ଆଉ ଏକ ସରୁ ଲିପଷ୍ଟିକ ଗାର ଟାଣି ।

                            #ଗଳ୍ପକବିତା

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ

ଢେଙ୍କାନାଳ

୭୫୯୦୧୬

ଚୋରି ହୋଇଯାଇଥିବା ଗୋଟିଏ କବିତା

   ହାଟ ବସିଥାଏ । ହୋ ହୋ ହେଉଥାନ୍ତି ଅନେକ ଲୋକ । ତାଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଭିଡରେ ମୁଁ ନିଜ ପରିଚୟ ଦୃଢ଼ ରଖିବାକୁ ଚିତ୍କାର କଲି "ହେଃ…! ପଚା କୋବି ଗୁଡାକ ଦେଇଦେଇ ଟଙ୍କା ନବ ନା କ'ଣ ? ଜାଲିଆତି କରୁଚ ? ଚିହ୍ନିଚ ମୋତେ !!!"

    ମୋ ଆଖପାଖ ସେ ଲୋକ ଗୁଡିକ ମୋତେ ଅଣଦେଖା କଲେ । ମୋତେ ଅପମାନ ଲାଗିଲା । କେଡ଼େ ବହପ ସେମାନଙ୍କର ! ସେମାନେ ଚିତ୍କାର କରୁଥିଲା ବେଳେ ମୁଁ କୋବି ବାଛିବା ଛାଡି ସେମାନଙ୍କୁ ଅନେଇ ଥିଲି । କିନ୍ତୁ ମୋତେ ସେମାନେ ଗୁରୁତ୍ଵ ଦେଲେନାହିଁ ! ମୁଁ ରାଗ ତମ ତମ ହୋଇ ସେ ବୃଦ୍ଧ ଜଣଙ୍କୁ ଅନେଇଲି । କିନ୍ତୁ ସେ ହସ ହସ ହୋଇ କହିଲେ "ଆରେ ବାପାରେ , ଏଇ କୋବି ନିଅ । ତାଜା ଅଛି । ସେଇଟା ମୁଁ ଭୁଲରେ ଉଠେଇଦେଇଥିଲି !"

   କେଜାଣି କାହିଁକି ମୁଁ ଶାନ୍ତ ପାଲଟିଗଲି । ଅବଶ୍ୟ ମୋ ପ୍ରକୃତି ସେଇଆ ନଥିଲା । ମୁଁ ଲୋକଙ୍କୁ ଚିଡ଼େ , ଚିଡାଏ , ଝଗଡା ଆରମ୍ଭ କରେ ଆଉ ଖସିଆସି ତାଳି ମାରେ । ଭାବୁଥିଲି କାହାକୁ ଗୋଟିଏ ଡାକି ପରିବା , ସେ ବୁଢା ଆଉ କିଣୁଥିବା ଲୋକ ଠକାମିରେ ପଡିବା ବିଷୟ ଉଖୁରେଇ ନିଆଁ ଲଗେଇ ଦେବାକୁ । କିନ୍ତୁ ତୋଫା ଜହ୍ନ ଭଳି ଫୁଲ କୋବି ଦେଖି ଚୁପ୍ ହୋଇଗଲି । ହଠାତ୍ ଗୋଟିଏ କବିତା ମନେ ପଡିଗଲା ଆଉ ମୁଁ ବ୍ୟଙ୍ଗାତ୍ମକ ଢଙ୍ଗରେ କୋବିଟି ଉଠାଇ ନେଇ ୨୦ ଟଙ୍କା ତାଙ୍କୁ ଧରେଇଦେଲି । ଆଉ ଶେଷକୁ କହିଲି "କବି , କୋବି ! କୋବିର କବି ।"ସେ ହସିଲେ । ଯେମିତି ସେ ଅପମାନ ନୁହେଁ , ଶାନ୍ତି ପାଉଥିଲେ ମୋ ବ୍ୟଙ୍ଗରେ ।

   କିଛିଦିନ କଟିଗଲା । ଗୋଟିଏ ଏଇମିତି ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ମୁଁ ପାଖ ବଜାର ଯାଇଥାଏ ବୁଲିବାକୁ । ନୂଆ ନୂଆ ଖୋଲିଥିବା ସେ ଚା' ଦୋକାନରେ ଭିଡ଼ ଥିଲେ । ଲୋକଙ୍କ ହାତରେ ଥଣ୍ଡା ଚା' ଥିଲା । ହୁଏତ ଜଣେ ଦି-ଜଣଙ୍କ ଗିଲାସରୁ ମରିଯାଉଥିବା ଭଳି କିଛି ବାମ୍ଫ ବାହାରୁଥିଲା । ଆଉ ଲୋକେ ହସୁଥିଲେ । ହୋ ହୋ ହୋଇ । ବୁଢା ଗୁଡାକ ! ଏଇ ହସ ଆଉ ଚା' ବୋଧେ ସେମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରା ଥିଲା । ଗୋଟିଏ କପ୍ ଚା' ମଗେଇଦେଇ ହୋ ହୋ ଭିତରୁ ଦେଖିଲି ସେଇ ବୁଢା । କବିତା ପାଠ କରୁଛନ୍ତି । କୋବି ଆଉ କବିଙ୍କୁ ନେଇ ବ୍ୟଙ୍ଗ କବିତା ! ଶୁଣିଲି , ଦିହକୁ ନେଲି , ଅପମାନ ଜର୍ଜରିତ ମୋ ହୃଦୟ ଉଠୁଥିଲା ଆଉ ପଡୁଥିଲା । ମୋ ଭଳି ଗୋଟିଏ ଗ୍ରାହକ ପ୍ରତି କବିତାଟି ଥିଲା ତାଙ୍କ କ୍ଷୋଭ । ମୋ ଚା' ଥଣ୍ଡା ହେଲା । ଭିଡ଼ ଆଡେଇ ତାଙ୍କ ପାଖେ ପହଞ୍ଚି ଗଲି ଆଉ ସିଧା ପଚାରିଲି "ଆପଣ ଏତେ ସୁନ୍ଦର କବିତା କିପରି ଲେଖନ୍ତି ?"ସେ ମୋତେ ଚିହ୍ନି ପକେଇଲେ ଆଉ କୁଣ୍ଢେଇ ପକେଇ ହୋ ହୋ ହୋଇ ହସିଲେ । ମୁଁ ମଧ୍ୟ ହସିଲି । ଆମେ ପରିଚିତ ହୋଇଗଲୁ । ସେ ହୋଇଗଲେ ଅଂଶୁମାନ ଭାଇ ।

   କେବେକେବେ ସେ ମୋ ଘରକୁ ଆସନ୍ତି । ସାପ୍ତାହିକ ହାଟରେ ଥକିଯାଇ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ । ସେ କବିତା ଆବୃତ୍ତି କରନ୍ତି । ମୁଁ ଶୁଣେ । ମୋ ବହି ଥାକରୁ ସେ କୌଣସି ଏକ କବିତା ସଙ୍କଳନ ନେଇ ପଢ଼ନ୍ତି । ବଖରାଟି କମ୍ପେ । ମନ୍ତ୍ର ଧ୍ୱନି ଭଳି ବାରମ୍ବାର ମୋ କାନ ଛୁଏଁ ତାଙ୍କ ଶବ୍ଦ । ମୋତେ ଲାଗେ ସେ କବି ।

   କିନ୍ତୁ ସେ କୁହନ୍ତି ସେ ଜଣେ ପାଠକ । ଆଜୀବନ ଲେଖାକୁ ପ୍ରେମ କରୁଥିବା ପାଠକ ।

   ଲେଖାକୁ କିଏ ପ୍ରେମ କରେ ? ବିଶ୍ୱାସ ହେଉନଥିଲା । "ଲେଖା" କୌଣସି ୬୦/୭୦ ଦଶକର ଯୁବତୀ ନାଁ ନୁହେଁ ତ ! ଶ୍ରୀଲେଖା , ଲେଖାମତୀ , ଇଲେଖା , ଲେଖାଶ୍ରୀ ଇତ୍ୟାଦି ? ଅବଶ୍ୟ ମୋ ଅନୁମାନ ଠିକ୍ ହେଲା । 'ଲେଖାପ୍ରିୟା' ଜଣେ ଝିଅ ଥିଲା । ତାଙ୍କ ପ୍ରେମିକା । ତାଙ୍କୁ ନେଇ ସେ କଲେଜ ବେଳେ କବିତା ଲେଖନ୍ତି । ପ୍ରେମ କରନ୍ତି ଆଉ ବିବାହର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦିଆ ନିଆ ହୁଅନ୍ତି । ବିବାହ ପୂର୍ବରୁ କବିତା ସଙ୍କଳନ ଗୋଟିଏ ଛାପି ଉପହାର ଲେଖାପ୍ରିୟା'ଙ୍କୁ ଦେବେବୋଲି ମନସ୍ଥ କରନ୍ତି ।

   କିନ୍ତୁ ବିଧାତାର ଇଛା ଅଲଗା ଥିଲା । ଏକ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଲେଖାପ୍ରିୟା ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ । ମାନସିକ ଭାରସାମ୍ୟ ହରାଇଲେ ଅଂଶୁମାନ । ଯେଉଁ ଚାକିରୀ , ସାହିତ୍ୟ ଆଉ ଜୀବନ ବାଛିଥିଲେ ଲେଖାପ୍ରିୟାଙ୍କ ପାଇଁ ତାହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଦଳି ଗଲା ।

   କାହାଣୀ ଶୁଣି ମୋ ଆଖିରେ ଲୁହ ନଥିଲା । କେବଳ ମେଞ୍ଚାଏ ସହାନୁଭୂତି ବିଞ୍ଚି ହୋଇପଡୁଥିଲା ତାଙ୍କ ପରିବା ଦୋକାନ ଉପରେ । ତାଙ୍କ ଅତୀତ ଉପରେ । ସେ ହରେଇଦେଇଥିବା କବିତା ଗୁଡିକ ଉପରେ ।

   ଦିନେ ତାଙ୍କୁ ଡାକିଲି ମୋ ସହ ଗୋଟିଏ ସାହିତ୍ୟ ସଭାକୁ ଯିବାପାଇଁ । ସେ ମନା କଲେ , ମୁଁ ବାଧ୍ୟ କଲି । ନିମନ୍ତ୍ରଣ ପତ୍ର ସହ ପହଞ୍ଚିଗଲୁ । ତାଙ୍କର କବିତା ପ୍ରତି ସ୍ପୃହା ନଥିଲା । ଆରମ୍ଭରୁ ସେ ଢୋଳେଇବା ଆରମ୍ଭ କରିଦେଇଥିଲେ । ଆଉ ମୁଁ ପ୍ରତ୍ୟକ କବିତାରେ ତାଳି ମାରି ପ୍ରଶଂସା କରୁଥାଏ କବି ମାନଙ୍କର । କିନ୍ତୁ ମଝିରେ ଗୋଟିଏ କବିତା ପାଠ ଆରମ୍ଭରୁ ସେ ବିଳିବିଳେଇ ହୋଇ ଉଠିପଡିଲେ । ତାଙ୍କ ଦୁଇ ଆଖି ତେଜ ଜଣା ପଡୁଥାଏ । ମନରେ ଅଜସ୍ର ଉତ୍ସାହ ! ମୋ ହାତ ଧରିପକାଇ କହିଲେ "ଲେଖାପ୍ରିୟା !"

   ମୁଁ କିଛି ବୁଝିପାରୁନଥାଏ । କବିତାଟି ମୁଁ ଅତି ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ ଶୁଣୁଥାଏ ସେ ଅଧା ଲେଖା କବିତାଟି ଯାହା କବି ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଙ୍କ ପାଇଁ ରଚନା କରିଥିଲେ । କିନ୍ତୁ କବିତାର ଆଗ ପଂକ୍ତିଗୁଡିକୁ ଅଂଶୁମାନ ଭାଇ ମୋ ପାଖରେ ଗୁଣୁଗୁଣଉଥାନ୍ତି । କବିତାଟି ଏତେ ସୁନ୍ଦର ଥିଲା ଯେ , କେହି ମଧ୍ୟ ପଢି ଘୋଷି ରଖିବ । ହୁଏତ ସେ ଘୋଷି ଦେଇଥିଲେ ।

   ସମ୍ବର୍ଦ୍ଧନା ଉତ୍ସବ ସରିଲା । ଆମେ ଉଠିଲୁ । ଅଂଶୁମାନ ଭାଇ ମୋତେ ଟାଣିନେଇଗଲେ ସେ କବିଙ୍କ ପାଖକୁ । ଜନସମାଗମ ଠାରୁ ଟିକେ ଦୂରକୁ ଡାକିନେଇ ପଚାରିଲେ "ସେ ସଂକଳନ ଖାତାଟି ଏବେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ସାଇତି ରଖିଛ ?"

   କବି ମହାଶୟ ଟିକେ ଥରି ଉଠିଲେ । ସିଧା ସିଧା କହିଲେ "କିଏ ତମେ ? ମୋତେ କାହିଁକି ଏମିତି ହଇରାଣ କରୁଛ ?"

   ମୁଁ ବୁଝିସାରି ଥାଏ । ମୋ ରାଗ ମୁଣ୍ଡ ଚଢ଼ିଗଲା । ସେ କବିଙ୍କ ପାଖକୁ ଲାଗିଯାଇ କହିଲି "ଚିହ୍ନିଚ ମୋତେ ? ଏ ସହରେ ଅନେକ କାଣ୍ଡ ମୁଁ ଭିଏଇଛି , ସତ କୁହ ନହେଲେ ଏଇଠି ତୁମ କବିତା ଆଉ ତୁମ କବିପଣକୁ ସମାଧି ଦେଇଦେବି । ଚୋର କଉଠିକାର !"

   ଲୋକଟି କାନ୍ଦ କାନ୍ଦ ହୋଇଗଲେ । ନିରୀହ ଥିଲେ ବୋଧେ ! ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ କହିଲେ "ହଁ ମୋ ପାଖରେ ଅଛି । କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଚୋରି କରିନି । ଗୋଟିଏ ରଦିବାଲା ପାଖରୁ ମିଳିଥିଲା । ହୁଏତ ସେ ଫିଙ୍ଗିଦେଇଥିଲେ । ଅଂଶୁମାନ ନାଁ ରେ କେତେ କାହାକୁ ଖୋଜିଥାନ୍ତି ? ମୋର ଇଛା ଥିଲା କବି ହେବାପାଇଁ , ଏଇଆକୁ ସାହାରା ନେଇ କବି ହେଲି । ମୁଁ ପଠେଇବି ସେ ଖାତାଟି ।"

   ମୋ ରାଗ ଶାନ୍ତ ହେଉନଥାଏ । ମୁଁ ଗର୍ଜିଉଠି କହିଲି ତେବେ ଏ ପୋଷାକ , ଯୋତା , କଲମସବୁ ତମେ ସେ ରଦି ବାଲା ପାଖରୁ ଆଣିଛ ?"

   ମୋ କାନ୍ଧରେ ନରମ ପାପୁଲି ରଖି ଅଂଶୁମାନ ଭାଇ ମୋତେ ଚୁପ୍ କରାଇବା ଢଙ୍ଗରେ କହିଲେ "ତୁମେ ଶାନ୍ତ ହୁଅ । ଯାହା ହେବାର ଥିଲା ହୋଇସାରିଲାଣି । ମୁଁ ହରେଇଦେଇଥିବା ସେ ଅତୀତ ଫେରିପାଇବି । ଆଉ ଅନାବଶ୍ୟକ କଥା କାହିଁକି ?"

   ସେ କବିଙ୍କୁ ମୋ ଠିକଣା ଲେଖିଦେଇ ଅଂଶୁମାନ ଭାଇଙ୍କ ପଛେ ପଛେ ଆସିଲି । ଲାଗୁଥିଲା ଯେପରି ସେ ତାଙ୍କ ଲୁହ ପୋଛୁଛନ୍ତି ।

   ଆଉ ସେ କବିତା ଚୋରି ଘଟଣା !!!

   କବିତାଟି ମୋ ହିସାବରେ ଚୋରି ହୋଇଯାଇଥିଲା । ସେ ବୃଦ୍ଧଙ୍କ ହିସାବରେ ତାଙ୍କ ମାନସିକ ସ୍ଥିତି ଖରାପ ବେଳେ ହଜିଯାଇଥିଲା । ସେ କବିତା ପାଠ କରିଥିବା କବିଙ୍କ ହିସାବରେ କବିତାଟି ଫିଙ୍ଗା ଯାଇଥିଲା । ପାଠକ ଓ ଶ୍ରୋତାଙ୍କ ହିସାବରେ କବିତାଟି ସାହିତ୍ୟ ରଚନାର ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ ଥିଲା । ଆଉ କବିତା ! ୟା ଭିତରେ ସେ ତା ନିଜ ପରିଚୟ ନିଜେ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା । ତା ସ୍ରଷ୍ଟାଙ୍କୁ ନିଜେ ଖୋଜିସାରିଥିଲା ।

                               #ଗଳ୍ପକବିତା

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ

ଢେଙ୍କାନାଳ

୭୫୯୦୧୬

ବିକଳାଙ୍ଗ ପୌରୁଷ

କବିତା:- ବିକଳାଙ୍ଗ ପୌରୁଷ

ତୁମକୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଅନୁଭବ ପାଇଁ ଡାକୁନି,

କେବଳ ବୁଲିଆସ

ପ୍ରସବ ଗୃହର କେତୋଟି

ପେଟ କାଟି, ଚେତା ହରେଇ

ପଡିରହିଥିବା 'ମା'ଙ୍କ ପାଖରୁ ।

ତୁମ ପୁରୁଷତ୍ୱକୁ ମୁଁ ଅବମାନନା କରୁନି

କିନ୍ତୁ ମୋ ନାରୀତ୍ବର କି ଦୋଷ ?

ଥରେ ସେ ବିଛଣାରେ ଶୋଇପଡ

ନିଜକୁ ସଜଫୁଟା କଅଁଳ ମାତୃତ୍ୱ ନେଇ

ଜାଣିବ ଏ ଧର୍ଷଣର ଯନ୍ତ୍ରଣା

ଏବେ ମଧ୍ୟ ସହୁଛି 'ମା' ଟିଏ ।

ତୁମ ନିର୍ଭୀକତାକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରୁନି

ଥରେ ସାମ୍ନାରେ ଠିଆହୁଅ

ନିଜ 'ଭଉଣୀ' କି 'ମା'ର

ବିବେକ ବିବଶତା ପାଖେ !

ଶୁଣିବ ତୁମ ଆତ୍ମାର ତ୍ରାହି ତ୍ରାହି ଶବ୍ଦ ।

ମୁଁ ନୁହେଁ,

ଧର୍ଷଣ ପାଇଛି ସମାଜ

ତୁମ ପୁରୁଷତ୍ୱ ର ଅଭିମାନ ।

"ମୁଁ ତ ନାରୀଟିଏ !

ମା' ମୁଁ ମାଟି ମୁଁ ……"

                       #ଗଳ୍ପକବିତା

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ

ଢେଙ୍କାନାଳ

୭୫୯୦୧୬

ନିଶ୍ଚନ୍ତା

   ନିଶ୍ଚନ୍ତା:- ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ତା'ଶୂନ ମସ୍ତକେ ସଳଖି ମୋ କଟି

ପାଦକୁ ଥାପିଲି ଧୀରେ ।

ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଅଛି ମସ୍ତକକୁ ଲାଗି

ଜିମୂତ ପରଶ କଲା କ୍ଷଣେ କରେ ।।

ନେତ ଆବରଣ ଧୀରେ ଖୋଲି ବାରେ

ଶୀତଳ ବାଆର ପରଶ ଭେଦ ।

ସତେ ଦୁଃଖିଟିଏ କ୍ଷଣକେ ଏଠାରେ

ଲଭିବ ମୁକତି,ପାଶୋରିବ ଖେଦ ।।

ଶିଖରୀ କୋଳରେ ମାର୍ତ୍ତଣ୍ଡ ଝଟକେ

ଶିଖରରୁ ଶିଖି ଡାକ ।

ଶିବା ବିଲୁଆର ଗର୍ଜନ କମ୍ପଇ 

ଦଳିତ ଜୋଖିଛି ଲାଖ ।।

ଯଦି ଥାନ୍ତେ ସଖା,ସଖାଙ୍କୁ ବଦନ୍ତେ

ସେ' ସଖାଙ୍କୁ ପୁଚ୍ଛି କୁହ ।

ଅନ୍ୟ ଦୁଇସଖା ଯଦି ମତ ଦେବେ

ଷଢ଼ପାର୍ଶ୍ଵ ଦେଖି ଭିଅ ।।

             ***

ହୃଦୟ ଅଣ୍ଡାଳି ଆହାଃ ବୋଲି କହି

ଚଖୁ ମୁଦିଦେଲି ତା'ଫୁଙ୍ଗୁଳା ଦେହେ ।

ଥିଲା ସେ ଶ୍ୟାମଳା ହେଲାଣି ବିଧବା

ତା'ର ଶ୍ୱେତବର୍ଣ୍ଣ ବିଧାତା କି ଲେହେ ? ।।

କଲିଜା ନେତରୁ ଦୁଇ ଟୋପା ବାହି

ବାହୁତିଙ୍କୁ କ୍ଷଣି ଚିନ୍ତିଲି ମନେ ।

କେତେକାଳୁ ଏଠି ଦେଖୁଛୁ'ତୁ ଦଶା

ବନାନୀ ତ ଗଲା ! ବସିଅଛୁ ବନେ ? ।।

କଳାମୁଁହା ଯଦି ଲମ୍ଫେ ତୋ ବୃକ୍ଷରେ

ଜୀବନ ତା'ସଙ୍ଗେ ଲମ୍ଫେ ।

ଅମୃତ ଫଳକୁ ପାଇବାର ଆଶେ

ଭୋକିଲା ରୁହଇ ଶଙ୍କେ ।।

            

ଅମୂଲ ମୂଲ , ମୂଲ'ତା ଅମୂଲ୍ୟ 

ସେ ସ୍ଥାନର ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ।

ଜିଜ୍ଞାସା ପ୍ରୟାସି, ବିବେକ ଝିଙ୍ଗାସି 

ହୃଦେ ! ବିଧାତାର ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅଙ୍କନ ।।

ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗନ୍ତୁ ଧରାର ଶରୀର

ସିନ୍ଧୁତୁଲ୍ୟ ବିଦ୍ୟମାନ ।

ନୀଲାଭ ପାହାଡ଼ ଯେପରି ତରଙ୍ଗ

ବୃକ୍ଷରାଜି ଭାସ ଜୀବ ସମାନ ।।

ବୈଶାଖ କାଳରେ କାଳର କରାଳ

ନୀଳରଙ୍ଗ ଉଭାଯାଏ ।

ସତେ ମରୁପୃଷ୍ଠ ଦିଶେ ତା'ର କାୟା

ତରୁ ! କାଶତଣ୍ଡିର ପରାଏ ।।

ତନୁ ଅନଳକୁ ପରଖି ବାରିଲି

ବାଆ ସ୍ପର୍ଷେ ଲୋମ ଟାଙ୍କେ ।

ଧନ୍ୟ ସେ ନିଶ୍ଚନ୍ତା ଗଢ଼ିଛି ବିଧାତା

ତଉଲିକି ସୁଖେ ଦୁଃଖେ ।।

             

ସୁଖକୁ ଉଭାଇ ଦୁଃଖକୁ ବାଢିଲା

ମଉଳେ ସବୁଜ ରୂପ ।

ବିଧବା ସମାନ ଧବଳ ଛାଏ କେ

ଚତୁଃପାର୍ଶ୍ବ ଯାଏ ସୁପ୍ତ ।।

ହେ ଅମୃତ ସନ୍ତାନ ଦୃଷ୍ଟି କ୍ଷେପ ତୁମେ

ଗୁହାରି ଥରୁଟେ ତୁମକୁ ।

ମାତୃସ୍ଥାନ ମାତୃ ଗର୍ଭରୁ ଅଜାଡେ

ବାରେ ହୃଦ, ନିଅ ତା'ଦୁଃଖକୁ ।।

ସମସରି ଭାଗ ଅଡୁଛ ଅଭାବେ

ଉନ୍ନତିର ଆଶେ ଭାଙ୍ଗ ତା'ର ଗାତ୍ର ।

ତଥାପି ଚିନ୍ତୁଛ ଅଟ'ତା ସନ୍ତାନ

ନରକକୁ ଯାହା ବାଟ ।।

                          #ଗଳ୍ପକବିତା

ଗ୍ରାମ- ସୋଲଗାଡ଼ିଆ 

ଢେଙ୍କାନାଳ

୭୫୯୦୧୬

କବିତା :- ନାରୀ

 ନାରୀ :- ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ତୁମ ଶୈଶବ ଅହଂ-ଶୂନ୍ୟତା ପୃଥିବୀର

ଏକମାତ୍ର ରକ୍ଷୀ-ସ୍ନେହମୟୀ ପାପୁଲିଟେ ମୁଁ ।

ଜୀବନ୍ତ ଯୌବନ ଦଗ୍ଧ ହୃଦୟ ଚପଳତାର

ଶତଶହସ୍ର ବିହ୍ଵଳ ବିଗଳିତା ଶାନ୍ତ ପ୍ରେମିକାଟେ ମୁଁ । 

ପଥହୁଡା ଅବିଶ୍ରାନ୍ତ ଅବୁଝା ଲକ୍ଷର

ହାତଧରି ସ୍ମିତହାସେ ଶିତଳତା ଭରା ଭଗ୍ନୀଟିଏ ମୁଁ ।

ତୁମ ଅଧର୍ଯ୍ୟ ବିକଳାଙ୍ଗ ମାନସିକ ଅସ୍ତିତ୍ୱର

ସରଳ ସାବଲୀଳ ଉଶ୍ୱାସ ଆବୃତ୍ତ ପ୍ରଶ୍ନଟିଏ ମୁଁ ।

ତୁମ ପୁରୁଷତ୍ୱର ଉଗ୍ରତପ୍ତ ଅହଙ୍କାର ସୀମାରେ

ଶକ୍ତବରଫ ସ୍ୱରୂପ ଏକ ଶକ୍ତିମୟୀ ଉତ୍ତରଟିଏ ମୁଁ ।

                           #ଗଳ୍ପକବିତା

ହିମାଂଶୁ ଭୂଷଣ ସାହୁ

ସୋଲଗାଡ଼ିଆ

ଢେଙ୍କାନାଳ

୭୫୯୦୧୬